Het Israëlische leger claimt Hezbollah-leider Hassan Nasrallah te hebben gedood in Beiroet. Hij zou zijn omgekomen bij de zwaarste bombardementen op Libanon sinds het uitbreken van de Gaza-oorlog. Wie was de man die sinds 1992 aan het hoofd stond van de Libanese militie?
De dood van Nasrallah werd door het Israëlische leger aangekondigd door middel van een ietwat cryptische mededeling op X: ‘Hassan Nasrallah zal de wereld niet langer terroriseren.’ Hezbollah zelf, dat de dood van leiders doorgaans vrij snel bevestigt, heeft nog niet gereageerd.
Mede dankzij extreme voorzichtigheid en strenge beveiliging wist Nasrallah meer dan dertig jaar uit handen van het Israëlische leger te blijven. Zijn voorganger kwam bij een Israëlische luchtaanval om het leven. Ook Nasrallahs oudste zoon werd in 1997 op 18-jarige leeftijd gedood door het Israëlische leger.
Uit angst voor een moordpoging verscheen Nasrallah al bijna twintig jaar amper in het openbaar – zijn laatste openbare toespraak gaf hij vóór de oorlog met Israël in 2006. In 2002 gaf hij bij hoge uitzondering een interview aan The New York Times, waarvoor de interviewers geblinddoekt door Beiroet werden vervoerd en hun pennen werden open geschroefd om ze te controleren op explosieven of giftige stoffen.
Wel verscheen Nasrallah geregeld op televisie, waarbij hij vanaf een geheime locatie zijn aanhangers toesprak. Daarbij liet hij zich kennen als charismatisch, polariserend en anti-westers tot op het bot. Vanwege de Amerikaanse dominantie beschouwde hij de bestaande wereldorde als volledig onrechtvaardig.
Tijdens dergelijke optredens liet Nasrallah vaak doorschemeren dat hij zijn toespraken live gaf. Zo refereerde hij vorige maand aan de knallen die kort daarvoor te horen waren tijdens zijn toespraak, veroorzaakt doordat Israëlische gevechtsvliegtuigen boven Beiroet door de geluidsbarrière vlogen.
Nasrallah was de zoon van een groenteboer uit Beiroet. Op zijn 17de werd hij uitverkoren om islamitische theologie te gaan studeren in de Iraakse stad Najaf. Vanwege de repressie tegen sjiieten onder dictator Saddam Hoessein moest hij na twee jaar terug naar huis, waar hij – ofschoon piepjong – begon op te klimmen binnen Hezbollah. Zijn religieuze status was groot: Nasrallah werd gerekend tot de afstammelingen van de profeet Mohammed en droeg de eretitel sayyid (‘heer’).
Onder Nasrallahs bewind groeide Hezbollah uit van paramilitaire strijdgroep tot politieke grootmacht in Libanon, niet in de minste plaats dankzij financiële steun van Iran. Bijna een derde van de Libanezen zegt inmiddels ‘groot’ vertrouwen te hebben in de beweging, die in het Westen als terroristisch is aangemerkt.
Bij de Libanese verkiezingen in 2022 haalde Hezbollah 15 van de 27 zetels van het ‘sjiitische blok’ in het parlement. Daarmee is de beweging een van de grootste politieke vertegenwoordigers is van moslims in Libanon.
De alomtegenwoordigheid van Hezbollah in het zuiden van Libanon en zijn inmiddels verstrekkende macht in buurland Syrië hadden Nasrallah een cultstatus opgeleverd onder zijn aanhangers. Desondanks leidde hij naar verluidt een bescheiden bestaan.
In vergelijking met de sjiitische geestelijken die Hezbollah oprichtten, stond Nasrallah ook niet te boek als extreem streng in de leer. Zo heeft hij er volgens The New York Times nooit op aangedrongen dat vrouwen een sluier moeten dragen. Wel benadrukte Nasrallah geregeld dat de ‘Arabische mannelijkheid’ moeten worden hersteld.
Zijn finest hour beleefde Nasrallah in 2000, toen Israël zich na een slopende strijd terugtrok uit Zuid-Libanon, uit een strook die het vijftien jaar lang bezet had gehouden. Triomfantelijk verklaarde Nasrallah dat Israël ‘met al zijn kernwapens’ in werkelijkheid ‘zwakker is dan een spinnenweb’.
In zijn laatste televisietoespraak, op 19 september, beschuldigde Nasrallah Israël van de grootschalige aanval waarbij duizenden piepers en portofoons ontploften. ‘De vergelding zal komen’, zei hij daarover.
In plaats daarvan was het Israël dat vorige week een ongekend luchtoffensief begon tegen Hezbollah-doelwitten. Nadat het land eerder al de dood had gemeld van meerdere hoge commandanten van de beweging, was het zaterdag de beurt aan hoogste leider.
Voor dit profiel is gebruikgemaakt van een eerder verhaal van onze Midden-Oosten correspondent Jenne Jan Holtland.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant