Twintig jaar waande hij zich in Argentinië veilig, dankzij een afgewezen uitleveringsverzoek en een vluchtelingenstatus. Donderdag werd Leonardo Bertulazzi, voormalig lid van de Italiaanse terreurgroep Rode Brigades, alsnog gearresteerd.
Drie agenten van de Argentijnse politie en Interpol leiden donderdag een lange, grijsharige man met een brilletje de straten van Buenos Aires op. Rustig zetten ze hem in een politievoertuig. En zo lijkt Leonardo Bertulazzi na meer dan vijftig jaar toch in handen te vallen van de Italiaanse autoriteiten, die willen dat hij een gevangenisstraf van 27 jaar uitzit.
Aangenomen wordt dat Bertulazzi in de jaren zeventig het logistieke brein was van de Rode Brigades in Genua. Een groep studenten richtte die linkse terreurorganisatie begin jaren zeventig op en opereerde vanuit verschillende Italiaanse steden. Op het menu stonden onder meer ontvoeringen van hooggeplaatste functionarissen.
Over de auteur
Maartje Geels is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
De autoriteiten willen Bertulazzi straffen voor het ontvoeren van Piero Costa, een 42-jarige zakenman die behoorde tot een vermogende Genuaanse havenfamilie. Met het geld dat de kidnapping opleverde, kochten de Brigades het appartement waar ze later Aldo Moro zouden vasthouden. De voormalige premier overleefde zijn ontvoering niet.
De ontvoering en dood van Moro brachten destijds een schokgolf teweeg in Italië. Niet voor niets omschrijft de hoofdredacteur van het vooraanstaande La Repubblica de gebeurtenissen veel later als het ‘11 september’ van Italië, verwijzend naar de terreuraanslagen in de Verenigde Staten.
De ‘Italiaanse 11 september’ begint op 12 januari 1977, als de Brigades de zakenman Pietro Costa ontvoeren nabij zijn woning. Twee gewapende mannen duwen hem in de achterbak van een Fiat en zetten een bedrag van 10 miljard lire op zijn hoofd (zo’n 5 miljoen euro). Na onderhandelingen met de familie Costa en een daaropvolgende losgeldverlaging, komt hij vrij.
Met de opbrengst koopt de groep een appartement in Rome en zijn ze klaar voor hun volgende klap. Op 16 maart 1978 omsingelen ze de auto met daarin Aldo Moro, voormalig premier en politiek kopstuk.
Moro, voorzitter van de christendemocraten, is onderweg naar het parlementsgebouw. Hij heeft net een coalitie weten te sluiten met de andere grote partij van het land, de communistische partij PCI, en dat is voor het eerst.
De veiligheidsdiensten kammen Rome, Milaan en Turijn uit op zoek naar Moro. Ondertussen ontvangen de autoriteiten brieven die van de hand van de politicus zouden zijn. Daarin vraagt hij om de vrijlating van vastgezette leden van de Rode Brigades, in ruil voor zijn eigen vrijheid.
Zelfs Paulus VI, een vriend van Moro, bemoeit zich met de zaak, maar tevergeefs: de Italiaanse regering weigert te onderhandelen met terroristen. Anderhalve maand later vinden de autoriteiten Moro’s levenloze lichaam in de achterbak van een geparkeerde Renault 4. Hij is doodgeschoten. Het voertuig waarin hij ligt staat symbolisch geparkeerd tussen het hoofdkantoor van de communistische PCI en Moro’s eigen partij.
In de jaren na de moord op Moro weet Italië de meeste terroristen op te pakken en te veroordelen. Hun leider, Mario Moretti, krijgt zes keer levenslang. Leonardo Bertulazzi blijft echter onvindbaar. Hij wordt eind jaren tachtig bij verstek tot 27 jaar cel veroordeeld.
In 2002 wordt Bertulazzi in Argentinië gearresteerd, nadat hij naar verluidt via Chili het land is binnengekomen met een vals paspoort. Een paar maanden later komt de Italiaan echter vrij; Argentinië houdt zijn uitlevering tegen, omdat hij bij verstek is veroordeeld. Hij krijgt er zelfs een vluchtelingenstatus.
Eind vorig jaar kwam in Argentinië echter de uiterst rechtse president Javier Milei aan de macht. Die heeft recentelijk een streep door die status gezet. ‘Bertulazzi is verantwoordelijk voor misdaden die de democratie ondermijnen en aan mensen het leven hebben gekost’, aldus de regering in Argentinië, een land dat zelf ook heeft geleden onder ontvoeringen en aanslagen door extreemlinkse groeperingen.
De Italiaanse autoriteiten prezen vrijdag de arrestatie van de inmiddels 65-jarige Bertulazzi. Premier Giorgia Meloni onderstreepte dat de operatie dankzij nauwe samenwerking met Buenos Aires en Interpol was geslaagd. Wanneer Bertulazzi naar Italië komt, is niet bekend.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant