Zouden de bewoners van ’t Eemgoed, die gevolgd worden in Droomdorp (VPRO), maandagavond ook naar Bar Laat hebben gekeken? In dat geval zou het hen zijn opgevallen dat de nieuwe talkshow van BNNVara uiterlijk nauwelijks nog aan het oude Khalid & Sophie deed denken. Grootste verschil: een bakstenen muur en een bar voor het late-avondgevoel. Of het programma inhoudelijk ook een metamorfose heeft ondergaan, zal nog moeten blijken.
Maar vermoedelijk hebben ze op ’t Eemgoed helemaal niet gekeken. De bewoners van het collectieve zelfbouwproject waarvan de ontwikkeling nu te zien is in een vijfdelige documentairereeks op NPO 2, hebben het waarschijnlijk veel te druk met zorgen dat hun dorp ook werkelijk wordt afgebouwd.
Over de auteur
Yasmina Aboutaleb is tv-recensent voor de Volkskrant.
Het begon zoals veel dingen beginnen: met een droom. Van een leven midden in het groen, in een modern en energieneutraal huis. Een plek met gezamenlijke moestuinen, een gemeenschapshuis en een dorpsgevoel; iedereen, jong en oud, zorgt voor elkaar en de natuur.
Echtpaar en projectontwikkelaars Sant en Solange Ruyter dromen er niet alleen van, maar maken plannen voor zo’n dorpslandgoed op een stuk grond van 3,5 hectare. Midden in de polder van Almere Oosterwold moet het droomdorp voor 82 huishoudens komen te staan. Twee woningen reserveert het stel, dat nu nog op een woonboerderij woont, voor zichzelf.
Snel daarna kwamen de artist impressions en iedereen weet: daar begint het gelazer. Zoals het op papier staat wordt het in de werkelijkheid nooit. Toch is er veel meer interesse van potentiële kopers dan er plek is in het droomdorp. Een gelukkige die wel een plek heeft kunnen bemachtigen, omschrijft het als ‘Teletubbieland’. Alles op de tekeningen is groen, zelfs de woningen, die ‘een hap’ uit een talud vormen. Alleen de raampartijen op de tekeningen verraden dat er woningen verscholen zijn.
De toekomstige bewoners die worden gevolgd, zijn stuk voor stuk betrokken mensen. Iets té betrokken, als het aan de projectontwikkelaars ligt. Dat de kopers werkgroepen oprichten die ze vervolgens droomgroepen noemen, is geen probleem. En dat ze daar alles in gezamenlijkheid en op democratische wijze willen overleggen ook niet.
Maar dat ze kritisch zijn en soms zelfs emotioneel over de door de coronapandemie veroorzaakte bouwvertraging en de afslanking van het project naarmate de kosten en de inflatie oplopen, vinden de projectontwikkelaars maar lastig. Volgens Sant Ruyter, die de veeleisende consumentenhouding van deze gelijkhebbende klasse hekelt, zitten er ‘krokodillentranen’ tussen. Ondertussen krijgen de bewoners hun huizen opgeleverd zonder toilet en zonder talud.
Dat er frictie ontstaat, weet je vanaf de eerste minuut van de schitterende documentaireserie (die nu al aanvoelt als een Zomergasten-klassieker in spe). En wie daarin een hoofdrol gaan spelen ook. Dat heeft regisseur Martijn Kieft, die het bouwproject vier jaar volgde, haarfijn aangevoeld en prachtig in beeld gebracht. Maar hoe het spannende verhaal van het droomdorp zich zou ontvouwen en dat het zo lang zou duren, viel niet te voorspellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns