De Duitse Commerzbank krijgt voor het eerst in haar 154-jarige geschiedenis een vrouw aan het roer: Bettina Orlopp. Ze wordt direct in het diepe gegooid, want de bank is een prooi voor het Italiaanse Unicredit, dat stilletjes steeds meer aandelen opkoopt.
De 54-jarige Orlopp begon haar carrière bij het vermaarde consultancykantoor McKinsey en werkt sinds 2014 voor Commerzbank, inmiddels als financieel directeur. Op de Commerzbank, de op een na grootste bank van Duitsland, wordt al jaren geaast. Zo had het Italiaanse Unicredit de bank al in 2019 en 2022 in het vizier, maar tot overname kwam het toen niet.
Nu hebben de Italianen toch een voet tussen de deur gekregen. Unicredit kocht begin deze maand 4,5 procent van de Commerzbank-aandelen over van de Duitse overheid. Tegelijkertijd had het ook op de financiële markten stilletjes aandelen gekocht, waardoor de Italianen plots 9 procent in handen bleken te hebben.
Over de auteur
Ashwant Nandram is economieverslaggever voor de Volkskrant. Hij schrijft onder meer over de luchtvaart en spoorwegen.
Begin deze week bleek dat de Italiaanse bank in het geheim haar belang nog verder heeft uitgebreid. Dat was verrassend, want Unicredit heeft formeel eerst toestemming nodig om meer dan 10 procent bezitten. De bank nam dan ook een omweggetje: via tussenpartijen kocht het zogenoemde derivaten. Op die manier verwierven de Italianen het recht om nog eens 11,5 procent van de Commerzbank-aandelen te kopen.
Zo kon Unicredit buiten het zicht van de beurs, de toezichthouder en de Duitse bank zelf, een belang van in totaal 20,5 procent opbouwen in haar prooi. Dat is niet alleen handig bij een vijandige overname als deze, maar ook goedkoper: als beleggers hadden geweten dat Unicredit bezig was met een overnamepoging, zou de waarde van het aandeel Commerzbank hard zijn gestegen.
De Italianen hebben de laatste pluk aandelen formeel nog niet in hun bezit. De bank heeft de toezichthouder, de Europese Centrale Bank (ECB), eerst om toestemming gevraagd. Als er groen licht volgt, wordt Unicredit in één klap meerderheidsaandeelhouder. De Duitse staat bezit nog maar 12 procent.
De overnamepoging veroorzaakt direct politieke onmin, want de Duitse regering is woedend. ‘Vijandige overnames zijn geen goede zaak voor banken’, meende bondskanselier Olaf Scholz. Hij hekelde de manier ‘om op agressieve wijze belangen in bedrijven te verwerven zonder enige samenwerking, zonder enig overleg, zonder enige feedback’. De overname is een gevoelige kwestie voor de Duitse politici zoals Scholz, die volgend jaar herverkozen hopen te worden.
De Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken, Antonio Tajani, haalt ondertussen zijn schouders op. ‘Dit is de interne markt.’ Hij verwijt de Duitsers ‘alleen in woorden pro-Europees te zijn’. Ook in Brussel hekelen ze de stug nationalistische blik. Een Europese megabank kan immers makkelijker opboksen tegen grote Amerikaanse of Chinese spelers. Europese politici en de ECB zijn daarom doorgaans voorstander van dergelijke fusies.
Het is aan Orlopp, die volgens de Commerzbank spoedig de leiding overneemt, om de Italiaanse aanval af te slaan. Haar benoeming past naadloos in het patroon dat de ‘glazen klif’ is gaan heten. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat vrouwen en mensen van kleur vaker als leidinggevende worden gelanceerd wanneer de organisatie in crisismodus verkeert. Ze verbrijzelen daarmee het glazen plafond, maar bevinden zich tegelijkertijd op gevaarlijk terrein: het risico om te mislukking is groot.
Of topvrouw Orlopp ongeschonden de overnamestrijd doorkomt, zal de komende maanden blijken. Woensdag kon ze direct een eerste tegenslag verwerken: een fusie met Deutsche Bank, die de afgelopen dagen werd onderzocht, is uitgesloten.
Mocht de Italiaanse overnamepoging slagen, dan kan dat het startschot zijn voor een consolidatieslag in de bankenwereld. Een van de instellingen die wordt aangemerkt als mogelijke prooi is het Franse Société Générale, dat het slecht doet op de beurs. Ook het Nederlandse ABN Amro wordt steevast genoemd. De bank is nog altijd voor 40,5 procent in handen van de Nederlandse staat, maar die verkoopt steeds plukjes daarvan op de beurs.
Een vijandelijke overname zoals bij de Commerzbank is voor ABN echter uitgesloten, bezweert een woordvoerder van NL Financial Investments, de organisatie die de aandelen beheert. ‘Er is sinds 2015 een beschermingsconstructie opgetuigd. Daardoor is het niet mogelijk om een vijandelijke overname te doen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant