De zoveelste poging om deze week tot een bestand in Gaza te komen, is ‘de beste, en misschien wel de laatste kans’ op vrede in het Midden-Oosten. Dat zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken maandag, een dag nadat er een zelfmoordaanslag in Tel Aviv werd gepleegd.
Er wordt al maanden gepraat over een staakt-het-vuren, maar tot nu toe loopt dat altijd stuk op onverwachte nieuwe eisen, een ingrijpende gebeurtenis op het slagveld, of een plotselinge verandering van inzicht bij een van de partijen. Dat moet nu maar eens afgelopen zijn, zei Blinken maandag. ‘Dit is het moment dat iedereen een keer ‘ja’ moet zeggen, in plaats van te zoeken naar een excuus om weer met een ‘nee’ te komen.’
De wens om een einde te maken aan de gevechten is groot. Allereerst vanwege het lijden in Gaza, waar ondertussen meer dan 40 duizend mensen om het leven zijn gekomen, maar ook vanwege de angst voor een grote regionale oorlog. Nadat Israël een militaire leider van Hezbollah en de politieke leider van Hamas vermoordde bij aanvallen in Libanon en Iran, hebben Hezbollah en Teheran gezworen wraak te nemen. De hoop is echter dat een bestand in Gaza de gemoederen sust, en de dreiging van een grotere oorlog wegneemt.
Over de auteurSacha Kester is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over België, Israël en de Palestijnse gebieden, en het Midden-Oosten.
Blinken straalde maandag optimisme uit, maar een bom die zondagavond in Tel Aviv ontplofte, ongeveer een uurtje nadat hij in Israël was geland, onderstreept nog eens hoe ingewikkeld dat allemaal ligt, en hoe snel er onverwachte wendingen in het conflict kunnen plaatsvinden. Het bleek een zelfmoordaanslag te zijn, iets wat sinds 2016 niet meer in Israël had plaatsgevonden, en duistere herinneringen opriep aan de tweede intifada. In die periode (2000 - 2005) werden er talloze aanslagen gepleegd op bussen, winkelcentra en nachtclubs.
Die angst werd maandag aangewakkerd toen Hamas de aanslag samen met Islamitische Jihad opeiste, en stelde dat Israël dergelijke operaties ‘op grote schaal’ mag gaan verwachten zolang de oorlog in Gaza voortduurt. Deze keer kwam alleen de dader bij de explosie om het leven, maar als de bom enkele meters verderop was ontploft, bij een synagoge waar tientallen mensen stonden te bidden, zou er ‘een enorme ramp’ hebben plaatsgevonden, aldus een woordvoerder van de Israëlische politie.
Onder dit gesternte moest Blinken maandag de plooien bij Israëlische leiders zien glad te strijken, voordat hij dinsdag doorvliegt naar Caïro, waar de onderhandelingen plaatsvinden. Premier Netanyahu noemde zijn gesprek met Blinken ‘positief’, en verklaarde voor het eerst openlijk dat hij de jongste aanpassingen in het Amerikaanse voorstel ‘om de gijzelaars vrij te krijgen’ steunt.
Een uitruil van Israëlische gijzelaars tegen Palestijnse gevangenen is een belangrijk onderdeel van de eerste fase van het Amerikaanse vredesplan. Dit zou samengaan met een gevechtspauze, waarin verder wordt onderhandeld over de tweede fase, een permanent staakt-het-vuren.
De uiterst rechtse partijen die deel uitmaken van de Israëlische regering hebben echter altijd openlijk de voet dwars gezet: als Netanyahu een deal met Hamas sluit, stappen zij uit het kabinet en is Netanyahu zijn meerderheid kwijt. Volgens Israëlische media probeert Netanyahu deze partijen er nu van te overtuigen om de stekker er niet direct uit te trekken, omdat de onderhandelingen over een tweede fase toch zullen mislukken, schrijft de krant Haaretz.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant