De 87-jarige paus Franciscus is in Azië aangekomen voor wat de ‘meest ambitieuze reis van zijn pontificaat’ wordt genoemd. Ondanks zijn broze gezondheid zal hij tijdens zijn tiendaagse tournee bezoeken brengen aan Indonesië, Papua New Guinea, Timor Leste en Singapore.
Indonesië is het eerste land dat hij bezoekt. In de hoofdstad Jakarta zal hij de grootste moskee van Zuidoost Azië bezoeken, de Istiqlal, en samen met de groot-imam, Nasaruddin Umar, een gezamenlijke verklaring ondertekenen. Samen met de groot-imam zal hij ook een bezoek brengen aan de nieuwe ‘tunnel van vriendschap’ die tussen de moskee en de kathedraal aan de overkant van de straat loopt.
De paus hecht groot belang aan dit soort ‘interreligieuze’ ontmoetingen. Indonesië is overwegend islamitisch: zo’n 90 procent van de 300 miljoen inwoners is moslim. Het land heeft jarenlang gekampt met moslimterrorisme en met islamisering van het bestuur. Onder de huidige president Joko Widodo is die dreiging weer wat afgenomen. Een ontmoeting met Widodo staat op het programma van de paus. Ook zal hij een mis opdragen in het grote Bung Karnostadion, dat plaats biedt aan zo’n 80 duizend mensen.
Over de auteurMichel Maas is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuid-Oost Azië.
Slechts 3 procent van de Indonesiërs is katholiek, maar het is een minderheid die ertoe doet. Ze heeft eigen scholen, universiteiten, eigen kranten, en op het katholieke Indonesische eiland Flores staat een van de grootste seminaries van de wereld. Volgens een adviseur van de paus, Antonio Spadaro, gaat het ook niet om het aantal katholieken dat er woont, maar om de levendigheid die de kerk in Azië nog uitstraalt.
‘De kerk is hier niet omgeven door schandalen’, vertelde de Singaporese theoloog Christine Kheng tegen CNN: ‘Het gevoel van de katholieke kerk is hier heel anders dan in Europa en de VS, waar onderwerpen als polarisering, secularisering en seksueel misbruik de krantenkoppen hebben gedomineerd.’ Volgens The Guardian is Azië ‘een van de weinige delen van de wereld waar het katholicisme nog groeit’.
Franciscus heeft de regio in het verleden al vaker aangedaan: in 2015 bezocht hij de Filipijnen, in 2017 Myanmar en in 2019 Thailand en Japan, maar nooit eerder duurde zijn bezoek zo lang en bezocht hij zoveel landen achter elkaar. De gezondheid van de 87-jarige neemt af, hij maakt gebruik van een rolstoel, maar hij wil laten zien dat hij er nog is, zegt Spadaro tegen CNN: het is een gebaar naar prelaten in Rome die zitten te wachten op het einde van zijn pausschap.
Met de reis wil Franciscus ook het groeiende belang van Azië voor de katholieke kerk benadrukken. De kerk kantelt, van Europa en het Westen steeds meer naar de zuidelijke helft van de aardbol, waar de kerk levendiger is dan in het noorden.
Waarnemers verwachten geen al te harde uitspraken van de paus over thema’s als mensenrechten en het klimaat, al geeft het gebied dat hij bezoekt daar wel aanleiding tot. Azië wordt meer dan andere werelddelen bedreigd door zeespiegelstijging. Vervuiling is een levensgroot probleem, evenals ontbossing.
Ook tijdens zijn vorige bezoeken stelde de paus wat dat betreft teleur. In Myanmar werd hij in 2017 ontvangen door Aung San Suu Kyi, ooit het boegbeeld van de democratisering, maar toen al internationaal in ongenade gevallen vanwege haar bikkelharde houding tegenover de Rohingya-minderheid. De paus voegde zich naar haar wensen en tijdens de wederzijdse persconferentie viel het woord ‘Rohingya’ niet één keer.
Franciscus zal ook nu politiek gevoelige onderwerpen mijden, is de verwachting. Hij spreekt liever over ‘vergiffenis’ en ‘medeleven’, en over dialoog tussen de religies, onderwerpen die hij minstens zo belangrijk vindt.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant