Midden in Delft ligt een minuscuul dorpje. Samen met honderd ondernemers en wetenschappers testen de dertien inwoners hier de duurzame innovaties die steden kunnen gaan helpen met de energietransitie.
Tussen de imposante hoogbouw van de TU Delft ligt een bescheiden groene oase. Het staat er vol met wilde bloemen, tiny houses (microwoningen) en werkplaatsen. Hoe langer je om je heen kijkt, hoe meer blik vangende constructies je tegenkomt: zwevende bomen, een gebouw met muren van glas, een drijvende tuin en heel veel bijen- en vogelkasten.
Stichting The Green Village is onderdeel van de TU Delft en huist op geleende grond van de universiteit. Eerder stond daar de faculteit Bouwkunde, maar die brandde in 2008 af. In het 'dorp' testen ondernemers en start-ups samen met wetenschappers en studenten hun innovaties, voor ze ermee naar de markt gaan. Verder telt het dorp dertien inwoners, onder wie studenten, stelletjes en een Oekraïens gezin.
De inwoners zelf maken letterlijk deel uit van experimenten op het terrein. Zij mogen er twee jaar wonen zonder voor energie te betalen (die wordt duurzaam opgewekt op het terrein). Daar staat tegenover dat ze zo nu en dan hun oordeel vellen over innovaties in en rondom hun woning. Bijvoorbeeld met een bepaald type zonnepaneel, warmtebatterij of zonwering.
Iedereen kan het terrein bezoeken. Straatnamen als Hitteplein, Waterstraat en Klimaatkwartier vliegen je om de oren. In de wc's kun je kiezen of je met 3 of 6 liter water wil doortrekken. Gezuiverd regenwater, welteverstaan.
Het gebouw met de toiletten is tot aan de steunmuren van glas, een duurzamer alternatief voor baksteen of beton. Het pand kan zelf koelen door warme buitenlucht langs koelelementen naar binnen te laten stromen.
Binnen de huidige regelgeving van de bouw zou zoiets niet zomaar gebouwd mogen worden, weten ze bij The Green Village. Des te handiger dat het hele terrein, zo'n 1,5 hectare, regelluw is. "Daardoor kunnen we met van alles en nog wat experimenteren zonder dat je eerst moet wachten op een vergunning", vertelt projectmanager Thijs de Bruijn. Ontwerpers moeten zich wel aan de bouwveiligheid en de milieueisen houden.
The Green Village is een proeftuin voor onderzoeksprojecten en uitvindingen waarvan de laboratoriumfase afgerond is, maar die nog niet klaar zijn voor "de echte wereld". Misschien zijn het wel de groene oplossingen van de toekomst, bedacht door uitvinders van nu.
Elke innovatie staat in het teken van duurzaamheid, klimaatadaptatie of de energietransitie. "Klimaatverandering brengt steeds meer uitdagingen met zich mee, zoals wateroverlast en hittestress in steden", vertelt De Bruijn. "Daar willen we hier op inspelen."
De projecten verschillen in schaal. Zo kunnen fanatieke e-bikers hun fiets via een stoeptegel opladen. Geen snoer of uitneembare accu nodig: het systeem werkt op inductie. Ernaast een groene parkeerplaats, waar in de ruimte tussen de tegels klavers en grassen groeien. Daardoor kan de bodem water langer vasthouden. Bovendien zorgt het voor verkoeling tussen de stenen.
Tegenover de parkeerplaats staan ook drie rijtjeswoningen uit de jaren zeventig. Replica's, dat wel. Het 'DreamHûs' is hier in 2019 neergezet op initiatief van onder meer woningcorporatie WoonFriesland.
Het idee is dat onderzoekers bestuderen hoe dit soort oudere huizen, waar Nederland mee volgebouwd is, verduurzaamd kunnen worden. Bijvoorbeeld met groene waterstof in plaats van aardgas, of met een systeem dat afvoerwater hergebruikt om de douche mee te verwarmen.
De resultaten zijn niet altijd bevredigend, vertelt De Bruijn. "Mensen moeten vaak wennen aan bepaalde ideeën, zoals een opstapje voor de douche (waar het circulaire systeem in zit, red.)." Maar dat is niet erg, vindt hij. Daar worden juist lessen uit getrokken. "Hier draait het om het onderzoek."
Bewoner Geoffrey West woont sinds een jaar in het rijtjeshuis. "Er gebeurt altijd wel iets", vertelt West. "Soms zit ik in de woonkamer te Xbox'en en komt er een rondleiding voorbij." Afgelopen mei was dat de koning van Zweden met delegatie.
In de woning van de 27-jarige programmeur en zijn vriendin wordt onder meer getest met slimme ventilatie- en verwarmingssystemen. Daarvoor hangen tientallen sensoren in zijn huis, al vindt hij dat niet erg. "Toen we hier kwamen wonen is heel duidelijk gemaakt dat onze gegevens privé blijven."
Sommige van de innovaties in het dorp vallen al als succesvol te bestempelen. Zo liggen de stoeptegels van eendenkroos, te gebruiken om te tegelwippen, al in de schappen van tuincentra.
Ook de groene parkeerplaats werd al in tientallen gemeenten aangelegd. De zwevende boom - een boom die verplaatsbaar is en minder grond en water nodig heeft - kleurt de daken van enkele kantoorpanden.
Source: Nu.nl economisch