De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid beïnvloedt. Deze week: de nasleep van orkaan Helene.
Op het moment van schrijven nadert het dodental van orkaan Helene in het zuidoosten van de VS de tweehonderd. Het kan geen kwaad op te merken dat ondertussen het dodental van de overstromingen en aardverschuivingen na rampzalige regenval in Nepal al boven de tweehonderd ligt. Over beide natuurrampen werd bescheiden bericht in deze krant. In de eindeloze beeldenstroom bij fotobureau Getty Images waren er aanzienlijk meer foto’s uit de VS.
Over de auteur
Mark Moorman schrijft voor de Volkskrant over series, films, fotografie en populaire cultuur.
Dat had ook te maken met de omvang en bevolkingsdichtheid van de getroffen gebieden, en met het feit dat orkaan Helene, zoals tegenwoordig alles in de VS, al snel onderdeel werd van de lopende presidentscampagnes. Verder leken de weggeslagen wegen, weggedreven huizen en ingestorte bergwanden in Nepal en de VS behoorlijk op elkaar.
Een storm is een ramp die we gedeeltelijk aan zien komen. En daarvoor hebben (Amerikaanse) nieuwsorganisaties een draaiboek liggen, dat bijna een roestvast scenario lijkt. Wie terugbladert in de archieven van Getty ziet dat vanaf de eerste waarschuwingen van de Amerikaanse National Weather Service voor tropische storm Helene bijna-standaardbeelden worden aangeleverd: satellietbeelden van de storm, kaartjes met mogelijke routes van de storm, evacuaties langs de kust, het inslaan van noodrantsoenen en water.
En dan wordt op een gegeven moment en onvermijdelijk de schade opgemeten. Maar Helene kwam met een verrassing die het tot een van de grootste Amerikaanse natuurrampen van de laatste jaren maakte. In The Daily, de podcast van The New York Times, legde meteoroloog Judson Jones uit hoe de ongekend hoge temperatuur van het zeewater in de Golf van Mexico (hij vergeleek het met badwater) de storm extreem had opgeladen (supercharged). Het was alsof Helene 1.000 kilometer verder in de hogergelegen delen van Georgia en North-Carolina de Golf van Mexico uit de hemel had laten vallen.
Met de extreme schade en het immer stijgende slachtofferaantal werd Helene een storm die haar intrede deed in de politieke arena. Donald Trump (wiens geschiedenis van rampbezoeken bestond uit het gooien van rollen keukenpapier nadat Puerto Rico getroffen was door de dodelijke orkaan Maria) meldde zich op 30 september in Georgia, voornamelijk om Joe Biden en Kamala Harris er onterecht van te beschuldigen dat ze onbereikbaar waren. Hij droeg tijdens het bezoek een MAGA-petje, en zei dat dit geen tijd voor campagnevoeren was.
Op 2 oktober bezocht de Democratische presidentskandidaat en huidige vicepresident Kamala Harris de getroffen plaats Augusta in Georgia (electoraal gezien een zogenaamde battleground-staat, waar het om spant bij de verkiezingen). Alles was in het werk gesteld om niet de indruk te wekken dat de Harris-campagne hier stemmen kwam winnen. Wat ze natuurlijk ook deed, al was het maar omdat het negeren van de ramp electorale schade had kunnen veroorzaken.
Er waren een aantal sober geregisseerde (pers)momenten georganiseerd. Op de foto van Brendan Smialowski, die vanuit hoofdstad Washington de Amerikaanse politiek voor persbureau AFP volgt, zien we het moment dat Harris een groepje slachtoffers ontmoet. Rechtsvoor in beeld zien we de resten van een omgewaaide electrikiteitsmast. Op de achtergrond twee heren van de beveiliging die vermoedelijk tot de geheime dienst behoren.
Op andere foto’s is te zien dat dit het moment is waarop het groepje, samen met Harris, naar burgemeester Garnett Johnson luistert, die links van Harris net buiten het kader valt.
Smialowski is duidelijk gevraagd om wat afstand te houden. Hij maakt verschillende foto’s, waaronder een wat experimenteler beeld, hurkend vanachter de omgevallen mast. Een fotomoment bij een bezoek aan een rampgebied heeft nu eenmaal een decor van schade nodig.
Op videobeelden van het moment is te zien hoe de colonne van team Harris aan komt rijden, en hoe Harris bij het uitstappen meteen afstevent op een gereedstaand groepje. Het komt inderdaad wat geënsceneerd over, maar het valt ook op hoe snel het intiem wordt. En hoe Harris een geëmotioneerde vrouw troost door een hand op haar arm te leggen en zich naar haar toe te buigen.
Website Politico schreef hoe we hier een glimp opvangen van hoe president Harris een deel van haar functie zou vervullen: als troostend staatshoofd, als consoler-in-chief. En al mocht het hier niet over gaan op deze sombere dag in Augusta, Georgia, de Harris-campagne zal hebben gedacht: missie geslaagd.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant