Het was een dag van herdenking, maar ook een dag van strijd. Een jaar na de Hamas-bloedbad van 7 oktober 2023 ging Israël verder met het bombarderen van Gaza en Libanon en vuurden Hamas en Hezbollah nog altijd raketten af op Israël.
Om 06.29 uur klonken maandag in kibboetsen en stadjes rondom de Gazastrook opnieuw de sirenes van het luchtalarm. Ditmaal was er geen gevaar: het alarm herinnerde aan de overval, precies een jaar geleden, toen Hamasstrijders moordend Israël binnentrokken.
Sindsdien wordt al een jaar gestreden: de Gaza-oorlog is daarmee nu al de langste die Israël en de Palestijnen hebben uitgevochten sinds de stichting van de staat Israël. Het einde is bovendien nog niet in zicht. Terwijl maandag in Israël de doden van 7 oktober 2023 werden herdacht, dreunde het in Gaza en Libanon van de Israëlische bombardementen. Hamas en Hezbollah op hun beurt vuurden raketten af op Israël, waar later op de dag het alarm wel degelijk zou waarschuwen voor naderende raketten.
Hamas beschoot Tel Aviv en Hezbollah bestookte, vanuit Libanon, het noorden van Israël. Zondagavond kwamen er zelfs, voor het eerst sinds 2006, raketten neer in de havenstad Haifa, die ver van het strijdgewoel ligt. Israël antwoordde met nog meer bombardementen op Gaza en het zuiden van Beiroet, ooit het ‘Parijs’ van het Midden-Oosten, maar nu een stad met kraters van puin.
Over de auteurMichel Maas is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuid-Oost Azië.
Het gedreun van de strijd in Gaza was te horen in Re’im, waar honderden mensen verzameld waren om de doden van het Nova-muziekfestival te herdenken. Op 7 oktober 2023 werden daar ruim 360, vooral jonge bezoekers van het muziekfestival, vlak bij de grens met Gaza, gedood. President Isaac Herzog was gekomen om kaarsen aan te steken bij de foto’s van de slachtoffers. Later werden witte ballonnen met de namen van de doden losgelaten.
Behalve rouw was er ook woede. De Israëlische bevolking is inmiddels hopeloos verdeeld in voor- en tegenstanders van de totale oorlog die premier Benjamin Netanyahu aan Hamas, en nu ook aan Hezbollah, heeft verklaard. Bij het huis van Netanyahu in Jeruzalem verzamelden zich enkele honderden tegenstanders. Hun demonstratie werd geleid door familieleden van gijzelaars. Zij eisen dat de regering een akkoord sluit met Hamas, om zo de 101 gijzelaars vanuit Gaza naar huis te halen, levend of dood.
Netanyahu bezocht een gedenkteken voor de slachtoffers van 7 oktober in Jeruzalem, waar hij beloofde ‘alle gijzelaars terug te halen’, wat hij een ‘plicht’ noemde. Over een staakt-het-vuren repte hij niet.
De nationale herdenking van het bloedbad was om veiligheidsredenen vooraf opgenomen, zonder publiek. De andere herdenkingen en ook de protesten lieten zich niet afschrikken door de oorlog, al heerste in heel Israël een verhoogde staat van paraatheid. Leger en politie waren voorbereid op raketaanvallen uit Gaza, Libanon, Iran en Jemen, al glipte de raketaanval van Hezbollah op Haifa, waar acht gewonden vielen, er tussendoor. De bewegingsvrijheid van de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever werd beperkt, veel controleposten waren gesloten.
De aanslag van een jaar geleden betekende een ongekende schok voor Israël. Jarenlang hadden Israëliërs zich onkwetsbaar gevoeld, beschermd door een van de best bewapende legers van de wereld, legendarische inlichtingendiensten, en een bijna ondoordringbare luchtverdediging in de vorm van Iron Dome, die elke raket van Hamas kon onderscheppen. Die droom spatte als een zeepbel uiteen: 1.200 Israëliërs verloren die dag het leven, en 250 werden er als gijzelaars meegevoerd naar Gaza.
Netanyahu reageerde op 8 oktober met een oorlog tegen Hamas, die nog altijd voortduurt en behalve in Gaza nu ook woedt in Libanon. Iran en Jemen dreigen hierin te worden meegesleept. De Israëlische reactie heeft tot nu toe aan bijna 42 duizend Palestijnen in Gaza het leven gekost, en bijna twee miljoen Palestijnen binnen Gaza op de vlucht doen slaan.
Het optreden van het Israëlische leger is wereldwijd veroordeeld en heeft Israël steeds meer geïsoleerd. Zelfs de Amerikaanse president Joe Biden zei maandag dat ‘veel te veel burgers hebben geleden gedurende dit jaar van conflict’.
De oorlog stopte maandag niet voor de herdenking. Een woordvoerder van het Israëlische leger maakte maandagmiddag bekend dat Israël ‘binnen een uur’ ruim 120 doelen in Libanon had beschoten. Bij een aanval op een gebouw in de grensplaats Bint Jbeil zouden volgens Palestijnse autoriteiten tien brandweerlieden zijn gedood.
Volgens Israël was er maandag ook nog een zwaar, ‘gericht’ bombardement op een doel in het zuiden van Beiroet uitgevoerd. Hezbollah vuurde op zijn beurt zo’n 135 raketten vanuit Libanon op het noorden van Israël af. Vijf andere raketten kwamen verder naar het zuiden neer in Haifa.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant