Maggie Smith beleefde de piek van haar populariteit in de laatste twintig jaar van haar leven. Gevierd actrice was ze al tientallen jaren, maar dankzij Harry Potter en Downton Abbey kon ze ineens niet meer over straat. Het acteericoon overleed vrijdag op 89-jarige leeftijd.
"Ik had een normaal leven. Ik ging naar het theater of een museum in mijn eentje. En nu kan dat niet meer. Ik doe dit werk al zo lang en niemand wist wie ik was. Dat is nu veranderd", vertelt Smith in 2017 over haar beroemdheid sinds haar rollen in Downton Abbey en Harry Potter. Ineens wordt ze overal herkend. Smith acteert dan al meer dan vijftig jaar.
De in 1934 in Londen geboren Smith begint haar carrière op zeventienjarige leeftijd in het theater. Ze speelt haar eerste rol in het stuk Twelfth Night in het Oxford Playhouse.
In 1956 debuteert ze op Broadway. Datzelfde jaar is ze ook voor het eerst op het witte doek te bewonderen. Het is haar eerste van in totaal bijna negentig filmrollen.
Waardering voor het acteertalent van Smith laat niet lang op zich wachten. Ze speelt in 1965 de rol van Desdemona in een verfilming van William Shakespeares Othello. Het levert haar een nominatie voor een Oscar voor beste bijrol op.
Na die eerste nominaties laten de grote prijzen niet lang op zich wachten. In 1970 wint ze haar eerste Oscar voor haar hoofdrol in The Prime of Miss Jean Brodie. In 1979 mag ze nog een Oscar ophalen voor haar bijrol in California Suite. Ze wordt in totaal zes keer genomineerd voor de belangrijkste filmprijzen, in 2002 voor het laatst.
In de online film- en tv-database IMDb is te zien dat Smith in haar carrière maar liefst 108 keer is genomineerd voor een prijs en vijftig prijzen in ontvangst neemt. Naast de Oscars zijn dat onder meer vijf BAFTA's (de belangrijkste Britse film- en televisieprijzen) en vier Emmy's.
Als actrice is Smith niet onder de indruk van haar eigen prestaties. "Ik wilde een serieuze actrice zijn, maar dat is natuurlijk niet gebeurd", blikt ze later in haar leven terug. "Ik werd in het hokje humor gestopt."
Smith staat erom bekend dat ze op de set zeer streng voor zichzelf is. Ze heeft de reputatie dat ze de lat ook hoog legt voor degenen met wie ze werkt. "Ze was niet moeilijk om mee te werken, tenzij ze omringd werd door idioten", zegt regisseur Peter Hall. "Ze is heel streng voor zichzelf en ziet geen reden om dat niet ook voor anderen te zijn."
Dat ontkent Smith zelf ook niet. "Het klopt dat ik geen gekken om me heen tolereer, maar dan tolereren ze mij niet en ben ik kribbig", zegt ze. "Misschien ben ik daarom wel zo goed in het spelen van kribbige dames op leeftijd", grapt ze over de rollen die ze op latere leeftijd speelt.
Smith trouwt in 1967 voor het eerst, met acteur Robert Stephens. Ze krijgen twee zoons, Toby Stephens en Chris Larkin, die ook allebei acteren. Het huwelijk houdt geen stand en in 1975 hertrouwt Smith met toneelschrijver Beverley Cross.
Tijdens haar huwelijk met Cross beleeft Smith een aantal van haar grootste commerciële successen en memorabelste filmrollen. In 1985 speelt ze met onder anderen Judi Dench en Helena Bonham Carter in A Room with a View. Met Dench onderhoudt ze een vriendschap die in 2018 uitloopt op de documentaire Nothing Like a Dame. Daarin drinken ze thee met andere actrices op leeftijd en bespreken ze hun carrières.
Smith begint de jaren negentig met de grote commerciële successen Hook (1991) en Sister Act (1992). In 1990 slaat de Britse koningin Elizabeth haar tot Dame. Enkele jaren later wordt ze weduwe als Cross overlijdt. Het is een zwarte periode in het leven van de actrice. "Het voelt zinloos om alleen door te gaan, zonder iemand om het leven mee te delen", zegt ze daarover in een interview.
Maar ze gaat alleen door, en hoe. Vanaf 2001 speelt ze de rol van professor Minerva McGonagall in de Harry Potter-filmreeks. Daardoor geniet ze in één klap grote bekendheid bij een jonger publiek. Ze speelt in de films veel samen met Alan Rickman, die de rol van professor Severus Snape vertolkt. Daar geniet ze naar eigen zeggen elke dag van.
Tijdens de opnames, in 2007, wordt borstkanker geconstateerd bij Smith. Twee jaar later is ze volledig hersteld van de ziekte. Ze blijft de rol van Minerva McGonagall spelen tot het laatste Harry Potter-deel, dat in 2011 verschijnt. In interviews grapt de actrice over jonge fans die haar vragen of ze net als haar personage ook een kat is geweest.
Als Smith denkt dat ze op de top van haar beroemdheid zit, komt daar de rol in de serie Downton Abbey nog eens bovenop. Daarin speelt ze 52 afleveringen lang de rol van gravin en weduwe Violet Crawley. De serie wordt bekroond met talloze prijzen, waaronder drie Emmy's voor het acteren van Smith. Ze vertolkt de rol ook nog in twee bijbehorende films.
Als Downton Abbey erop zit, geeft Smith in een interview met Graham Norton toe dat ze daar blij mee is. "Mijn personage moet nu wel zo'n 110 jaar oud zijn. Je kunt niet maar door blijven gaan", grapt ze.
Smith boekt haar laatste grote succes in het theater met het stuk A German Life, waarin ze in haar eentje op het podium de secretaresse van nazikopstuk Joseph Goebbels speelt. Een verfilming van het stuk is nog in productie als Smith overlijdt. Haar laatste film, The Miracle Club, verschijnt in 2023.
Source: Nu.nl algemeen