Criminelen benaderen jongeren steeds vaker om hun bankrekening beschikbaar te stellen. Dat overkwam ook de zoon van Monique, waardoor ze allebei flink in de problemen kwamen. Ze doet haar verhaal aan NU.nl. "We werden bedreigd en mochten vooral geen aangifte doen."
Het is vrijdagmiddag als de telefoon van Monique gaat. Het is de bank, afdeling fraude. "Dan ben ik op mijn hoede, want je leest natuurlijk vaak dat het om fraudeurs kan gaan die je gegevens willen. Maar de bankmedewerker vroeg terug te bellen, dus dat heb ik gedaan."
En dan komt de aap uit de mouw, het is echt haar bank. De zoon van Monique heeft zijn bankrekening beschikbaar gesteld aan een fraudeur. "Uw zoon heeft daarmee iemand geld afhandig gemaakt en het slachtoffer heeft aangifte gedaan. Dus de bankrekening van uw zoon wordt bevroren en we starten een onderzoek", laat de bank weten.
De schrik zit er goed in, want de kans bestaat dat de bankrekening definitief wordt opgeheven. Daarnaast kan Moniques zoon een notering krijgen in het frauderegister en in de toekomst grote problemen krijgen als hij een bankrekening wil openen. De enige oplossing is aangifte doen of het geld terugbetalen. Maar dat eerste zit er niet in, aangezien er bedreigingen volgen.
De fraudeur zou zogenaamd een fiets aan iemand leveren voor 350 euro. Het geld is vervolgens via een tikkie gestort op de rekening van de zoon van Monique, die het bedrag heeft gepind voor de oplichter. Een zogenaamde 'vriendendienst'.
"We wisten de naam van de fraudeur ook niet te traceren", vertelt Monique. "En alle communicatie tussen hem en mijn zoon is heel uitgekookt via Snapchat gegaan. We hadden dus geen enkel bewijs."
Uiteindelijk besluit ze met grote tegenzin het bedrag van 350 euro terug te betalen aan het slachtoffer. Daarmee zijn de problemen opgelost en is de bankrekening van haar zoon weer toegankelijk. "Maar het was een enorm stressvolle periode. Daarom willen we ons verhaal doen om mensen hiervoor te waarschuwen."
Want bijna een op de tien jongeren is weleens benaderd om als 'geldezel' zijn pinpas of bankrekening beschikbaar te stellen aan criminelen, meldde de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) onlangs. Vaak zijn deze jongeren nauwelijks op de hoogte van de risico's.
De NVB waarschuwt dan ook voor deze en voor andere vormen van fraude. Zoals bankhelpdeskfraude, waarbij criminelen zich voordoen als bankmedewerker en klanten bellen met het verhaal dat er verdachte activiteiten plaatsvinden op hun rekening. Op die manier proberen ze bankgegevens te krijgen.
Criminelen en fraudeurs worden steeds slimmer met hun oplichtingspraktijken. Daar weet Rick van der Rest alles van. Hij is productontwikkelaar bij EHBO Fraude en Eerste Hulp Bij Online Fraude, een initiatief van deurwaarders- en incassobureau LAVG.
"Wij helpen slachtoffers van online fraude om hun geld terug te halen. Dat kan doordat de gegevens van de fraudeur onder voorwaarden zijn op te vragen bij de bank", zegt Van der Rest.
"We zijn er in 2020 mee begonnen en dat heeft tot 825 incassoprocedures geleid. Dat klinkt misschien weinig, maar veel slachtoffers zijn er niet op de hoogte van dat ze het geld ook via een deurwaarder kunnen terugeisen. Gedupeerden gaan altijd eerst naar de politie."
Volgens Van der Rest kan iedereen slachtoffer worden van bijvoorbeeld bankhelpdeskfraude. "Er melden zich zelfs ICT'ers die de dupe zijn geworden. Iedereen krijgt er een keer mee te maken. En we krijgen ook te maken met geldezels die zich melden. Maar zij beseffen vaak niet dat ze zelf verantwoordelijk zijn als ze hun bankrekening uitlenen."
Monique wil uit angst voor mogelijke problemen niet met haar hele naam genoemd worden. De identiteit van het slachtoffer is bekend bij de redactie van NU.nl.