Donderdag verhoogde de Navo-luchtbasis in het Duitse Geilenkirchen het veiligheidsniveau vanwege een mogelijke dreiging. Vorige week werd gevreesd voor drinkwatersabotage bij een legerbasis in Keulen. Zijn dit voortekenen van een nieuwe Koude Oorlog? We bellen met Duitsland-correspondent Remco Andersen.
Dag Remco, wat betekent die verhoogde staat van paraatheid van de basis in Geilenkirchen concreet?
‘Het dreigingsniveau van de luchtbasis werd verhoogd naar niveau Charlie, het op een na hoogste niveau. Dat betekent dat een terreuraanslag op personeel of faciliteiten van de Navo ‘waarschijnlijk’ is. Het leger laat niet los wat er precies aan de hand is, maar inlichtingen van de Duitse veiligheidsdienst hebben geleid tot de verhoging. Al het niet essentiële personeel moest naar huis en de Duitse autoriteiten nemen de dreiging zeer serieus.
‘De luchtbasis is erg belangrijk; er staan veertien Awacs-toestellen. Dat zijn die grote radarvliegtuigen met schotels op het dak, die voor Oekraïne van cruciaal belang zijn. Ze voorzien het Oekraïense leger van informatie over waar Russische troepen zich bevinden.
‘Eerder kwam deze basis trouwens ook al in het nieuws. Toen toonden camerabeelden dat iemand over het hek klom. Dat bleek later loos alarm. Het was waarschijnlijk een medewerker die zijn toegangspas was vergeten.’
Over de auteur
Yassin Boutayeb is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Duitsland kreeg sinds het begin van de oorlog vaker te maken met dergelijke dreigingen. Kun je stellen dat het land slachtoffer is van hybride oorlogsvoering?
‘Zeker. Duitsland speelt sinds het begin van de Russische inval in Oekraïne een sleutelrol in de militaire steun aan de Oekraïense strijdkrachten. Sindsdien probeert Rusland op allerlei manieren die steun te ondermijnen. Zo gebruikt Poetin methoden uit de Koude Oorlog. Hij probeert onrust te zaaien en de publieke opinie te beïnvloeden. Zelf noemt hij het ‘technische militaire maatregelen’. Daaronder viel ook het afsluiten van de Nord Stream gaspijpleiding, voordat die in 2022 werd opgeblazen, wat het startschot was voor de energiecrisis en later de hoge inflatie in Europese landen.
‘Soms zijn het meer klassieke directe acties, dingen die niet altijd aan Rusland te linken zijn maar die wel zorgen voor onrust.
‘Concreet zijn de afgelopen tijd telefoongesprekken tussen Duitse militaire topambtenaren afgeluisterd, lag er een moordplan op de baas van wapenfabriek Rheinmetall, leverancier van de door Rusland gevreesde Leopard 2 tanks, en zijn in april twee Duitse Russen gearresteerd, die in contact stonden met ‘een Russische geheime dienst’ vergevorderde plannen hadden om een aanslag te plegen op militaire basissen in Duitsland.
‘De basis waar nu een terreuralarm voor is afgegeven, werd anderhalve week geleden ook slachtoffer van een kennelijke sabotagepoging. Toen sloegen sensoren van de drinkwatervoorziening raar uit. Militairen die erop af kwamen zagen een donker gekleed figuur ontsnappen en vonden een gat in het hek, volgens Der Spiegel. De minister van Defensie keerde terug van vakantie. Nog steeds is niet opgehelderd hoe serieus de dreiging precies was, maar de Duitse autoriteiten hebben niet gezegd: niks aan de hand. Ze waarschuwen juist waakzaam te blijven.
Hoe serieus nemen de autoriteiten in Duitsland deze dreigingen? En hoe is de stemming onder de bevolking?
‘Heel serieus. De inlichtingendiensten en Defensie zitten erbovenop. Je moet niet vergeten dat Duitsland een groot land is, al tientallen jaren de grootste Amerikaanse luchtmachtbasis buiten de VS herbergt, en een lange geschiedenis met Rusland heeft. Het land heeft een enorm veiligheids– en inlichtingenapparaat, en straalt waakzaamheid uit.
‘De afgelopen dagen was ik in Oost-Duitsland en daar heerst een andere dynamiek dan in het westen. De voormalige DDR was natuurlijk een trouwe bondgenoot van de Sovjet-Unie. Duitsers kijken daar heel anders naar Rusland. Het oosten ligt geografisch ook veel dichter bij de Russen, dus de angst voor een direct conflict is daar groter dan in het westen.
‘Mensen hebben daar in grotere mate kritiek op de Duitse steun aan Oekraïne. Ik sprak een vrouw die treinen met daarop Duitse pantservoertuigen voor Oekraïne vanuit haar huis naar het oosten ziet rijden en echt bang is voor een directe aanval van Rusland op Duitsland. Ze willen oorlog vermijden en stemmen daarom vaak op de extreemrechtse partij AfD, die de Duitse steun aan Oekraïne hekelt.’
Het dreigingsniveau van de basis in Geilenkirchen is inmiddels weer teruggebracht en er lijkt geen direct gevaar te zijn. Hebben de autoriteiten te haastig ingegrepen?
‘Dat denk ik niet. Inlichtingendiensten werken met onvolledige informatie. Als dan achteraf blijkt dat het loos alarm is, dan is dat geen falen. Het zou erger zijn als ze niks doen en er gebeurt wel iets.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant