In Heerlen is de goede trouw al even zoek, net als de goede gezondheid, en in het treurspel Zuyderlandziekenhuis raken beide verder uit zicht. Dat Geert Wilders minder dan een jaar geleden beloofde dat Heerlen zijn volwaardige ziekenhuis zou houden, maakt het des te wranger. PVV-minister Fleur Agema zei in Buitenhof wat ze Heerlen afgelopen week meedeelde: de spoedeisende hulp, de IC en het geboortecentrum gaan weg. Want personeelstekort.
Dat gebrek aan medisch personeel is er zeker, net als in andere ziekenhuizen. Maar dat is niet de belangrijkste reden dat complexe zorg vertrekt uit de ongezondste regio van Nederland. De echte oorzaak ligt 21 km verder, in Sittard-Geleen.
Daar staat een van de mooiste ziekenhuizen van het land. Vijftien jaar geleden opgeleverd als ‘ziekenhuis voor de 21ste eeuw’ werd Orbis Medisch Centrum alles wat het beloofde: technisch hypermodern, medisch vernieuwend en voor patiënten fijner om te verblijven dan Van der Valk. Minpuntje: 200 miljoen euro te duur. Nog heel lang verlieslijdend.
Over de auteur
Marcia Luyten is journalist en columnist van de Volkskrant. Luyten presenteerde Buitenhof en werkte zes jaar in Afrika. Ook schreef ze onder meer Het geluk van Limburg en de biografie Moederland, de jonge jaren van Máxima Zorreguieta. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier de richtlijnen van de Volkskrant.
Meteen zei zorgverzekeraar CZ, in de streek de belangrijkste verzekeraar, dat Orbis moest fuseren met het ziekenhuis in Heerlen. Nederlands grootste topklinische ziekenhuis wachtte in zijn verouderde gebouw op moderne behuizing. De toenmalige directeur in Heerlen wilde niet worden belast met de nood bij Orbis. Maar een CZ- woordvoerder liet weten dat de verzekeraar ook niet zou betalen voor ‘dat luchtkasteel’.
Zes jaar later was fusieziekenhuis Zuyderland een feit. In 2015 tekende de nieuwe bestuursvoorzitter David Jongen voor een duidelijke functieverdeling. Complexe zorg zou worden geconcentreerd in Heerlen. In Sittard-Geleen kwam alle planbare zorg. Maar mede door de steeds kortere verpleegduur na heup- en knieoperaties, staan daar tienduizenden vierkante meters leeg. De optelsom: dure leegstand in het ziekenhuis van de 21ste eeuw, plus de dure noodzaak van nieuwbouw in Heerlen, heeft als uitkomst het verplaatsen van complexe zorg naar het nieuwste gebouw.
Maar daar heeft de minister het niet over. Daarover zwijgt ook directeur Jongen. Journalisten vragen er niet naar. Dus gaat het over personeelstekort, alsof bij ‘personeelstekort’ het denken stopt, terwijl het echte probleem vastgoed heet. En betaalt Heerlen voor fouten gemaakt in Sittard-Geleen.
Het Nationaal Programma Heerlen-Noord smeedde een alliantie met gemeente, onderwijs, woningcorporaties en zorginstellingen. Ze zeiden tegen Jongen, tegen de minister en tegen CZ: als personeel het probleem is, kunnen wij helpen. De regio heeft het hoogste aantal jonge alleenstaande moeders in de bijstand; vrouwen afhankelijk van het nieuwe geboortecentrum, én vrouwen die volgens de alliantie best willen werken in de zorg.
Het plan is jonge moeders te helpen met een huis en kinderopvang, om ze daarna versneld klaar te stomen voor een baan in de zorg. Het tekort in de hoogcomplexe zorg is daarmee niet weg, het biedt soelaas aan de basis. De ziekenhuisdirecteur kreeg het plan drie keer aangeboden. Jongen noch de minister reageerden.
Dat leest de oude oostelijke mijnstreek als bevestiging van een harde les: dat ‘de hoge heren’ hen laten zitten. Dat ze hen makkelijk voorliegen, net als zestig jaar terug bij de sluiting van de mijnen, want ja, dat is na alle ellende en drie generaties werkloos nog steeds het referentiepunt.
Afgelopen november stemde in de Heerlense wijk Beersdal 63,9 procent op Wilders. Nu blijkt de populist al liegend luchtkastelen te verkopen. De prijs voor het verdere verlies van vertrouwen mag de hele samenleving dragen. Vrijdag trekt Heerlen naar Tilburg voor een demonstratie bij het hoofdkantoor van CZ. Want dat hebben de Heerlenaren wel geleerd: lijdzaamheid leidt tot niks. Laat de politiek ze zitten, rest hen de maatschappelijke democratie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant