De ogenschijnlijke willekeur van de Israëlische aanvallen leidt tot veel angst in Libanon, ziet correspondent Jenne Jan Holtland in Beiroet. ‘Als je al een gesprek voert over iets anders, dan is er altijd wel een zoemende drone boven je die je weer aan de oorlog herinnert.’
Dag Jenne Jan, maandagmiddag nam Israël Aitou, een dorp van maronieten in Noord-Libanon, onder vuur. Hoe uniek is het dat Israël een christelijk deel van het land aanvalt?
‘Het is niet helemaal voor het eerst. Ik was twee weken geleden op reportage in Maaysrah, waar zestien doden vielen door een Israelische luchtaanval. Dat dorp is weliswaar sjiitisch, maar ligt in een regio die hoofdzakelijk christelijk is. Wat ik begrepen heb uit Libanese media is er gisteren een huis getroffen waar familie van ontheemde Libanezen verbleven, mogelijk sjiieten uit het zuiden.
‘Israël lijkt binnen Libanon verdeeldheid te willen zaaien met zijn aanvallen. Premier Netanyahu riep vorige week Libanezen op in opstand te komen tegen Hezbollah. Als jullie solidair blijven met de sjiieten of Hezbollah, zijn jullie ook niet veilig, zo was de boodschap.’
Heeft het effect? Merk je dat de solidariteit in Libanon afneemt om bijvoorbeeld ontheemden te verwelkomen?
‘Ik heb dat nog niet gemerkt. Ik ben twee weken geleden ook naar het christelijke dorpje naast Maaysrah gegaan. Een dorp dat gedurende alle oorlogen relatief rustig en veilig is gebleven. Daar merkte ik ook na de aanslag op Maaysrah nog niets van afbrokkelende solidariteit. De bewoners stonden echt schouder aan schouder.
‘Het lastige is wel dat dit de eerste maand is dat de oorlog zich zo uitbreidt. Nu is de solidariteit nog wel vol te houden, maar hoe zal dat zijn als dit zes maanden aanhoudt? Dat weet ik echt niet.’
In jouw reportage van zondag schreef je ook over de ogenschijnlijke willekeurigheid van de Israëlische doelen in Beiroet. Zijn er nog veilige plekken in Libanon?
‘Ik ben nu zelf in een van de christelijke wijken in het centrum van Beiroet, een wijk die nog nooit door Israël is geraakt. Je kunt ervan uitgaan dat het hier veilig is.
‘Maar als je het vraagt aan mensen die zelf zijn geraakt of die familieleden hebben verloren, dan voelen zij zich nergens meer veilig. Gisteravond meldde Israëlische media dat het kabinet van Netanyahu van plan is een wraakaanval uit te voeren, als reactie op de droneaanval van Hezbollah op de militaire basis in Binyamina waarbij vier Iraëlische soldaten omkwamen.
‘Met de ogenschijnlijke willekeur van de aanvallen leidt dat wel tot veel angst. De oorlog legt het dagelijks leven hier lam. Openbare scholen in heel het land zijn tot november gesloten en alle gesprekken gaan erover. Als je al een geprek voert over iets anders, dan is er altijd wel een zoemende drone boven je die je weer aan de oorlog herinnert.’
Verbaas je je over deze willekeur van Israël?
‘De parallel met Gaza is evident. Ik vind Israël heel onvoorspelbaar. Volgens mij is de psychische klap van 7 oktober zó groot dat er nauwelijks nog een maat staat op hoe het Iraëlische leger tekeergaat in de regio. Er wordt nu zelfs gezinspeeld op een aanval op Iran. Wie houdt Israël nog tegen? Zijn er nog rode lijnen?’
Tot slot: het gaat natuurlijk veel over Hezbollah, maar wat is de rol van de Libanese regering op dit moment?
‘Kijk, de Libanese staat is feitelijk failliet. In het voorjaar van 2020 vielen met de coronapandemie Libanese banken een voor een om en de centrale bank kon de leningen niet terugbetalen. Het Libanese leger wordt grotendeels gefinancierd door Qatar en de Verenigde Staten, die er belang bij hebben dat het leger niet omvalt. Dat leger heeft een stabiliserende rol en voert vooral politietaken uit, zoals het bedaren van spanningen tussen groeperingen in Libanon.
‘Israël ziet nu het liefst dat het Libanese leger Hezbollah ontwapent. Maar daar hebben ze de middelen niet toe, het leger is militair veel minder sterk dan Hezbollah. Daarbij zijn veel soldaten óók sjiitisch. Het vergt weinig fantasie dat zij dan zouden deserteren. Je moet dan je neef of je broer ontwapenen, dat gaat niet. Je kunt je afvragen of het niet te laat is om Hezbollah op die manier te ontwapenen. Het bestaat bijna veertig jaar en is diep verankerd geraakt.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant