Rusland heeft uit angst voor Oekraïense tegenaanvallen een groot deel van de vliegtuigen teruggetrokken uit het grensgebied. Bijna alle vliegtuigen die verwoestende bombardementen uitvoeren op Oekraïense steden bevinden zich nu op meer dan 300 kilometer van de grens.
Oekraïne heeft sinds een aantal maanden de beschikking over de Atacms, een geavanceerde Amerikaanse raket met een bereik van 300 kilometer. Die mag echter nog altijd niet gebruikt worden op Russische grondgebied, omdat de VS daar nog geen toestemming voor hebben gegeven.
Om de VS te overtuigen gaf de Oekraïense minister van Defensie Roestem Oemerov de Amerikaanse regering vorige week tijdens een bezoek aan Washington zelfs een lijst met belangrijke militaire doelwitten die het wil aanvallen om de Russische oorlogsmachine te ontregelen. Volgens de militaire denktank Institute for the Study of War (ISW) kunnen met de Atacms-raket zeker 245 bases, hoofdkwartieren en logistieke centra worden vernietigd in de grensregio’s.
Over de auteurStieven Ramdharie is nieuwsverslaggever van de Volkskrant met defensie als belangrijkste specialisme.
Met de terugtrekking van de vliegtuigen anticipeert Rusland erop dat die toestemming er komt. Het grootste deel van de Russische gevechtsvliegtuigen en bommenwerpers bevindt zich door de verplaatsing nu buiten het bereik van de Atacms – die het verste bereik heeft in het arsenaal van Oekraïne.
De Amerikaanse president Biden geeft (nog) geen toestemming voor gebruik van de Atacms in Rusland uit vrees dat de strijd dan verder escaleert. Maar er speelt ook een strategisch verschil van inzicht. Washington meent dat de Atacms-aanvallen de koers van de oorlog niet zullen veranderen. Dat Rusland nu zijn vliegtuigen heeft verplaatst, is daarvan volgens Amerika het bewijs.
Oemerov zei vorige week dat Kyiv met de inzet van de Amerikaanse raket onder andere de aanvallen wil stoppen met de zware ‘zweefbommen’, die de Russen van tientallen kilometers afstand lanceren. ‘Wij willen ze afschrikken en stoppen’, aldus de minister. ‘Wij willen niet dat hun vliegtuigen dichtbij onze grens komen om onze steden te bombarderen.’
Maar volgens de VS is het een misvatting dat Oekraïne die aanvallen kan voorkomen met de Atacms. Oekraïne kan weliswaar Russische luchtmachtbases treffen die dicht bij de grens liggen, maar ‘90 procent van de vliegtuigen die Rusland inzet voor aanvallen met zweefbommen en langeafstandsbombardementen, bevindt zich nu op meer dan 300 kilometer van de grens’, aldus Witte Huis-woordvoerder John Kirby donderdag.
In totaal hebben de Russen zestien luchtmachtbases ontruimd. Volgens denktank ISW blijven er ook nu nog genoeg belangrijke militaire doelwitten over. De denktank publiceerde vorige week een lijst met honderden belangrijke bases en andere militaire locaties met onderkomens van militairen en opslagplaatsen die de Russen blijven gebruiken om de oorlog te ondersteunen.
De lijst laat volgens het ISW goed zien hoe bondgenoten Oekraïne onnodig blijven benadelen. ‘Het relatief kleine aantal Atacms dat Oekraïne heeft ontvangen, zou al een groot verschil kunnen maken’, aldus de denktank over de inzet van de raketten op Russisch grondgebied.
Hoeveel Atacms Oekraïne heeft gekregen, is niet bekend. De VS hebben aangegeven dat een grote nieuwe levering er niet in zit omdat het Amerikaanse leger de raketten zelf nodig heeft. Het Oekraïense leger heeft de raketten tot nu toe vooral gebruikt om de Russen op de Krim te bestoken, die in 2014 door Moskou werd bezet.
Zo werden luchtverdedigingsbatterijen en luchtmachtbases aangevallen om de Russische greep op het gebied te verzwakken. Voor deze aanvallen zet Kyiv ook Europese kruisraketten in, de Storm Shadow en de Scalp, die de Britten en Fransen hebben geleverd. Deze hightechraketten hebben een bereik van 250 kilometer.
Inmiddels ontwikkelt Oekraïne ook eigen wapens met groter bereik. Dat gaat om drones en raketten. De Oekraïense inlichtingendienst zet sinds vorig jaar zelfgemaakte langeafstandsdrones in om luchtmachtbases en olie-installaties in Rusland te bestoken, vaak op meer dan 700 kilometer van de grens.
Vorige maand presenteerde Oekraïne een nieuw wapen, een combinatie van een raket en een drone. De Paljanytsja, die volgens president Volodymyr Zelensky al is ingezet in Rusland, zou speciaal bedoeld zijn om luchtmachtbases uit te schakelen. Dagen later maakte Zelensky bekend dat de eerste test was uitgevoerd met de eerste ballistische raket van het land.
Mochten de VS bij hun standpunt blijven, dan zal de druk op Oekraïne toenemen om de productie van die eigen wapens op te schroeven.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant