Defensie-expert Ko Colijn over strijd tussen Oekraïne en Rusland in Kursk

Defensie-expert Ko Colijn voorziet Nederlanders al vijftig jaar van duiding bij gewapende conflicten. Dit keer bespreekt hij hoe de strijd tussen Oekraïne en Rusland in de grensregio Kursk verder verloopt.

Twee weken geleden stelden we al vast dat de Oekraïense inval in Kursk niet zomaar een plaagstootje richting Rusland was. Inmiddels zijn er meer dan tienduizend Oekraïners actief in de grensregio. Een commandocentrum is opgericht en drie bruggen zijn vernield die de Russische logistiek ontregelen. Dat kun je moeilijk nog een "tijdelijke" operatie noemen.

De Russen hebben al 130.000 burgers uit de provincie weggehaald, en dat aantal groeit. Door vrijwilligers zijn in Moskou opvangplekken voor hen ingericht. Volgens militaire bloggers vechten de Russen hier en daar wel terug en pikken ze dorpen weer in. Maar het algemene beeld is toch dat er sprake is van een heus Oekraïens tegenoffensief.

De ontwikkelingen in Kursk hebben de verhoudingen in de oorlog min of meer gelijk getrokken, ook al zijn de Russen nog in de meerderheid. Dat biedt perspectief voor onderhandelingen. Al ontkent Moskou hardnekkig dat er een patstelling is. Eerst winnen, dan onderhandelen, vindt Moskou.

In Oekraïne en enkele westerse hoofdsteden denkt men andersom. De tot nu succesvolle aanval op Kursk is een grote morele opsteker voor Oekraïne. Daarnaast laat Kyiv aan westerse bondgenoten zien tot een heus tegenoffensief in staat te zijn.

Dat de aanval op Kursk de oorlog in balans heeft gebracht, blijkt uit de volgende feiten:

• Beide landen bezetten nu een stuk van elkaars grondgebied. Maar het ene grondgebied is het andere niet. Twee kilometer terreinwinst in Oost-Oekraïne is (op dit moment) voor de Russen belangrijker dan twee kilometer terugveroveren in Kursk.
• Oekraïne strooit zout in Russische wonden door Kursk een bufferzone te noemen. Dat is tegen het zere been van Vladimir Poetin. Die sprak in juni zelf triomfantelijk van een te scheppen bufferzone, uit "veiligheid" voor Russen.
• Oekraïne kan sinds de inval in Kursk beter krijgsgevangenen ruilen. Dat bleek meteen op 20 augustus, toen ook militairen die gevangen waren genomen in Kursk bij een snelle ruil betrokken waren.
• Beide landen kunnen nu elkaars burgers gijzelen. Onsmakelijk, maar de Russische bommen en drones nemen ook Oekraïense burgers bewust op de korrel.
• Oekraïne en Rusland kunnen nu onderling afspreken om bepaalde wapens niet te gebruiken of bepaalde doelen niet meer te bestoken. Er werd al gesuggereerd dat beide partijen de energievoorziening van de ander met rust laten. Dat kan uitgebreid worden naar steden en hele provincies.
• Beide landen houden nu ook een kerncentrale onder schot. Oekraïne is de kerncentrale van Kursk tot op veertig kilometer genaderd. De baas van het Internationale Atoomagentschap IAEA, Rafael Grossi, kwam langs in Kursk om Oekraïne ervan te overtuigen niet met nucleair vuur te spelen. Hij doet al maanden hetzelfde bij de Russen die de kerncentrale in Zaporizhzhia bezetten.
• Beide partijen kunnen, na de levering van de F-16's, ook zeggen dat gevechtsvliegtuigen nu boven elkaars grondgebied opereren. Dat is vanaf 27 augustus het geval.

Kursk is voor Oekraïne dus niet alleen een signaal naar Rusland, maar ook naar westerse bondgenoten. Niet onbelangrijk, want de Amerikaanse president Joe Biden aarzelt nog steeds om Oekraïne langeafstandswapens te geven.

Volodymyr Zelensky heeft eind augustus een wensenlijstje ingeleverd bij Biden. Daarop staan meer dan tweehonderd doelwitten die door (Amerikaanse) ATACMS-raketten moeiteloos uitgeschakeld kunnen worden. Die doelwitten bevinden zich nu buiten bereik van Oekraïne, en dat kost dagelijks levens.

Toevallig (?) werd afgelopen week ook bekend dat Oekraïne voortaan over de Palianytsa-kruisraket beschikt. De Palianytsa is een superkruisraket met een bereik van 450 kilometer en, nog belangrijker, van Oekraïense makelij. Daarmee heeft de VS niet meer de volledige controle over het bereik van de Oekraïense wapens. Ondertussen vraagt Zelensky de Amerikanen om niet bang te zijn voor Russische rode lijnen. Dat zijn de Oekraïners zeker na Kursk ook niet meer.

Source: Nu.nl algemeen