Voor de vierde keer in bijna vijftig jaar valt Israël het zuiden van Libanon binnen. De laatste keer, in 2006, stuitte Israël op hevig verzet van Hezbollah. De vraag is of de verzwakte strijdgroep daar nu ook nog toe in staat is en hoe groot de Israëlische inval wordt.
Het Israëlische leger bezweert dat de grondoperatie waarvoor dinsdag het startsein is gegeven, zeker geen invasie van Libanon is. ‘Beperkt, lokaal en gericht’, zo noemt het leger de operaties tegen doelwitten van Hezbollah in het zuiden. De militaire infrastructuur van de strijdgroep langs de grens, van uitkijkposten tot raketlanceerinstallaties, moet worden vernietigd om te voorkomen dat het gebied weer wordt gebruikt om Israël te bestoken.
Alleen, tot hoe ver zal Israël gaan? Zullen de soldaten van de 98e Divisie, die ook in Gaza vocht, dorpen langs de grens zuiveren en weer teruggaan? De VS maken zich al zorgen om mission creep: het leger verzandt in Zuid-Libanon, mede door de guerrilla-acties van Hezbollah-strijders, waarna het doel van de inval steeds wordt bijgesteld en uitgebreid. De ‘beperkte’ operatie loopt dan uit op een langdurige bezetting, net als de vorige keren.
Over de auteurStieven Ramdharie is nieuwsverslaggever van de Volkskrant met defensie als belangrijkste specialisme.
‘Alles duidt erop dat Israël uit is op het creëren van een bufferzone langs de grens’, zegt brigade-generaal b.d. Ruud Vermeulen, die in 1981 compagnies-commandant was van zo’n 240 Nederlandse militairen in Zuid-Libanon van de VN-vredesmacht Unifil. De VN-macht werd in Zuid-Libanon gelegerd na de eerste Israëlische invasie in 1978.
Vermeulen: ‘Vanuit deze bufferzone kan Hezbollah dan geen raketten en mortieren meer afschieten of Israëlische eenheden beschieten met antitankwapens. Maar hoe groot wordt die bufferzone? Als ze slechts een paar punten pakken, dan is het leger kwetsbaar voor aanvallen in de flanken en kunnen ze worden afgesneden. Pakken ze een groter gebied, dan moeten ze dat helemaal gaan zuiveren.’
Veel zal afhangen van hoe krachtig het verzet van Hezbollah wordt. De vorige keer dat Israël het zuiden van Libanon binnenviel om een einde te maken aan aanvallen van Hezbollah, in 2006, deelde de strijdgroep rake klappen uit aan het Israëlische leger. Bij goed gecoördineerde guerrilla-acties met vooral antitankraketten, sneuvelden veel Israëlische soldaten en werden tanks aan flarden geschoten.
Met een antischipraket bracht Hezbollah zelfs bijna een marineschip tot zinken, tot afgrijzen van de legertop. Het imago van het Israëlische leger, de sterkste krijgsmacht van de regio, liep een forse deuk op. Nadat de strijd na een maand werd beëindigd, stond het aantal dode militairen op 121, een ongewoon hoog aantal voor het Israëlische leger. Overigens: in Gaza sneuvelden in bijna een jaar 346 soldaten.
Maar Hezbollah lijkt verlamd na de dood van leider Hassan Nasrallah en zeker elf van zijn belangrijke commandanten. De komende dagen zal moeten blijken of de zware bombardementen in Zuid-Libanon ook Hezbollah’s strijdmacht langs de grens heeft verzwakt.
‘Je kunt niet alles platgooien vanuit de lucht’, benadrukt Vermeulen (75), die als stafofficier van de Nederlandse 1e Divisie grote legeroperaties hielp plannen. ‘Hezbollah heeft zich op deze nieuwe Israëlische inval jaren voorbereidt. Iedereen weet waar ze naar toe moeten, welke posities ze moeten bemannen en wat hun opdracht is. Die initiële verdediging zal er staan, daarvoor heb je geen leiding nodig. Maar onduidelijk is of Israël ook is geïnfiltreerd in de planning van Hezbollah’s verdediging. Als dat zo is, dan zijn de locaties van de strijders bekend en dan wordt het verzet zo opgerold.’
Door de slechte ervaringen van 2006 zal Israël de inval waarschijnlijk beperkt willen houden, zowel qua omvang als duur. Het terrein leent zich bij uitstek voor hinderlagen en guerrilla-aanvallen op een strijdmacht met tanks en pantserwagens.
Vermeulen weet daar alles van: in zijn bijna vijf maanden bij Unifil moesten hij en zijn soldaten langs de kustweg naar Tyre Palestijnse strijders tegenhouden die in het zuiden van Israël wilden infiltreren. ‘Het terrein is onoverzichtelijk. Buiten de wegen is zelfs te voet gaan een opgave en er zijn maar een paar goede wegen. Als militair breek je je nek. Een legermacht manoeuvreert niet makkelijk door dit gebied, zeker niet met zwaar materieel.’ Maar net als Hezbollah heeft ook het Israëlische leger zich erop voorbereid om een nieuwe grondoorlog uit te vechten.
‘Het lijkt erop dat Israël erop uit is om een strook van 5 kilometer langs de grens te pakken die gedemilitariseerd moet worden’, aldus Vermeulen, tevens oud-voorzitter van de Nederlandse Officieren Vereniging (NOV). ‘Zo’n gebied moet de speciale eenheden van Hezbollah, die aanvallen willen uitvoeren op Israël, tegenhouden. En bij een artillerie-aanval kan Israël direct terugslaan. In korte tijd kunnen ze die Hezbollah-positie al vernietigen.’
De Hezbollah-strijders nog verder terugduwen, tot 15 kilometer van de grens, is eigenlijk effectiever, meent de oud-officier. Want dan kan Israël eventuele raketaanvallen makkelijker en effectiever met het Iron Dome-schild onschadelijk maken. Maar in zo’n groter gebied is het Israëlische leger is dan wel kwetsbaar voor guerrilla-aanvallen.
Dan dreigt een herhaling van de oorlog van 2006. Vermeulen: ‘Dat moet je niet willen als leger, zo kwetsbaar worden. De vraag is of Israël zo’n bufferzone langdurig gaat innemen. Of gaat Unifil dat doen, als onpartijdige partij? Voor deze laatste optie valt veel te zeggen.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant