Door een fout in de werkwijze van het UWV ontvingen mogelijk tienduizenden mensen jarenlang een te lage of te hoge WIA-uitkering. Sommigen kregen honderden euro's per maand te weinig. Jullie stelden volop vragen. Thijs Rösken van de economieredactie van NU.nl beantwoordt de meestgestelde vragen.
Waar kan ik zien of ik een te lage uitkering heb gekregen? Of hoe kan ik dit uitrekenen?
"Dat kun je eigenlijk niet weten of narekenen, juist doordat die uitkering niet goed is berekend. Als je vermoedt dat je te weinig of te veel hebt gehad, vraagt het UWV om te bellen. De uitkeringsinstantie heeft een speciaal team dat aan de slag gaat om naar jouw uitkering te kijken. Sinds het nieuws van gisteren wordt het UWV al veel gebeld. Je kunt ook bij snel contact niet rekenen op een snelle teruggave. Dat kan langer duren dan dagen of weken, zegt het UWV."
Is al bekend wanneer mensen horen of zij te veel of te weinig hebben ontvangen?
"Het UWV zegt tot december nodig te hebben voor een onderzoek naar wie een te hoge of te lage uitkering heeft ontvangen. Er is dus een grote kans dat mensen pas in 2025 horen of hun uitkering te laag of te hoog was. Alleen als je volgens het UWV een verkeerde uitkering hebt ontvangen, wordt er contact met je opgenomen."
Wanneer krijg je compensatie en heeft dit invloed op je toeslagen?
"Kreeg je een te lage uitkering, dan gaat het UWV je met terugwerkende kracht vanaf begin 2020 compenseren. Het UWV kan niet zeggen of je in één keer of in etappes krijgt uitbetaald. Ze bespreken met je wat het handigst is om te voorkomen dat je mogelijk je zorg- of huurtoeslag moet terugbetalen, omdat je net de compensatie hebt ontvangen."
Het UWV zegt te compenseren bij een te lage uitkering. Is het zeker dat ze niet gaan terugvorderen?
"Dat is niet helemaal zeker. Het UWV zegt dat het uitgangspunt is dat er niet wordt teruggevorderd. Minister van Sociale Zaken Eddy van Hijum heeft hier ook de nadruk op gelegd. Maar in het geval dat mensen echt hadden kunnen weten dat ze veel meer kregen dan waar ze recht op hadden, blijft er een kans dat het UWV gaat navorderen."
Zijn er ook fouten gemaakt bij de Wajong- en WW-uitkeringen?
"Dat lijkt er wel op. Maar uit steekproeven komt het beeld naar voren dat daar veel minder fouten mee zijn gemaakt. Voor het UWV hebben de WIA-uitkeringen nu prioriteit. Op termijn gaat de instantie ook onderzoeken of mensen verkeerde Wajong- of WW-uitkeringen hebben ontvangen."
Waar zat de fout in de berekening? En kun je in de toekomst fouten herkennen?
"Het UWV kwam meerdere soorten fouten tegen. Maar vaak ging het fout bij het bepalen van het dagloon om de hoogte van de uitkering te berekenen. Volgens het UWV kan het lastig zijn om te zeggen hoe hoog het dagloon is ten opzichte van je maand- of jaarinkomen. Dat zou komen door enkele zaken die je inkomen complexer maken. Denk aan mensen die meerdere tijdelijke contracten hebben gehad of mensen met een individueel keuzebudget."
"Afgelopen zomer is het UWV begonnen alle documenten en de berekening met mensen te delen bij de bepaling van de hoogte van de uitkering. Maar dat maakt het nog niet veel makkelijker om na te rekenen hoe hoog je uitkering zou moeten zijn. Volgens het UWV volgen mensen die daar intern mee bezig zijn daar opleidingen voor. Dat napluizen is dus niet makkelijk."
Hoelang was het UWV al bekend met het feit dat er sprake was van een foute berekening?
"Het UWV merkte in 2023 bij steekproeven dat er opeens veel fouten naar voren kwamen bij uitkeringen die sinds 2020 waren vastgesteld. Toen heeft de organisatie geprobeerd het aantal fouten terug te dringen. Maar het UWV dacht dat de fouten vooral in de administratie optraden."
"De instantie had er dus te weinig oog voor dat een verkeerde berekening ook zou betekenen dat tienduizenden mensen een te lage uitkering ontvingen. Daar kwam het UWV in de zomer achter. Nu gaat het UWV dit onderzoeken, de schade compenseren en ook proberen het aantal fouten verder terug te dringen."
Source: Nu.nl economisch