De wolf is al zes jaar terug in Nederland, maar nog altijd is onduidelijk hoe we ermee moeten omgaan. De landelijke overheid laat veel over aan provincies en kijkt vooral toe. Dat zorgt voor traag en wisselend handelen, zeggen experts tegen NU.nl.
En weer is er een rechtszaak over de wolf. Na meerdere zaken over het mogen beschieten van wolven met paintballkogels begint maandag een zaak over het verdoven en zenderen van een wolf. De provincie Utrecht staat dit keer tegenover de Faunabescherming, waar het voorgaande keren de provincie Gelderland was.
De rechtszaken die er telkens over de wolf zijn, leiden volgens experts in het natuurbeschermingsrecht af van wat er misgaat bij het Nederlandse wolvenbeleid. "De overheid moet het beleid goed op de rails hebben voor een strikt beschermde soort als de wolf", zegt Arie Trouwborst, hoogleraar natuurbeschermingsrecht aan Tilburg University.
Op dit moment is dat niet zo. De overheid laat veel over aan provincies, die telkens het wiel opnieuw moeten uitvinden als ze snel moeten handelen. Dat bleek ook weer rondom de incidenten met wolven op de Utrechtse Heuvelrug. "Het schippert alle kanten op", zegt Luuk Boerema, juridisch adviseur in het natuurbeschermingsrecht.
Nu moest de gemeente Leusden met een noodbevel een deel van een natuurgebied afsluiten voor mensen. Maar als er een goed wolvenbeleid was geweest, was dat vermoedelijk niet nodig geweest. "Dit is geen lokaal onderwerp. Als gemeente zijn we heel beperkt in wat we kunnen", zegt een woordvoerder van de gemeente Leusden. "Met z'n allen moet je tot een visie, maatregelen en een oplossing zien te komen."
Vorige maand constateerde Jan Kramer, wethouder in Leusden, ook al dat een duidelijke visie op hoe samen te leven met wolven ontbreekt. "Overheden - landelijk, provinciaal, iets minder gemeenten - hebben geen visie ontwikkeld op hoe we zouden moeten omgaan met wolven, toen duidelijk werd dat ze Nederland binnenkwamen. Omdat we dat als overheden niet gedaan hebben, vragen we ons nu af: wat moeten we nu?", zei hij in Binnenlands Bestuur.
Toen de wolf in 2011 voor het eerst in meer dan 150 jaar weer voet op Nederlandse bodem zette, werd wel gesproken over hoe daarmee om te gaan en welke gevolgen dat zou hebben. Maar echt concreet werd dat niet, weet Trouwborst. "Er zijn veel overleggen geweest en alles is voldoende herkauwd de afgelopen jaren. Wat er moet gebeuren, is al heel lang duidelijk. Maar het heeft allemaal veel te lang geduurd."
De Large Carnivore Initiative for Europe (LCIE), een groep Europese roofdierexperts, riep de Nederlandse overheid vorige maand op tot landelijk beleid te komen. Alleen op die manier kan er "snel en consequent" worden opgetreden tegen probleemwolven of probleemsituaties. Ook draagt het wisselende wolvenbeleid niet bij aan het draagvlak voor de wolf, constateerde de groep van experts.
Staatssecretaris Jean Rummenie (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) heeft inmiddels aangekondigd dat er een nationaal wolvenplan komt. Daarin moeten maatregelen staan die genomen kunnen worden bij probleemsituaties. Die maatregelen moeten het ook redden bij de rechter.
Daarnaast moeten veehouders meer hulp krijgen bij het plaatsen van wolfwerende hekken. In Vlaanderen gebeurt dat al, en dat lijkt effectief te zijn.
Het nieuwe beleid moet gebaseerd zijn op samenleven met de wolf, want de lat voor wolven afschieten ligt erg hoog, zeggen Boerema en Trouwborst. Wensen van Drentse en Gelderse provinciebestuurders om wolven sneller te doden of zelfs een wolfvrije provincie te creëren, zijn simpelweg juridisch niet haalbaar.
"Oostenrijk wilde ook een wolfvrije regio, omdat schapen daar wekenlang zonder bescherming in de Alpen lopen. Maar het Europese Hof van Justitie ging daar niet in mee", legt Trouwborst uit. "Het hof zei: het is begrijpelijk dat de maatregelen ingrijpend en duur zijn, want je moet je hele bedrijfsvoering omgooien. Maar dat is wél waar je naartoe moet."
Als de veiligheid serieus in het geding is of als voor een probleemwolf "alles uit de kast is gehaald", dan mag die worden gedood. "Maar een soort systematisch afschot gaat hem echt niet worden", zegt Trouwborst. "Richt je nou maar op samenleven met de wolf, want afschot is echt een doodlopende weg."
Source: Nu.nl algemeen