In Nederland is steeds meer biologische landbouwgrond. De totale oppervlakte is in het afgelopen jaar met bijna 10 procent gegroeid, maakte branchevereniging Bionext maandag bekend. Dat riep bij lezers de vraag op: is biologisch eten gezonder?
Om die vraag te kunnen beantwoorden, is het goed om te weten wat het verschil tussen biologische en reguliere landbouw is. "Bij biologische landbouw wordt zo veel mogelijk rekening gehouden met dierenwelzijn en milieu", zegt Wieke van der Vossen, expert voedselveiligheid bij het Voedingscentrum, tegen NU.nl.
"Zo hebben dieren meer ruimte om te leven en natuurlijk gedrag te vertonen en gebruiken boeren de mest van hun dieren zo veel mogelijk op eigen land."
Dat zijn voorbeelden van Europese eisen waaraan veehouders moeten voldoen om zichzelf biologisch te mogen noemen. Aan het verbouwen van groente zijn ook regels verbonden. Zo mogen boeren geen kunstmest en chemische bestrijdingsmiddelen gebruiken voor hun gewassen. Ze mogen wel andere methodes inzetten, zoals sluipwespen of bepaalde vliegjes die luizen eten.
"Het gaat erom dat de bestrijdingsmiddelen een natuurlijke oorsprong hebben. Over het algemeen zie je ook dat er veel minder bestrijdingsmiddelen worden gebruikt." Verder mag een producent bij de verwerking van het voedsel geen chemische geur-, kleur- en smaakstoffen toevoegen. Als een landbouwbedrijf aan alle eisen voldoet, krijgt het een Europees keurmerk.
Maar zorgen al die eisen ervoor dat biologische producten gezonder zijn dan hun niet-biologische alternatief? Daar is nog geen eenduidig antwoord op te geven. Volgens Van der Vossen hebben onderzoekers geprobeerd vast te stellen of mensen die alleen biologisch eten gezonder zijn dan mensen die geen biologische producten tot zich nemen. De deelnemers die alleen biologisch aten, bleken inderdaad gezonder.
"Maar zij zijn vaak al bewust bezig met hun gezondheid en eten veel groente en fruit. Dat maakt het lastig om er echt een conclusie aan te verbinden."
Wel zitten in sommige biologische producten meer voedingstoffen. Zo bevat biologische melk meer mineralen en zitten in biologische sla meer vitaminen. Maar dat verschil is minimaal. Het is daardoor lastig om te zien wat die extra voedingstoffen toevoegen aan iemands gezondheid, zegt Leonie Barelds tegen NU.nl. Zij doet onderzoek naar duurzame voeding bij het Louis Bolk instituut.
"Iemand eet bijvoorbeeld biologische sla, maar gedurende de dag eet die persoon ook nog allerlei andere dingen. Daardoor valt haast niet te meten wat het effect van die kleine hoeveelheid extra voedingstoffen is."
Barelds benadrukt wel dat op groente en fruit uit de reguliere landbouw resten van chemische bestrijdingsmiddelen kunnen zitten. "En het is nog onduidelijk wat dat op de lange termijn met het menselijk lichaam doet. Aan biologische producten worden geen onnatuurlijke stoffen toegevoegd, dus dat kun je zien als gezonder."
Maar de afwezigheid van pesticiden heeft ook een keerzijde. Zo hebben schimmels meer ruimte om te groeien. "Die schimmels kunnen gewassen aantasten en toxines (giftige natuurlijke stoffen, red.) aanmaken", zegt Van der Vossen.
Een ander nadeel is dat dieren die vrij uitlopen meer kans hebben om besmet te raken met parasieten. Ook kunnen biologische eieren meer dioxide bevatten. Dat is een schadelijke stof die kippen binnen kunnen krijgen als ze in de grond pikken. "Maar daar zijn hele strenge regels voor, dus we hoeven niet bang te zijn om ziek te worden van biologisch eten."
Maar bij biologisch eten moet verder dan de menselijke gezondheid worden gekeken, vindt Paulien Hoftijzer van Bionext, een organisatie die zich inzet voor biologische landbouw in Nederland. "Wij kijken ook naar de gezondheid van planten, dieren en de hele leefomgeving."
Want doordat in de biologische landbouw geen chemische bestrijdingsmiddelen worden gebruikt, komen er geen giftige stoffen in de bodem en het water terecht. Ook zouden biologische veehouders meer aandacht besteden aan biodiversiteit en de gezondheid van hun dieren. Ze mogen bijvoorbeeld alleen biologisch voer geven en werken met kruiden om bepaalde ziekten bij hun dieren te voorkomen of genezen. Het vee heeft daardoor minder antibiotica nodig.
Tegelijkertijd is vaak meer land en energie nodig om dezelfde hoeveelheid vlees of melk te produceren. Het landverbruik is daardoor groter om dezelfde hoeveelheid voedsel te produceren, zegt Van der Vossen van het Voedingscentrum daarover.
"Of biologisch eten gezonder en duurzamer is, hangt dus af van wat je als consument belangrijk vindt", zegt Van der Vossen. "Als je dierenwelzijn en de leefomgeving belangrijk vindt, kan biologisch eten een logische keuze zijn. Maar je eet ook gezond als je kiest voor groente en fruit uit de reguliere landbouw."
Source: Nu.nl algemeen