Drukke dagen voor Chris Jansen, staatssecretaris van Openbaar Vervoer en Milieu (PVV). Deze week meldde hij zich tweemaal met ontnuchterend nieuws bij de Tweede Kamer. Het eerste bericht betrof de Lelylijn en de Nedersaksenlijn. De Nedersaksenlijn – tussen Groningen en Almelo – wordt twee keer zo duur als begroot, de Lelylijn – tussen Groningen en Lelystad – mogelijk vijf keer. In Goedemorgen Nederland noemde Jansen dit maandagochtend ‘een enorme uitdaging’.
Verrukkelijk woord, ‘uitdaging’. Het betekent niets, maar het vervult je met geruststellende warmte. Het is niet zo dat dingen niet kúnnen, dingen zijn een ‘uitdaging’, die je ‘aangaat’, niet ‘oplost’. Dit kabinet is dol op uitdagingen. Uitdagingen zijn uitdagend en uitdagend is challenging. In problemen heeft niemand zin. ‘Probleem’ klinkt stomvervelend, maar noem het een ‘uitdaging’ en je kunt niet wachten ermee aan de slag te gaan. Daarnaast zit er ook iets prettig vrijblijvends in ‘uitdaging’, alsof het eindresultaat minder belang heeft dan de poging.
Over de auteur
Frank Heinen is schrijver en columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Dinsdag liet klimaatminister Sophie Hermans (VVD) weten dat het regeerprogramma onvoldoende ruimte biedt om de klimaatdoelstellingen te halen. Daarmee liep ze vast vooruit op de doorrekening van de kabinetsplannen. ‘Daaruit gaat blijken dat we nog een uitdaging hebben, daar hoef je geen helderziende voor te zijn’, zei ze. Eppo Bruins (NSC) schreef een opiniestuk voor het Financieele Dagblad over alle ‘maatschappelijke uitdagingen’ en werd niet lang erna gebeld voor een ministerspost. Nu heeft hij een nieuwe, particuliere uitdaging: het hoger onderwijs in mootjes hakken, zodat het als rode ui door de Verelendungssalat van het kabinet-Schoof kan worden geroerd. Alle geld weg bij ontwikkelingssamenwerking en dat vervolgens uitleggen op een VN-top? Dick ‘Challenge Accepted’ Schoof.
Ook bij minister Barry Madlener (PVV) ligt ‘uitdaging’ in de mond bestorven – hij gebruikte het woord recentelijk in zijn sollicitatiebrief. Soms echter blijkt een kwestie zelfs voor een liefhebber van uitdagingen té uitdagend, bijvoorbeeld als het gaat om het herkennen van een bepaald soort levensgevaarlijke fiets als precies die levensgevaarlijke fiets. Al kan het ook zijn dat Madleners weerzin om strenger te handhaven op fatbikes samenhangt met zijn onwil om Nederlandse traumachirurgen hún uitdagingen af te nemen.
Maar goed: staatssecretaris Jansen dus, de funshopper die zonder portemonnee noordwaarts is gestuurd. Bij datzelfde Goedemorgen Nederland had hij, bijna terloops, laten vallen dat hij nog altijd achter Wilders’ ‘Minder, minder’-toespraak staat. Een dag later nam hij dit alweer terug, middels een ongeïnspireerd briefje, waarin hij benadrukte dat hij dat ‘binnen zijn functie’ niet vond, maar wel als privépersoon.
Zat Chris Jansen als privépersoon bij Goedemorgen Nederland? En met welke aanleiding dan? En hoe ging dat dan als hij bij het kabinetsberaad arriveerde? Bewaarde hij zijn xenofobie dan zolang in een kluisje, naast zijn regenjas en een zak paprikachips? En stond naast hem dan PVV-collega Marjolein Faber te vloeken, omdat die al haar omvolkingsideeën niet in dat kleine klotekluisje kreeg? En was er dan een beveiliger die zei: ach, neemt u ze dan maar mee, maar zodra ik merk dat ze het kabinetsbeleid binnensluipen, zwaait er wat?
Ellende wordt verplaatst, problemen worden uitdagingen, uitdagingen die toch problemen blijken worden bij een nietsvermoedende ander over de schutting gekieperd, personen splitsen zichzelf op zodra er verantwoordelijkheid genomen moet worden, en zo lost alles zich vanzelf op, in een rudimentaire goocheltruc waar we met z’n allen bovenop staan, en waarvan we jammer genoeg precies zien hoe ze het doen.