Denkfouten in het hedendaags ontwerp gefileerd door ontwerpwetenschapper Jasper van Kuijk. Vandaag: slaapzak m/v.
Kamperen, voor het eerst sinds lange tijd. En dus maakten we de klassieke beginnersfout: een luchtbed. Mijn vrouw en ik hadden een standaardluchtbed mee en dat isoleert veel minder dan een campingmatje, dat een isolatielaag heeft. En dan sliepen we ook nog eens niet in een slaapzak, maar onder een (te dun) dekbed – ‘want gezelliger’, volgens mijn vrouw.
Dat alles opgeteld leidde ertoe dat het met nachten van 9 graden Celsius eerder koud, klam en onrustig was dan gezellig. De nachten erna trachten we dit op te lossen met extra kleren en door het luchtbed aan te kleden met een picknickkleed, handdoeken en een isolatietas (tip: stop daar je voeten in en ze blijven heerlijk warm).
We kwamen tot de conclusie dat wij, na onze kinderen, nu ook zelf aan de beurt waren voor goed kampeerslaapmateriaal. Al browsend naar slaapzakken viel me ineens een filteroptie op de websites op: mannen / vrouwen. Ik had er nooit zo over nagedacht, maar mannen en vrouwen verschillen als het om gebruikseisen voor slaapzakken gaat. Vrouwen hebben vaak een warmere slaapzak nodig omdat ze bij hogere temperaturen comfortabeler slapen. En verder zijn vrouwen gemiddeld korter, dus en dan is een minder lange slaapzak handig, terwijl vrouwen doorgaans bredere heupen en smallere schouders hebben dan mannen. Een goed aansluitende slaapzak is dan weer belangrijk voor de isolatiewaarde.
In haar boek Invisible Women beschrijft Caroline Criado Perez hoe in ontwerpen vrouwen lang over het hoofd zijn gezien of zelfs genegeerd. Van botsmannequins voor auto’s met alleen mannelijke anatomische kenmerken tot aan seksistisch sneeuwruimen (want met prioriteit voor de autowegen, terwijl voet- en fietspaden – waar vrouwen vaker gebruik van maken – pas later aan de beurt zijn). En ook: one size fits men. Als een ontwerp maar in één uitvoering op de markt wordt gebracht, dan is die vaak afgestemd op de maten en behoeften van mannen.
Bij sommige slaapzakken dus niet meer. Wat in principe goed is. Maar: gemiddeld. De gemiddelde vrouw slaapt beter bij een hogere temperatuur dan de gemiddelde man. Bij mijn vrouw en ik ben ik de koukleum. Ik loop in augustus al binnenshuis met een bodywarmer, terwijl mijn vrouw tot in november spaghettihemdjes kan dragen. Gemiddeld. De gemiddelde vrouw is korter dan de gemiddelde man en de gemiddelde vrouw heeft smallere schouders dan de gemiddelde man. Uiteindelijk moet je bij het uitzoeken van een slaapzak dus kijken naar jouw fysieke eigenschappen (vrij aardig op te meten) en bij welke temperatuur jij lekker slaapt (iets lastiger vast te stellen).
Over de auteur
Jasper van Kuijk is ontwerpwetenschapper en columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Maar ja, ben je dus een korte vrouw die graag een lagere slaaptemperatuur heeft of een lange man die juist een warmere slaapzak wil, dan is er voor jou geen hokje. Of slaapzak. De oplossing? Een temperatuurklasse opschuiven en bijvoorbeeld in plaats van een -5-gradenslaapzak een -10-exemplaar kopen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns