Na een klein week sjorren is Rijkswaterstaat er nog niet in geslaagd een vrachtschip los te trekken dat de stuw in de Maas bij Borgharen blokkeert. De stremming heeft vooral aan de wal gevolgen, bijvoorbeeld voor bedrijven op chemiecomplex Chemelot in Zuid-Limburg.
is nieuwsredacteur van de Volkskrant.
Rijkswaterstaat heeft sinds vorige week zaterdag zijn handen vol aan een gezonken vrachtschip, dat die dag tegen de stuw bij Borgharen voer. De 67 meter lange Humadivi was met wit zand op weg naar België, toen het ter hoogte van de Noorderbrug in de problemen kwam door de sterke stroming in de Maas. Het schip maakte water en zonk. De tweekoppige bemanning kon zich op tijd uit de voeten maken.
Eenmaal stuurloos ramde de Humadivi de stuw en klemde zich met de achtersteven in de opening voor de scheepvaart. De stuw kan nu niet langer worden gesloten.
Onduidelijk is of de stuw, die bijna een eeuw oud is, schade heeft opgelopen. Dat kunnen ingenieurs pas vaststellen als het vrachtschip is geborgen.
In het weekeinde had de scheepvaart nog geen last van de stremming. Boten werden onder begeleiding langs de plek van het ongeluk geleid. Om de handen vrij te hebben bij de berging werd maandag de Maas rond de stuw voor al het scheepvaartverkeer gesloten. Die situatie duurt tot vandaag voort. Er liggen geen files in de Maas, want schepen kunnen via Antwerpen omvaren. Dat vergt wel twee dagen extra reistijd.
De gevolgen zijn vooral aan wal te voelen. Rijkswaterstaat sloot maandag de keersluis bij Limmel af, aan het begin van het Julianakanaal. Daardoor stokt de aanvoer van grondstoffen aan bedrijven op het chemiecomplex Chemelot. Het meeste scheepvaartverkeer tussen het zuiden en noorden van Limburg vaart via het Julianakanaal.
Een woordvoerder van Chemelot zei vanochtend dat de gevolgen pas duidelijk worden als bekend is hoe de stuw eraan toe is. Bij eerdere sluitingen liet de directie van Chemelot weten dat een deel van de bedrijven dat afhankelijk is van de aanvoer en afvoer via water ‘binnen drie tot vijf dagen’ door zijn voorraden heen is. ‘Er vallen kostbare fabricageprocessen stil als de bevoorrading niet snel wordt hervat’, meldt Schuttevaer, het vakblad voor de scheepvaart.
De schepen die grondstoffen en producten vervoeren van en naar Chemelot maken gebruik van de haven van Stein, de grootste binnenhaven van Nederland. Jaarlijks leggen daar zo’n 3.500 schepen aan, goed voor 5 miljoen ton aan bulk. Een alternatief zou de aanvoer met vrachtwagens kunnen zijn, maar die route kost ondernemers miljoenen meer. Een binnenschip kan de lading van zo’n 50 tot 90 vrachtwagens vervoeren.
Elders begint het lagere waterpeil in de Maas ondanks alle inspanningen van Rijkswaterstaat tot problemen te leiden. In Maastricht hangt een aantal boten nu schuin aan de oever van de Maaspromenade, meldt de regionale zender L1. Het gaat om de coffeeshopboot Mississippi, de Hotelboot en een brandstofbunkerschip.
Zorgen zijn er vooral om het bunkerschip. Dat is weliswaar leeg, maar de brandweer volgens L1 heeft toch alarm geslagen, omdat onduidelijk is wat de gevolgen zijn als het schip zinkt. De Maaspromenade is voor het publiek afgesloten. Van de andere schepen maakt er een water, bij de ander zijn de kabels geknapt waarmee het aan de wal lag vastgemaakt.
Rijkswaterstaat heeft goede hoop dat het de Humadivi vandaag vlot kan trekken. ‘We hebben vanmorgen pompen op een ponton geplaatst om zoveel mogelijk water uit het gestrande schip te pompen. Zo wordt het schip lichter en verwachten we dat het makkelijker los te trekken is.’
De afgelopen dagen is geprobeerd om het schip los te trekken met een bergingsauto met een lier. Die pogingen moesten donderdagavond worden gestaakt, omdat het schip en de stroming te sterk bleken en de kabel dreigde te knappen. De komst van een tweede bergingsauto bracht geen soelaas. Als het schip lichter wordt, zou de trekactie wel moeten lukken.
De stremming bezorgt Rijkswaterstaat handenvol werk. De dienst heeft ook al een tijdelijke mobiele waterkering neergelegd in de Maas om te voorkomen dat te veel water in de Maas tussen België en Borgharen wegstroomt. De tijdelijke kering bestaat uit een soort buis, die op locatie gevuld wordt met water.
Achter de stuw Borgharen heeft Rijkswaterstaat een zogeheten breuksteendam aangelegd. Die dient als extra waterkering. Toch kan de dienst niet voorkomen dat het peil in de Maas daalt. Eerder deze week waarschuwde Rijkswaterstaat de eigenaren van woonboten en andere schepen die vast liggen aan de wal dat het peil ‘met enkele tientallen centimeters’ kan dalen.
Een complicatie voor Rijkswaterstaat is dat ook de tijdelijke breuksteendam water moet kunnen doorlaten als de Maas krijgt te kampen met hoogwater. Een geluk bij een ongeluk is dat de dienst in de buurt veel breukstenen kon vinden. ‘Zo lag er nog een restant aan stenen bij Borgharen op de oevers en bieden ook de stenen bij het Julianakanaal een handige voorraad’, schrijft Rijkswaterstaat op een blog gewijd aan de stremming.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant