Lekker gamen doe je het best op een goed beeldscherm. In deze Best Buy Guide gaan we op zoek naar de beste opties met resoluties en formaten die voor de meeste gamers het relevantst zijn: monitors met 1920x1080 pixels (ook wel full hd) van ongeveer 24", schermen met 2560x1440 pixels (wqhd) met een beeldmaat tussen 27" en 32", en schermen met 3840x2160 pixels (4k) met een maat tussen 27" en 32".
We kijken in deze BBG specifiek naar lcd-monitors met 16:9-beeldverhouding. Ultrawides bespreken we binnenkort in een aparte BBG. Je kunt aanvoeren dat oledmonitors de beste gamingmonitors van dit moment zijn: die bieden ontzettend snelle responstijden en vaak een heel hoge refreshrate. Daarbij hebben ze een uitstekend contrast en betere kijkhoeken en uniformiteit dan vrijwel alle lcd-monitors. We hebben er toch voor gekozen om oledmonitors te bespreken in een aparte BBG. Met dit soort monitors loop je een zeker risico op inbranden; dat maakt ze, in combinatie met de soms glimmende afwerking en relatief lage helderheid, minder geschikt voor regulier computergebruik. Deze schermen zijn bovendien nog veel duurder dan lcd-gamingschermen en er is veel minder keuze uit verschillende modellen. 27"-4k-oledschermen voor gaming zijn er bijvoorbeeld nog niet en ook als je een 32"-wqhd-oledgamingmonitor had gewild, vis je voorlopig achter het net.
De meeste monitors die we aanraden hebben een ips-paneel, een technologie die een goede balans biedt tussen snelle responstijden en beeldkwaliteit. TN is door de mindere beeldkwaliteit tegenwoordig ongebruikelijk. Hoewel de meeste kleurovergangen op VA-schermen snel verlopen, zien we heel vaak dat transities tussen zwart en donkergrijs tientallen milliseconden duren, veel langer dan één beeld op het scherm staat. Het 'vegerige' effect op donkere tinten dat je daardoor in de praktijk ervaart, wordt ook wel black smearing genoemd. Vandaar dat we voor onze aanraders in principe uitgaan van ips-schermen, maar verderop in de tekst vind je ook VA-opties, mocht je dat prefereren. VA-schermen hebben immers een veel hoger contrast en zijn soms ook gekromd, wat ips-schermen juist vaak niet zijn.
Dit is de eerste publicatie van de Best Buy Guide over gamingmonitors.
De Samsung Odyssey G4 (25BG400) is een goede full-hd-gamingmonitor voor een prima prijs. Het vlakke 25"-ips-paneel rust op een stabiele, in hoogte verstelbare poot. De responstijden zijn in orde: alle transities vallen onder de 4ms en komen daarmee op tijd voor de hoge 240Hz-refreshrate. De overshoot blijft voor de meeste transities binnen de perken. FreeSync en G-Sync worden officieel ondersteund en ook heeft dit scherm een motionblurreductionfunctie, die echter niet in combinatie met adaptive sync kan worden ingeschakeld. De maximale helderheid is lekker hoog en het contrast voor een ips-paneel niet slecht, waarbij het scherm beperkt is tot de standaard sRGB-kleurruimte. De kleurweergave is alleszins redelijk, al kan de uniformiteit wat beter. Van de hdr-weergave hoef je ook weinig te verwachten, net zoals op andere betaalbare gamingschermen.
De Philips Evnia 24M1N3200ZA kost momenteel minder dan 150 euro en is daarmee goedkoper dan de Odyssey-monitor. Evengoed heeft de 165Hz-ips-gamingmonitor prima responstijden en een in hoogte verstelbare poot. Voor wie een VA-paneel prefereert, is de AOC 25G3ZM/BK een aantrekkelijke optie. De responstijden van het 240Hz-scherm zijn niet zo goed als die van het ips-alternatief, maar voor VA evengoed niet slecht. Met bijna 4000:1 is het contrast veel hoger dan bij een ips-scherm. Beide monitors hebben als nadeel dat de sRGB-modus een vergrendelde helderheid heeft en daarmee niet in alle omstandigheden praktisch bruikbaar zal zijn. Op de standaardinstellingen tonen ze een breder kleurbereik, waardoor standaardcontent er wat te verzadigd uitziet.
Wie de allersnelste full-hd-gamingmonitor zoekt, kan niet om de ASUS ROG Swift Pro PG248QP heen, een van de snelste lcd-monitors die we ooit hebben getest. Het 24" TN-paneel heeft een refreshrate van maar liefst 540Hz, wat in combinatie met de motionblurreductionfunctie een superscherpe weergave van bewegend beeld oplevert. De verdere beeldkwaliteit is niet bijzonder goed en dit scherm is met bijna 1000 euro peperduur.
De Dell G2724D is een fijne 27"-wqhd-gamingmonitor met een ips-paneel, die niet te veel kost. Het scherm maakt indruk met zijn uitstekende kleurafstelling, zowel voor standaard sRGB-materiaal als hdr-beelden. De helderheid voor hdr is relatief hoog, maar het contrast zoals bij de meeste schermen te laag. De overdriveafstelling biedt een mooie balans tussen snelheid en weinig overshoot. De snelste gamingmonitor is de G2724D echter niet, ook als we kijken naar de 165Hz-refreshrate. Jammer is het ontbreken van een motionblurreductionfunctie. FreeSync en G-SYNC worden beide officieel ondersteund. Dell wint ook punten met het praktische no-nonsenseontwerp met zijn ingebouwde voeding, de milieuvriendelijke verpakking zonder piepschuim en het meeleveren van een USB-C-naar-DisplayPort-kabel, zodat je ook je laptop zonder extra aanschaf kunt aansluiten. Via de HDMI 2.0-poorten accepteert de G2724D een 4k/60Hz-signaal van je console.
De LG UltraGear 32GS75Q-B is een riante 32"-wqhd-monitor met 180Hz-refreshrate, die een goede balans van beeldkwaliteit en prijs levert. De moderne, donkerpaarse vormgeving en praktische osd-bediening deelt hij met andere moderne UltraGear-monitors, het nogal korte snoer en de haakse aansluitingen helaas ook. Naast DisplayPort vind je twee HDMI 2.0-poorten, geschikt voor 4k/60Hz. De responstijden van het scherm zijn goed met niet te veel overshoot, al gebruik je voor 60Hz-beelden het beste de laagste overdrivestand. Een motionblurreductionfunctie heeft de monitor niet. Het kleurbereik van het scherm is net wat breder dan sRGB en er is geen sRGB-modus om dat verder in te perken, wat zorgt voor een wat grotere gemiddelde afwijking in onze test. De verdere afstelling is niet slecht. De kijkhoeken zijn erg goed, het helderheidsbereik lekker breed en het contrast een stukje beter dan dat van LG's oudere gamingmonitors. Verwacht geen spetterende hdr-weergave.
Zoek je naar een 27"-wqhd-gamingmonitor die goedkoper is dan de Dell G2724D, overweeg dan de Gigabyte GS27Q, die momenteel minder dan 200 euro kost. Hij onderscheidt zich met een uitstekende kleurweergave en de responstijden zijn relatief snel, maar het scherm heeft ook relatief veel last van overshoot. Hoogteverstelling zit er niet in, maar via de Vesa-montagegaten kun je een luxere draagoplossing toevoegen.
Een luxere optie dan de G2724D is de LG UltraGear 27GR83Q-B: met zijn 240Hz-refreshrate en snellere responstijden gecombineerd met weinig overshoot biedt hij een scherpere weergave van bewegend beeld. Een motionblurreductionfunctie heeft de 27GR83Q-B evenals de G2724D niet. Bijzonder voor een wqhd-monitor zijn de HDMI 2.1-aansluitingen, waarmee de 27GR83Q-B 4k/120Hz-beelden van een moderne console kan tonen. Goede hdr heeft deze ips-monitor alleen niet.
Wil je dat wel, bekijk dan de AOC Q27G3XMN. Qua bouwkwaliteit, aansluitingen en bedieningsgemak haalt hij het niet bij de hierboven genoemde monitors en de responstijden van het 165Hz-VA-paneel zijn trager. Met dank aan een 336-zone-miniledbacklight heeft dit scherm echter wel een voldoende hoog contrast en piekhelderheid om hdr-beelden tot hun recht te laten komen.
Het logische duurdere alternatief voor de 32" LG UltraGear 32GS75Q-B is de UltraGear 32GS85Q-B van hetzelfde merk. Deze monitor heeft een hogere maximale refreshrate van 200Hz, gekoppeld aan nog ietwat snellere responstijden. Het duurdere model heeft een Nano IPS-paneel met breder kleurbereik, wat niet alleen voor hdr-weergave een voordeel oplevert: er zit ook een goede sRGB-modus op die het kleurbereik inperkt tot alleen die kleurruimte, wat de 32GS75Q-B moet missen.
Een goedkoper alternatief voor de 32GS75Q-B is de Gigabyte GS32QC. Deze monitor is ook interessant als je op zoek bent naar een VA-paneel of een gekromd scherm. De GS32QC heeft een 1500R-curve, minder krom dan de vergelijkbaar geprijsde LG 32GS60QC-B (1000R). Beide schermen hebben voor VA-monitors relatief goede responstijden, maar de Gigabyte-monitor heeft betere kijkhoeken. Het contrast van bijna 3000:1 is iets lager, maar nog altijd comfortabel hoger dan bij ips-monitors. Het duo heeft geen hoogteverstelling, wat je bij beide eventueel kunt toevoegen via de Vesa-montagegaten.
De ASUS ROG Strix XG27UCS is niet de goedkoopste 4k-gamingmonitor, maar hij heeft wel een ruime featureset en hij scoort goed in onze tests. Behalve de nogal goedkoop voelende knopjes voor de osd voelt de bouwkwaliteit prima. In de uitsparing in de voet kun je een smartphone neerzetten. Het scherm beschikt over HDMI 2.1 met volledige bandbreedte en een USB-C-poort met 15W-powerdelivery, te weinig voor een laptop. Het 160Hz-ips-paneel biedt een goede balans tussen overshoot en snelheid, hoewel de overshoot op lagere refreshrates wat toeneemt. De motionblurreductionfunctie heeft veel instellingen en werkt ook in combinatie met FreeSync, maar dan is het beeld erg donker. Vanuit de uitgebreide osd vind je verder een selectie aan kleurpresets die over het algemeen goed zijn ingesteld, ook die voor hdr-beelden. De XG27UCS is net zoals de meeste lcd-monitors niet fel genoeg voor een echt goede hdr-weergave. Het contrast is zelfs voor een ips-paneel hiet hoog, maar de kijkhoeken zijn top.
De MSI MAG323 UPF heeft één duidelijk minpunt dat echt een dealbreaker kan zijn: de zeer hoge minimale helderheid van bijna 140cd/m². Voor in lichtere ruimtes hoeft het geen enkel probleem te vormen, maar in een donkere gamekamer kan dat onpraktisch zijn. We kiezen de MAG323 UPF toch als aanrader vanwege zijn uitgebreide featureset, goede testresultaten en aantrekkelijke prijs. Zo heeft dit scherm naast HDMI 2.1 met volledige bandbreedte een USB-C-poort met liefst 90W-powerdelivery. MSI heeft ook een kvm-switch ingebouwd. Het 160Hz-ips-paneel is puur als we naar de responstijden kijken niet het snelste, maar MSI houdt de overshoot binnen de perken. Een motionblurreductionfunctie is niet aanwezig. Het paneel is heel netjes afgesteld voor sRGB en Display P3, en de MAG323 UPF heeft een iets hogere hdr-helderheid en basale localdimming, waarmee de hdr-weergave iets beter is dan gemiddeld. Verdere pluspunten zijn de uitstekende kijkhoeken en lage inputlag.
Een goedkoper alternatief voor de ASUS ROG Strix XG27UCS is de Gigabyte M28U. Dit aantrekkelijk geprijsde ips-scherm, dat eventueel te koop is met een meegeleverde monitorarm, heeft een goede kleurafstelling en erg snelle responstijden. De overshoot in de optimale stand is echter ook vrij hoog. Op het vlak van aansluitingen biedt de M28U een USB-C-poort zonder bruikbare powerdelivery, precies zoals de XG27UCS. De HDMI 2.1-poorten hebben slechts 24Gbit/s aan bandbreedte, de helft van wat gebruikelijk is, wat de beeldkwaliteit bij consolegebruik negatief kan beïnvloeden.
Zoek je een 27"-4k-gamingmonitor met goede hdr-weergave, dan is de Cooler Master Tempest GP27U te overwegen. Voorzien van een 576-zone-miniledbacklight heeft het scherm voor hdr een voldoende hoog contrast. Dit ips-scherm heeft goede connectiviteit in de vorm van USB-C met powerdelivery en HDMI 2.1, plus snelle responstijden en een redelijk goede kleurafstelling. Jammer genoeg merkten we in onze review geknipper bij gebruik van localdimming in combinatie met FreeSync, dat schijnbaar niet is opgelost.
Er zijn geen 4k-gamingmonitors van ongeveer 27" met een VA-paneel of een gekromd paneel. Een maatje groter heb je ze wel. Zo testten we de Gigabyte M32UC, voorzien van een 1500R-gekromd paneel met een voor VA niet heel hoog contrast. Het scherm heeft responstijden die juist wat beter zijn dan bij de gemiddelde VA-monitor. De kleurweergave is prima, de maximale helderheid hoog, maar de hdr-prestaties zijn niet zo goed als bij een scherm met miniledbacklight.
Een 32" VA-gamingmonitor die wél een goede hdr-beeldkwaliteit levert is de Samsung Odyssey Neo G8 G85NB. Dit 240Hz-scherm is een van de snelste lcd-monitors die we hebben getest en het 1196-zone-miniledbacklight zorgt voor een nauwkeurige contrastweergave. Je moet echter wel houden van een zeer sterke 1000R-kromming en in onze review zagen we dat het scherm last kan hebben van bepaalde kuren zoals strepen in het beeld; your mileage may vary.
Als je zoekt naar een goedkoper alternatief voor de MSI MAG323 UPF is naast de M32UC ook Gigabyte's M32U interessant. De ips-tegenhanger heeft snellere responstijden met wat meer overshoot en ten opzichte van de M32UC een slechter contrast. Hij is net als de M28U leverbaar met monitorarm in plaats van een normale voet. Zowel de M32U als M32UC hebben USB-C zonder bruikbare powerdelivery en ietwat beperkte HDMI 2.1-poorten met 24Gbit/s-bandbreedte, waarmee ze in het nadeel zijn ten opzichte van de MAG323UPF. De Gigabyte-schermen hebben wel een beduidend lagere minimale helderheid.
Het volledige testveld voor dit artikel bestaat uit 78 schermen. We testten 18 full-hd-monitors, 41 wqhd-monitors (waarvan 25 schermen van ongeveer 27" en 16 schermen van ongeveer 32") en 19 4k-monitors (waarvan 11 schermen van ongeveer 27" en 8 schermen van ongeveer 32"). Het zijn monitors die we in de afgelopen vier jaar hebben getest en die op het moment van publicatie te koop zijn volgens onze Pricewatch. Via de links kom je uit bij alle specificaties en testdata. In de onderstaande grafieken staat een selectie van de geteste monitors, waaronder de aanraders en alternatieven die hierboven worden uitgelicht.
In de responstijdentest blijkt de ASUS ROG Swift PG248QP het snelst. Logisch: de TN-monitor is een van de snelste monitors die we hebben getest, gevolgd door de Samsung Odyssey Neo G8 32", die de tweede positie inneemt. De meeste andere VA-monitors staan veel lager, in de onderste regionen van de grafiek beneden de ips-schermen. Wat bij de VA-schermen behoudens de Odyssey-monitor ook opvalt, is de hoge hoogst gemeten responstijd, die zich vertaalt als de genoemde black smearing. De inputlag meten we voor een 1080p/60Hz-beeld en onze aanraders zitten allemaal in de snellere groep van schermen die binnen 9ms een plaatje laten zien.
Afhankelijk van de ruimte waarin je het scherm opstelt is een lage minimale of hoge maximale helderheid belangrijk. Op dat eerste punt valt de MSI MAG 323UPF redelijk door de mand met een van de hoogste helderheden die we hebben getest. Anderzijds heeft het scherm ook een hoge maximale helderheid: ruim 450cd/m² bij sdr-weergave. De twee 'echte' hdr-monitors van Cooler Master en AOC, die in hdr boven de 1000cd/m² uitkomen, tikken ook in sdr al hoge waardes aan. Kijkend naar het contrast zijn VA-schermen in het voordeel ten opzichte van ips- en TN-monitors, maar met welke marge verschilt. De beste exemplaren tikken de 4000:1 aan, Gigabyte's M32UC komt niet eens aan de 2000:1. Dat is alsnog bijna dubbel zo hoog als het gemiddelde ips-scherm.
Voor de grafiekset hierboven hebben we alle schermen ingesteld voor het meestgebruikte sRGB-kleurbereik, waarbij we conform onze testprocedure gebruikmaken van voorgedefinieerde beeldmodi in het menu en we instellingen voor kleurtemperatuur, gamma en kleurbereik aanpassen als dat een betere weergave oplevert. Bij sommige schermen kan de helderheid in de beste modus voor sRGB helaas niet meer worden aangepast. Dat is te zien als een afwijking van meer dan 10cd/m² van de gewenste 150cd/m² in de grafiek Helderheid. De eerste drie grafieken tonen de gemiddelde afwijking van primaire kleuren (kleurafwijking), twintig verschillende grijstinten (grijsafwijking), en een mix van primaire kleuren, grijstinten en mengkleuren (Colorchecker). Deze wordt weergegeven als een ΔE ITP-score.
De LG UltraGear 32GS75Q-B doet het duidelijk wat slechter dan de andere geteste monitors door het ontbreken van een echte sRGB-modus en doordat het kleurbereik van dit scherm niet helemaal overeenkomt met sRGB. Aan de andere kant van het spectrum vinden we de Dell G2724D, die is voorzien van een heel erg goede kleurafstelling, gevolgd door de MSI MAG321UPF en ASUS ROG Strix XG27UCS. Ook Gigabyte's M32U en M32UC doen het goed. In de helderheidsmeting vallen de AOC 25G3ZM en Philips 24M1N3200ZA als enige door de mand, omdat je de helderheid niet kunt instellen op de gewenste 150cd/m².
Als we kijken naar de hdr-weergave, doen er maar een paar monitors écht mee: de AOC Q27G3XMN, Cooler Master Tempest GP27U en Samsung Odyssey Neo G8 32". Deze schermen bieden een combinatie van een hoog contrast en hoge piekhelderheid waardoor hdr-beelden met de vereiste impact kunnen worden weergegeven. Opmerkelijk is wel dat de Odyssey Neo G8 ondanks de belofte van de hoogste piekhelderheid van 2000cd/m² in de praktijk juist minder fel blijkt dan andere monitors en nogal hoge hdr-kleurafwijkingen noteert. Zelfs onze aanraders, die qua contrast geen potten kunnen breken en veel goedkoper zijn, doen dat al beter.
Als het gaat om de kijkhoeken presteren ips-monitors over het geheel genomen het best. Vooral de twee 4k-aanraders doen het erg goed. VA-modellen staan richting de onderkant van het overzicht. In termen van uniformiteit doet geen van onze aanraders het briljant. We moeten daarbij opmerken dat uniformiteit een samplespecifieke eigenschap is: we kunnen niet extrapoleren naar alle monitors.
Voor de meting van het energiegebruik geven we op alle schermen een checkerboard met precies 50 procent wit weer, waarbij alle schermen zijn ingesteld op een helderheid van 150cd/m². Logischerwijs zijn de grote schermen minder zuinig dan kleine, waarbij ook de resolutie een rol speelt. Binnen hun categorie zijn de ASUS ROG Strix XG27UCS en Dell G2724D positieve uitschieters.
Source: Tweakers.net