De vader in de Britse serie The Inheritance, momenteel elke donderdagavond op NPO 2, is nog nauwelijks dood of zijn zoon begint al over de nalatenschap. Het huis moet verkocht, zegt hij tegen zijn zussen, staand in de deuropening waardoor hun vader net is weggedragen.
‘Wij erven de opbrengst. Dat heeft hij mij in zijn testament laten zien.’ Ja, dat zal wel weer, zegt zijn zus, jij was altijd het lievelingetje. Wat een onzin, antwoordt haar broer, van wie zijn deze foto’s aan de muur? Zijn zus loopt naar een andere muur: van wie zijn deze? De andere zus steekt ondertussen alvast stiekem een sieraad in haar zak.
Over de auteur
Doortje Smithuijsen is filosoof en journalist. Voor de Volkskrant schrijft ze essays en reportages en doet ze eens in de vijf weken dienst als tv-recensent.
Woensdagavond ging het op tv ook al over erfenissen, tijdens Waar is mijn erfenis? op SBS6, waarin presentator Dennis van der Geest erfenisconflicten oplost – althans: een poging doet daartoe.
Woensdag bezocht Van der Geest Wilma uit Aalsmeer, die dertien jaar geleden een stuk grond had geërfd, en daarover inmiddels slaande ruzie had met haar broer, haar zus, de buren én de executeur-testamentair. Het duurde niet lang tot ze ook in de clinch lag met Van der Geest en de door SBS ingevlogen notaris. ‘Wilma’, riep Van der Geest over straat na een mislukt overleg. ‘Wilma, waarom loop je nou boos weg?’
Erven is in de media een veelvoorkomend onderwerp, getuige series als Succession, films als Knives Out, RTL’s Erfgenaam en podcasts De erfenis van audiocollectief Schik. Heel gek is dat niet: discussie gegarandeerd.
Op een artikel over erfbelasting in de laatste weekendbijlage van de Volkskrant volgde een stroom lezersbrieven. In het stuk werd becijferd dat de babyboomgeneratie een vermogen bezit van 1.160 miljard – een vermogen dat de komende decennia naar hun kinderen zal gaan. Context: het totale vermogen van alle Nederlanders was in 2022 volgens het CBS 2.490 miljard. In het stuk werd gepleit voor meer erfbelasting.
In de reacties werd vrijwel niemand het eens. Sommige babyboomers vonden het onzin dat ze het geld waarvoor zij hadden gewerkt met meer mensen zouden moeten delen dan hun kinderen.
Anderen pleitten voor minder traditionele belastingvormen: waarom wordt het nalaten aan vrienden hoger belast dan aan een partner of kind? Moeten we erfenissen niet net als kansspelen gaan belasten? In welk gezin je geboren wordt, is immers ook een loterij.
Met de groeiende vermogensongelijkheid, de oplopende leeftijd van rijke babyboomers en de breedgedragen weerstand tegen ‘erftaks’ is te verwachten dat de mediaproducties over erfconflicten de komende tijd alleen maar zullen toenemen.
Persoonlijk lijkt het mij zinnig om dan niet meer alleen in te zoomen op individuele erfenissen, maar op bijvoorbeeld de extreem lage erfbelasting binnen familiebedrijven. De belastingkorting van Bavaria-familie Swinkels heeft allicht meer maatschappelijke impact dan het stuk grond waar Wilma uit Aalsmeer zo’n ruzie over heeft. Ik kijk uit naar Dennis van der Geest op het Binnenhof.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant