In Libanon vielen dinsdag en woensdag doden en duizenden gewonden door ontplofte piepers en andere apparatuur. De aanvallen klinken "vrij James Bond-achtig", maar passen in een trend die al langer zichtbaar is, vertellen experts aan NU.nl.
Volgens Hezbollah en Amerikaanse media als CNN en The New York Times zit Israël achter de ontploffende piepers. Ook experts vertellen aan NU.nl dat er geen twijfel over bestaat dat Israël hierachter zit. Israël zelf heeft dat niet bevestigd.
"Als je kijkt naar de doelwitten en de schaal waarop dit is gebeurd, kan er voor mij maar één iemand achter zitten: Israël", vertelt Martijn Kitzen. Hij is hoogleraar Irreguliere Oorlogvoering en Speciale Operaties aan de Nederlandse Defensie Academie.
Kitzen denkt dat het om een samenwerking gaat tussen het Israëlische leger en de Israëlische geheime dienst Mossad. Zo'n lading apparaten voor Hezbollah onderscheppen en er explosieven in plaatsen zonder dat iemand het doorheeft? Dat wijst volgens hem op betrokkenheid van een geheime dienst.
Ook de speciale militaire eenheid Eenheid 8200 is waarschijnlijk onderdeel geweest van het plan, stelt voormalig Midden-Oostencorrespondent Inez Polak. "De slimste mensen die in het Israëlische leger zitten, komen in deze eenheid terecht", zegt ze. Die mensen houden zich dag in, dag uit bezig met cyberzaken.
De uitvoerders zijn waarschijnlijk ergens geïnfiltreerd, vermoedt Kitzen. "Ik denk dat ze goede contacten hadden bij de inlichtingendiensten in de logistieke keten van Hezbollah. Ze wisten dat dit type piepers besteld was", zegt hij. "Het bijzonderste is dat ze die dingen konden onderscheppen, bewerken en uitdelen zonder dat iemand doorhad dat ermee gerommeld was."
Op welke manier de piepers precies zijn bewerkt, is gissen. Het kan zijn dat er is geknoeid met de communicatie die normaal gesproken naar de pieper gaat. "Het kan ook zijn dat er een andere sensor in is geplaatst die een los signaal oppikt, waardoor de springstof ontploft", vertelt Paul Ducheine. Hij is hoogleraar Recht van Militaire Digitale Operaties aan de Universiteit van Amsterdam en de Nederlandse Defensie Academie.
Deze specifieke aanval klinkt "vrij James Bond-achtig", vertelt Polak. "Maar Israël heeft in het verleden wel vaker apparaten op afstand laten ontploffen". Zo trok Israël deze trukendoos bijvoorbeeld open bij een telefoon van Yahya Ayyash. Die stond bekend als de Hamas-ingenieur en was verantwoordelijk voor het maken van bommen.
Ook Ducheine en Kitzen zien dat de aanval past bij een trend die al langer zichtbaar is. "Digitale middelen en software inzetten om je conflict uit te vechten is niet nieuw", zegt Ducheine. "Israël heeft een hightech IT-sector met allerlei organisaties en mensen die uit de inlichtingendienst of uit de hoek van defensie komen. De kennis en kunde zijn allang aanwezig. Dat wordt gebruikt in oorlogen en conflicten, ook tegen Iran, Hamas en Hezbollah."
Maar dat de aanval op zo'n grote schaal is uitgevoerd, is wél bijzonder. "Dat hebben we nog niet eerder meegemaakt", zegt Kitzen.
Er kunnen verschillende redenen zijn om zo'n aanval in te zetten, zeggen Polak en Kitzen. Dat kan bijvoorbeeld als 'opening' om zelf een aanval uit te voeren. Of om de tegenstander te verzwakken vlak voordat die zelf een aanval wil uitvoeren.
Het kan ook een manier zijn om Hezbollah af te schrikken en te laten zien dat de Israëliërs kunnen terugslaan. "Op die manier laten ze zien dat ze al diep zijn doorgedrongen in de communicatie, die zelfs hebben lamgelegd en duizenden Hezbollah-leden hebben verwond", vertelt Polak.
Maar er is nog een reden, die volgens de experts aannemelijker is: enkele Hezbollah-leiders hadden al hun bedenkingen bij de piepers. "We hebben geen indicatie dat Hezbollah van plan was een aanval uit te voeren", legt Kitzen uit. "Het lijkt er dus echt op dat men bang was dat het hele plot ontdekt zou worden, en dan kun je het niet meer gebruiken. Een andere optie is het helemaal niet te gebruiken, maar ik denk dat ze het wel wilden inzetten om Hezbollah te verzwakken."
Hezbollah verzwakken is in ieder geval gelukt, denken de experts. "Los van alle gewonden en dodelijke slachtoffers is Hezbollah heel erg gehinderd in de communicatie", zegt Kitzen. Daarbij is het een "enorme vernedering en klap", stelt Polak. "Het is een teken hoe diep Israël in het systeem zit qua spionage en inlichtingen."
Ducheine zegt dat de aanval geen losstaande situatie is. "Dit past in een veel langer conflict tussen Israël en Hezbollah, wat al maandenlang vijandelijkheden laat zien. Het laat ook zien dat iedere vorm van communicatie zijn kwetsbaarheden kent. Het is een kwestie van energie, moeite, middelen en geduld om al die lijnen uit te lopen om de andere partij aan te vallen", legt de hoogleraar uit. "Daar is nu een sensationele methode voor toegepast."
Source: Nu.nl algemeen