De coalitiepartijen lijken bereid de impopulaire btw-verhoging op sportabonnementen te schrappen, mits de oppositie een aanvaardbaar alternatief aandraagt. De fractievoorzitters van PVV, VVD en NSC reageerden woensdag welwillend op een D66-voorstel om in plaats daarvan de accijns op roken te verhogen.
In de aanloop naar de Algemene Politieke Beschouwingen nam D66-fractievoorzitter Rob Jetten de btw-verhoging op zwemlessen, sportabonnementen en kaartjes voor sportwedstrijden al flink op de korrel. CDA-leider Henri Bontenbal voegde zich al snel bij het mediaoffensief tegen een kabinetsmaatregel die 74 procent van de Nederlanders volgens een Ipsos I&O-enquête niet ziet zitten.
Het kabinet wil de btw op betaalde sportbeoefening en wedstrijdkaartjes met ingang van 2026 verhogen van 9 naar 21 procent. Die coalitieafspraak kwam nogal ad hoc tot stand, bleek woensdag uit een politieke reconstructie van het AD. Tijdens de formatie moesten de vier partijen nog een paar miljard euro vinden om de begroting rond te krijgen, en dit was de oplossing waar geen van de onderhandelaren onoverkomelijke bezwaren tegen had.
Over de auteur
Yvonne Hofs is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over financiën, economische zaken en landbouw, natuur en visserij.
Volg alles over de kabinetsformatie hier.
De verhoging van de btw op sport, cultuur, logies, media en boeken moet 2,3 miljard euro per jaar in het laatje brengen. Deze lastenverzwaring uit het hoofdlijnenakkoord kwam voor de oppositiepartijen als een volslagen verrassing, want alleen NSC had een btw-verhoging voor logies (maar niet op cultuur, media en sport) in het verkiezingsprogramma staan.
Jetten wierp Geert Wilders woensdag voor de voeten dat de PVV ‘een btw van 0 procent op boodschappen’ in zijn verkiezingsprogramma had opgenomen, maar zijn kiezers nu met een btw-verhoging confronteert. ‘De prijs van zwemlessen voor diploma A of B stijgt hierdoor van 1.400 naar 1.600 euro en een kaartje voor de Toppers gaat van 75 naar 84 euro’, hield Jetten de PVV’er voor. Wilders gaf toe dat hij het ‘geen fijne of sympathieke’ maatregel vindt, maar dat hij als coalitiegenoot nu eenmaal concessies moet doen. ‘We hebben geen 76 zetels, en zolang je geen Kamermeerderheid hebt zul je de begroting sluitend moeten krijgen.’
Na de presentatie van het hoofdlijnenakkoord stak er een storm van protest op in de getroffen bedrijfstakken. De culturele instellingen lieten berekenen dat festivals door de prijsverhoging 1,5 miljoen minder kaartjes per jaar zullen verkopen, en theaters 900 duizend minder bezoekers zullen trekken. Bij de Nederlandse dagbladen zouden 377 voltijdsbanen op de tocht komen te staan. De hotelbranche voorziet een kaalslag en bijna 7 procent van de Nederlanders zegt het sporten eraan te geven als de btw-verhoging doorgaat.
Volg alles over de Algemene Politieke Beschouwingen en de plannen van kabinet-Schoof in ons dossier.
Tijdens het Tweede Kamerdebat verzocht Jetten de coalitiefractievoorzitters van de aangekondigde btw-verhogingen af te zien. Wilders, Dilan Yesilgöz (VVD) en invalkracht Nicolien van Vroonhoven (NSC) zeiden alle drie dat ze alternatieve voorstellen van de oppositie willen overwegen, mits de coalitie het daar onderling eens over wordt. Totdat die overeenstemming er is, voelen ze zich gebonden aan de gemaakte coalitieafspraak.
De btw-verhoging op sport lijkt het meest te wankelen, want ook het CDA wil daarvan af. Fractievoorzitter Bontenbal stelt samen met Jetten voor een accijns op e-sigaretten (vapes) in te voeren en de tabakaccijns iets te verhogen om de inkomstenderving van 226 miljoen euro te dekken. De coalitie heeft in de Eerste Kamer de steun van een aantal oppositiepartijen nodig om het belastingplan aan een meerderheid te helpen.
Het terugdraaien van de btw-verhoging op cultuur is een moeilijker verhaal, omdat dit veel duurder is en het CDA daar niet in mee lijkt te gaan. D66 stelt als alternatieve financiering het verhogen van de boetes op kartelvorming voor, maar denkt ook aan het afschaffen van de landbouwvrijstelling en de rode diesel (waarop lagere accijns wordt geheven) voor landbouwvoertuigen. Coalitiepartij BBB zal daar nooit mee akkoord gaan.
GroenLinks-PvdA is wel sterk gekant tegen de btw-verhoging op cultuur, media en boeken. Fractievoorzitter Frans Timmermans stelde tijdens het Kamerdebat dat de belastingverhoging op journalistiek neerkomt op ‘een ondermijning van de democratie en de controle op de democratie’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant