Voor het eerst sinds Barack Obama in 2008 zien de Democraten weer een mogelijkheid om te winnen in North Carolina. De Harris-campagne, die de wind in de rug heeft, richt zich daarbij vooral op zwarte kiezers en hogeropgeleide inwoners van rijke buitenwijken.
Of Rose – ‘geen familie van’ – Harris haar stembiljet al heeft? ‘Yes, ma’am!’, antwoordt ze. En of ze ook gaat stemmen? ‘Yes ma’am!’ Op vicepresident Kamala Harris? ‘Yes ma’am’, roept de 64-jarige Rose Harris voor de derde keer, vanuit de voortuin van haar huis.
De vragen komen van Aimy Steele, die met een stapel flyers de deuren langsgaat van Charlotte, een grote stad in de Amerikaanse staat North Carolina. Steele werkt bij een van de vele organisaties in North Carolina die zich hier inzetten voor de campagne van Kamala Harris.
Over de auteur
Maral Noshad Sharifi is correspondent Verenigde Staten voor de Volkskrant. Ze woont in New York.
Alles over de Amerikaanse verkiezingen leest u in dit dossier.
De broeierige zomer is nog in volle gang. Iedere dag om 11.00 uur stuurt ze een team flyeraars de straat op, dat met kiezers in gesprek gaat.
Vandaag zijn ze in Kennon Street, een van oorsprong zwarte wijk die elk seizoen witter wordt. De ene woning is van hout en oogt versleten, de andere is gebouwd van blakende bakstenen. Door de straat jogt een jonge vader met bloot bovenlijf achter een kinderwagen. Het zijn allemaal kiezers die de Democraten willen bereiken.
De focus op North Carolina is nieuw. Sinds Barack Obama in 2008 is deze staat niet door een Democraat gewonnen. De laatste keer daarvoor was Jimmy Carter in 1976. Hillary Clinton en Joe Biden voerden hier nauwelijks campagne. Maar nu Kamala Harris op het stembiljet staat, zien Democraten een kans om deze rode staat blauw te kleuren. Ze willen North Carolina ‘flippen’ – en daarvoor wordt alles uit de kast getrokken.
De afgelopen weken heeft Aimy Steele dag in, dag uit op deuren geklopt, vragen gesteld, kiesregels uitgelegd, highfives gegeven. Alles om zoveel mogelijk mensen naar de stembus te krijgen.
‘Fantastisch’, zegt Steele met een grote glimlach, als Rose Harris de antwoorden heeft gegeven waar zij op hoopte. ‘Wel echt gaan stemmen, hè!’, zegt Steele. ‘Yes, ma’am’, krijgt ze nog één keer terug.
North Carolina is ondanks de naam en ligging een zuidelijke staat. Enerzijds leeft de staat nog in het verleden, met veel straten en scholen die vernoemd zijn naar racistische generaals. Anderzijds trekken steeds meer hoger opgeleide jongeren naar de staat, mede vanwege de opbloeiende techindustrie.
Volgens de laatste peilingen maken beide partijen dit jaar evenveel kans. Een derde van de kiezers staat geregistreerd als Republikein, een derde als Democraat, een derde als onafhankelijk. Met zestien kiesmannen is North Carolina een van de grootste swingstates. Deze staat kan voor beide kandidaten het verschil maken tussen winst en verlies.
Vorige week bracht Kamala Harris alweer haar zeventiende bezoek aan North Carolina. Ze maakt veel los. Meer dan 23 duizend inwoners meldden zich al bij de Harris-campagne als vrijwilliger. Om die in te kunnen zetten tuigde de partij zesentwintig kantoren op, verspreid over de hele staat.
‘Het is de grootste grondoperatie die ik in North Carolina heb gezien sinds Obama’, zei politiek historicus Michael Bitzer tegen New York Magazine. Als Harris North Carolina wint en Michigan en Wisconsin behoudt, hoeft ze slechts een van de vier andere swingstates binnen te slepen om president te worden.
‘Vanwege Trumps abortusverbod zijn er vrouwen die niet behandeld worden tijdens een miskraam’, zei Kamala Harris eerder deze maand op campagne in Greensboro, North Carolina. Luid applaus volgde. Vooral bij vrouwen merkt de partij hernieuwd enthousiasme. De week nadat Harris haar kandidatuur bekend had gemaakt nam het aantal kiezersregistraties toe onder vrouwen. Jongeren zien video’s op sociale media, of lezen de steunverklaring van popster Taylor Swift, en willen meer over haar te weten komen.
Ook zijn er allerlei organisaties actief in de campagne die zelf naar kiezers toegaan om het belang van hun stem te benadrukken, zoals The New North Carolina Project, waarvan Aimy Steele de directeur is. ‘Veel zwarte kiezers bleven vier jaar geleden thuis’, zegt Aimy Steele, nadat ze een flyer aan de deurknop heeft gehangen van iemand die niet opendoet. Vier jaar geleden was ze zelf kandidaat voor het lokale parlement. Ze verloor net van een Republikein. ‘Meer campagnegeld en meer flyeracties hadden het verschil kunnen maken. We mogen geen deur overslaan.’
Veel van de mensen bij wie ze aanklopt zijn niet thuis, of verdwijnen achter de gordijnen zonder open te doen. Als een hond hard blaft, zet ze snel een paar stappen naar achteren en loopt door naar de volgende deur.
De Democraten zetten vooral in op zwarte en latino inwoners van de staat. De vrijwilligers hopen zo het succes te imiteren van Joe Biden in buurstaat Georgia, tijdens de verkiezingen van 2020. Hier wist Biden te winnen als eerste Democraat in 28 jaar. Hoe kijkt Steele daarnaar? ‘Zij hadden op lokaal niveau inspirerende figuren als Raphael Warnock en oud-Congreslid Stacey Abrams’, zegt Steele. ‘Zwarte kiezers hebben dat soort gezichten nodig om ze te vertellen dat ze moeten gaan stemmen. Nu hebben wij Harris.’
De partij heeft zo’n 45 miljoen dollar aan tv-advertenties in North Carolina gepompt. ‘Vergeten’ kiezers in plattelandsgebieden, jarenlang door Democraten als verloren zaak beschouwd, worden weer gemobiliseerd. Nikki Haley-fans en onafhankelijke kiezers worden persoonlijk bezocht door de honderden vrijwilligers van de Harris-campagne.
Stevig doorlopend op witte sneakers vertelt Aimy Steele dat zwarte kiezers in North Carolina blij zijn dat Harris zich op bepaalde vlakken conservatiever opstelt dan sommige andere Democraten. Neem haar uitspraak laatst tegenover Oprah Winfrey over wapens. ‘Als iemand inbreekt in mijn huis, wordt die neergeschoten’, zei de presidentskandidaat.
Volgens Steele valt zo’n uitspraak goed onder de zwarte kiezers in North Carolina, die in een conservatieve omgeving zijn opgegroeid. Hoewel Democraten de staat bijna altijd verliezen tijdens de presidentsverkiezingen, winnen ze meestal wel de gouverneurszetel, met Democratische kandidaten die relatief gematigde standpunten innemen.
‘In haar retoriek stelt Harris zich op sommige thema’s terughoudend op’, zegt Steele, die vroeger schooldirecteur was. ‘Ik bezit ook wapens, ik ga iedere zondag naar de kerk. Ik vind dat anderen zelf mogen kiezen of ze een zwangerschap beëindigen, maar ik zou zoiets zelf nooit doen.’
Het zijn niet alleen Democraten die Democraten aan een overwinning kunnen helpen in North Carolina, ook Republikeinen hielpen de afgelopen dagen een handje mee. North Carolina verkeert momenteel in de greep van een groot schandaal rond de Republikeinse gouverneurskandidaat Mark Robinson. Op het forum van pornosite Nude Africa noemde Robinson, volgens een onthulling van CNN, zichzelf een ‘zwarte nazi’. ‘Sommige mensen behoren slaven te zijn’, schrijft hij ook. ‘Ik zou willen dat slavernij terugkeert.’ En: ‘Ik zou zeker een paar slaven kopen.’
Eerder had de zwarte Republikein homoseksualiteit al ‘smerig’ genoemd, en gezegd dat vrouwen die een abortus ondergaan ‘niet verantwoordelijk genoeg zijn om hun rok omlaag te houden’.
Bijna al Robinsons medewerkers namen ontslag. Zijn kans op winst lijkt nu minimaal. De grote vraag is welke invloed deze affaire heeft op de kansen van Trump. De Democraten doen hun best de oud-president zo veel mogelijk te koppelen aan de geplaagde gouverneurskandidaat. Smullend hebben ze het schandaal gevolgd.
Kiezers in North Carolina brengen hem deze dagen doorlopend ter sprake. ‘Dit soort extreme figuren maakt mij steeds fanatieker’, zegt Shannon Cahoon (53) tegen vrijwilligers van de Harris-campagne. Ze staat in de deuropening van haar villa in het plaatsje Davidson. ‘Die lui zijn een soort open wond die steeds verder geïnfecteerd raakt. Nu voel ik me gedwongen om mee te praten over de politiek.’
Davidson is een witte ‘suburb’ even buiten Charlotte. Hier zijn het de gepensioneerde Barbara Randolph (66) en Cambria Nielsen (62) die in de brandende zon met Harris-Walz-flyers de deuren af gaan. In de voortuinen dartelen de eekhoorns.
Inwoners van dit soort rijkere buitenwijken zijn, naast zwarte kiezers, de tweede grote doelgroep van de Democraten in North Carolina. Randolph en Nielsen hebben een lijst met huisnummers en namen mee. Vooral mensen die nieuw zijn in de buurt zijn van belang.
De afgelopen jaren zijn steeds meer Amerikanen die de hoge huurprijzen van Californië en New York niet meer konden opbrengen naar North Carolina verkast: zo’n honderd mensen per dag. Ze prijzen het warme klimaat, het kalme leven en de zuidelijke vriendelijkheid. Bovendien is het leven hier relatief betaalbaar. Wat ze eerder betaalden voor een appartement, zijn ze hier kwijt aan een vrijstaand huis.
De komst van hogeropgeleiden uit liberale staten veranderde de samenstelling van het electoraat. ‘We wilden onze kinderen ook een ander deel van de VS laten zien’, zegt Clay Cahoon (51), die is overgekomen vanuit Texas. ‘Zodat ze niet te eenkennig worden.’
Hoewel het grootste deel van hun familie Trump steunt, en zij zelf ook meer in het midden staan, vinden ze de Republikeinse Partij te extreem geworden. Het nieuws rond Robinson, die op dit moment luitenant-gouverneur van North Carolina is, is hard aangekomen.
‘We hadden al snel door dat mensen in North Carolina aardiger zijn dan in Californië’, zegt Shannon Cahoon. ‘Nu hoop ik alleen nog dat ze ook wat blauwer worden.’ Haar stem zal daar een klein beetje aan bijdragen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant