PVV, VVD, NSC en BBB hebben vandaag de uitwerking van hun plannen voor de komende jaren gepresenteerd. Lees hier de belangrijkste punten uit het regeerakkoord.
Het kabinet kondigde al aan het "strengste asielregime ooit" te willen. In de vrijdag gepubliceerde uitwerking blijkt dat die strenge maatregelen vooral samenhangen met de speciale crisiswetgeving die het kabinet wil inzetten. Daarmee denkt het kabinet het nareizen meer te beperken en de asielvergunning voor onbepaalde tijd af te schaffen.
Daarnaast wordt er gewerkt aan een speciale asielcrisiswet die nóg meer maatregelen mogelijk moet maken, zoals het intrekken van de spreidingswet en het verder versoberen van de opvang.
Het kabinet wil daarnaast het tweestatussenstelsel weer invoeren. Daarmee krijgen sommige vluchtelingen meer rechten dan andere.
Zoals verwacht wil het kabinet het eigen risico in de zorg vanaf 2027 verlagen naar 165 euro. De komende twee jaar blijft het eigen risico dus staan op de huidige 385 euro.
Een ander groot speerpunt van het kabinet is het behouden van streekziekenhuizen. Dat wil het onder meer doen door in te zetten op het uitvoeren van "eenvoudige operaties" in die ziekenhuizen.
Ook dit kabinet benadrukt dat de administratieve lasten voor zorgpersoneel moeten afnemen. Veel zorginstellingen waren daar al op aan het inzetten met behulp van digitalisering, maar het kabinet gaat nog een stapje verder. Het wil vol inzetten op AI en maakt een prioriteit van de daarvoor benodigde wetgeving.
Het hoger onderwijs moet zoals verwacht flink bezuinigen. Dat geld moet bespaard worden door de maatschappelijke diensttijd af te schaffen, de startersbeurzen in het hoger onderwijs te schrappen en minder internationale studenten toe te laten.
Het kabinet gaat wel door met de gratis schoolmaaltijden, zodat leerlingen "met volle maag en geconcentreerd" aan de les kunnen beginnen. Het is nu nog niet duidelijk hoe de eerder aangekondigde boete voor langstuderende studenten er precies uit gaat zien.
Zoals al duidelijk werd in het hoofdlijnenakkoord, wil dit kabinet meer kernenergie. De kerncentrale in Borssele blijft open en de voorbereiding voor de bouw van twee nieuwe gaat door. Later wordt beslist over een derde en vierde centrale en over de financiering. Ook bekijkt het kabinet de mogelijkheden van meerdere kleine centrales en van Small Modular Reactors (SMR's).
Er gaat minder geld naar de ontwikkeling van groene waterstof en batterijen. Tegelijkertijd wil het kabinet de nationale gasproductie op de Noordzee opschalen en lng importeren om minder afhankelijk te worden van het buitenland. De verhoging van de CO2-heffing voor de industrie wordt teruggedraaid.
Het kabinet wil ook weer een energiefonds om huishoudens met krappe beurzen te helpen als ze hun energierekening niet kunnen betalen. En er komt nog steeds een eind aan de salderingsregeling voor huishoudens in januari 2027.
Het huidige stikstofbeleid gaat overboord, was enkele weken geleden al te horen. Maar het is nog niet helemaal duidelijk wat er precies voor terugkomt.
Er komt een vrijwillige opkoopregeling voor veehouders. Van gedwongen krimp of gedwongen onteigening is geen sprake, benadrukt het kabinet. Er is tot nu toe, ook bij vorige kabinetten, overigens nog nooit sprake geweest van dwang.
Het blijft ongewis hoe de stikstof- en natuurdoelen dan moeten worden gehaald. Daarbij moet de mestcrisis worden opgelost en wil het kabinet een "passende oplossingen" voor PAS-melders. Dat zijn boeren die buiten hun schuld om illegaal ondernemen sinds het stikstofbeleid (de PAS) bij de rechter sneuvelde. Een krimp van de veestapel is in alle gevallen onvermijdelijk.
Maar het kabinet hoopt ook op coulance vanuit de EU en gaat "met goede voorstellen naar Brussel" om de druk op de agrarische sector wat te verlichten. Die goede voorstellen zijn in de ogen van het kabinet de stoppersregelingen voor boeren en innovatie.
De maximumsnelheid wordt zoals beloofd, daar waar het kan, weer verhoogd naar 130 kilometer per uur. Ook worden alle nieuwe aanschafsubsidies voor personenvoertuigen per 2025 stopgezet.
Het woord rekeningrijden is niet opgenomen in het regeerprogramma. Maar het kabinet is zich ervan bewust dat door de toename van elektrisch rijden de staatskas minder gevuld wordt. Ook de elektrisch rijder moet een "eerlijke bijdrage" gaan leveren.
Het kabinet is van plan om begin volgend jaar met een plan voor de hervorming van de autobelasting te komen. Vanaf 2027 komt er een vliegbelasting afhankelijk van de afstand van de vlucht. Het kabinet wil ook nieuwe wegen en het spoornet uitbreiden, maar de focus ligt hier op de aansluiting van nieuwe woningen.
Er is verder weinig geld beschikbaar voor overige investeringen. Allereerst worden de zeventien projecten die op pauze staan, hervat zodra het kan. Het is nog niet helemaal duidelijk of de Nedersaksenlijn er gaat komen. Voor het aanleggen van de Lelylijn komt het kabinet in overleg met de regio eind dit jaar met een vervolgaanpak. En pas in 2025 komt er duidelijkheid over de toekomst van Lelystad Airport.
Het kabinet houdt, net als voorgaande kabinetten, vast aan het doel van de bouw van 100.000 woningen per jaar. Dit moet gebeuren door meer gebieden voor grootschalige woningbouw aan te wijzen, maar ook door het 'straatje erbij'-principe aan de randen van dorpen en steden.
Veel bestaand beleid wordt voortgezet. Zo moet er meer gebouwd worden voor lage- en middeninkomens en voor ouderen. Ten minste 30 procent van de woningbouw moet sociale huur worden. Ook zet het kabinet in op het ombouwen, optoppen en splitsen van bestaande panden en moeten belemmerende regels die procedures vertragen verdwijnen.
Investeren in de woningbouw moet ook weer meer gaan lonen. Daarom wordt bijvoorbeeld de overdrachtsbelasting verlaagd. Ook wil het kabinet de voorrang voor statushouders op de huurmarkt verbieden. Gemeenten hebben in de wet nu nog de optie om hiervoor te kiezen.
Werkenden moeten meer geld overhouden, en daarbij mogen de inkomensverschillen niet kleiner worden (nivelleren) en moet (kinder)armoede worden voorkomen. Al die uitgangspunten staan "op gespannen voet" met elkaar, realiseert het kabinet zich.
Om de inkomens te stutten komt er een extra belastingschijf. Daarbij wordt het percentage in de eerste schijf verlaagd. Daardoor gaan mensen met een inkomen minder belasting betalen. Daar staat tegenover dat een belastingvoordeel voor alle inkomens (de algemene heffingskorting) wordt verlaagd.
Er wordt in Den Haag al jaren gesproken om het belasting- en toeslagenstelsel eenvoudiger te maken. Daar zijn reeds verschillende onderzoeken naar gedaan, maar er zijn nooit knopen doorgehakt. Dat gaat dit kabinet ook niet doen. Er wordt eerst verder gesproken met de Kamer hoe die vereenvoudiging eruit moet komen te zien.
Verder wordt onderzocht hoe er bijvoorbeeld gewerkt kan worden met één kindregeling in plaats van verschillende, zoals nu het geval is. Het stelsel van de kinderopvangtoeslag gaat op de schop. Daar was het vorige kabinet al mee begonnen. In lijn met meerdere adviezen, wordt de opvang voor werkende ouders bijna gratis en betaalt de overheid de vergoeding direct aan de opvangorganisaties. Zo worden burgers niet meer geconfronteerd met (onterechte) hoge terugvorderingen.
Op het gebied van (internationale) veiligheid zet het kabinet veel bestaand beleid door. Zo is het aanpakken van ondermijnende criminaliteit "topprioriteit" voor dit kabinet. De omstreden kroongetuigenregeling wordt daarbij ook verder uitgebreid. Het strafrecht wordt aangescherpt: de maximale straffen gaan omhoog.
Terrorisme moet ook harder aangepakt worden. De straffen worden verzwaard en het kabinet wil het openlijk steun betuigen aan een terroristische organisatie en het verheerlijken van terrorisme ook strafbaar te stellen.
Er moet ook een taakstrafverbod komen voor geweld tegen hulpverleners. Het kabinet zal de komende maanden onderzoeken hoe dit het best kan worden vormgegeven.
Source: Nu.nl algemeen