De Kamer blijft zich verzetten tegen het besluit van ziekenhuis Zuyderland om spoedeisende hulp, geboortezorg en complexe zorg weg te halen uit Heerlen en alleen in Sittard-Geleen aan te bieden. Bestuursvoorzitter David Jongen wordt er moedeloos van. ‘De Tweede Kamer gooit maximaal olie op het vuur.’
Protestmarsen, handtekeningenacties, een woedende Tweede Kamer, gemeentes en de provincie die met de ziekenhuisdirectie overhoop liggen: al twee jaar is het ziekenhuis Zuyderland, met vestigingen in Heerlen en Sittard-Geleen, het middelpunt van een storm die maar niet wil gaan liggen.
Korte samenvatting: het ziekenhuis in Heerlen is veertig jaar oud en moet tegen de vlakte. De regio is vergrijsd, ongezond en kampt met personeelstekorten. Het plan: Heerlen krijgt een nieuw ziekenhuis met ouderenafdeling, een 24-uurs voorziening voor eenvoudige spoedzorg en een groot operatiecomplex. Maar de spoedeisende hulp, de geboortezorg en de intensive care (wat een ziekenhuis ‘volwaardig’ zou maken) gaan naar Sittard-Geleen. Er is te weinig personeel om deze voorzieningen op twee locaties open te houden.
Over de auteur
Michiel van der Geest is de zorgverslaggever van de Volkskrant.
Onbestaanbaar, vinden lokale bestuurders. Zij vinden de Tweede Kamer aan hun zijde, ook al gaf minister Fleur Agema, in haar vorige leven als Kamerlid al even geharnast tegen deze plannen, vorige week aan dat zij hier verder niet over gaat en dat de term ‘volwaardig’ een ‘bijzonder ingewikkeld’ begrip is.
De Kamer, inclusief Agema’s eigen PVV, is echter niet overtuigd en nam dinsdag een motie aan waarin het de regering oproept verantwoordelijkheid te nemen om Heerlen ‘volwaardig’ open te houden, om zo ‘de belofte aan de mijnstreek na te komen’.
David Jongen, bestuursvoorzitter van het Zuyderland, ziet de discussie met onbegrip en frustratie aan.
Wat dacht u toen u hoorde dat de motie was aangenomen?
‘De Kamer zadelt de minister op met een onmogelijke opdracht. Wij hebben het personeel niet om de spoedeisende hulp op twee locaties open te houden. Dat is geen onwil, maar harde realiteit.
‘Wij hebben hier in een intensief proces twee jaar lang over nagedacht, hebben met alle belanghebbenden gesproken, meer dan achthonderd gesprekken. Dat is uitgemond in een verstandig plan, waarin veel zorg in Heerlen blijft en de complexe spoedzorg naar Sittard gaat.
‘Of je nou kijkt naar de rijtijden van ambulances of de kwaliteit van zorg: dat is een verantwoord model. De ondernemingsraad, de cliëntenraden, de verpleegkundigen, de medisch specialisten, de inspectie, iedereen staat hierachter. Geef ons het vertrouwen dat we met de goede dingen bezig zijn.
‘Daarover is het in de Kamer nooit gegaan. Daarmee brengt de politiek ons in een lastig parket. En wat ik het ergst vind: de Kamerleden creëren voortdurend valse hoop voor de inwoners van onze regio.’
Wat meespeelt is dat de mijnstreek al zo veel heeft moeten inleveren in de afgelopen decennia.
‘Ik snap die emoties, ik heb zelf ook Heerlen in mijn paspoort staan. Maar dat gevoel van verlies wordt ook op een bepaalde manier gecultiveerd om aandacht, invloed en geld binnen te halen.
‘De mijnstreek telt een kleine half miljoen inwoners. Het is een streek met veel mensen uit de lage sociaal-economische klasse, met weinig gezondheidsvaardigheden, veel laaggeletterdheid, armoede. Ga bij ons in de hal zitten, en je ziet het elke dag.
‘Maar de oplossing daarvoor is niet een spoedeisende hulp. De oplossing is dat de overheid investeert in leefbaarheid, in het wegwerken van de gezondheidsverschillen, in werk. Het ziekenhuis is een vangnet voor als het misgaat. En het gaat hier vaak mis, mensen krijgen chronische ziekten, hartfalen, COPD. Maar de behandeling dáárvoor blijft gewoon in Heerlen.
‘Het gevoel is: het is hier al zo slecht – dat klopt – en dan gaat het ziekenhuis ook nog weg – dat klopt niet. Het ‘volwaardige’ ziekenhuis is een verkiezingsbelofte van Wilders geweest, en de PvdA en SP maken daar gebruik van. Dat maakt het bijzonder en complex.’
Wat doet dat met uw ziekenhuis?
‘Iedereen in Nederland heeft onze naam inmiddels wel gehoord. De beelden die nu ontstaan zijn vast niet alleen maar positief. Daar hebben wij last van, wij kunnen nu ook niet verder.
‘Wij willen 450 miljoen euro investeren in de regio, in een prachtig nieuw ziekenhuisgebouw. Vind maar eens een bedrijf dat daartoe bereid is. Maar al dat positieve sneuvelt onder het negatieve beeld dat onze plannen levensgevaarlijk zouden zijn voor de inwoners. Allemaal onzin, de Kamer gooit maximaal olie op het vuur.’
Volgende week komt minister Agema langs voor een laatste ‘ultieme poging’. Wat gaat u tegen haar zeggen?
‘Als zij vraagt om de spoedeisende hulp open te houden, zal ik opnieuw uitleggen dat dat niet de oplossing is. Misschien zijn er nog alternatieven. Het zou fantastisch zijn als ze met een potje geld komt om in de regio de gezondheidsachterstanden weg te werken. Dan gaan we daarmee op volle kracht aan de slag. Dat heeft volgende week nog geen effect, maar wel op de lange termijn.’
Het kabinet wil de spoedeisende en acute zorg op een andere manier financieren, zodat die evenwichtig over het land verspreid blijven. Helpt dat wellicht?
‘Dat kan in een aantal regio’s in Nederland zeker helpen, maar niet bij ons. Wij hebben geen financieel probleem, wij hebben een personeelsprobleem.’
‘Mijn horrorbeeld is dat de minister teruggaat naar Den Haag en zegt: ‘Ik heb met de directie gesproken, en zij willen niet, ik heb verloren.’ Dan krijgen wij de schuld en zitten wij nog zes jaar met een boze regio. Dat zou dodelijk zijn voor de samenwerking. En die heeft, eufemistisch gezegd, toch al krasjes opgelopen.
‘Daarom zeg ik tegen de Kamer: hou op ons de hele tijd het moeras in de trekken.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant