Meer weten over de crisis in het Midden-Oosten? Lees hier al onze artikelen.
Bij bombardementen van het Israëlische leger op de Gazastrook zijn zeker zes doden gevallen. Dat meldt het Palestijnse persbureau Wafa. In zowel het noordelijke Gaza-Stad als in het zuidelijke Khan Younis kwamen drie mensen om.
Volgens het Gazaanse gezondheidsministerie, dat onder controle staat van Hamas, ligt het totale dodental inmiddels boven de veertigduizend. Die cijfers worden door internationale organisaties als betrouwbaar gezien. Er wordt geen onderscheid gemaakt tussen burgers en Hamas-strijders. Vorige maand stelde Israël dat het ongeveer veertienduizend Hamas-strijders had gedood of gevangengenomen.
Het Israëlische leger stelt in een dagelijkse update dat het aanvallen heeft uitgevoerd op onder meer Khan Younis en het naburige Rafah. Daarbij zouden onder meer Hamas-strijders zijn uitgeschakeld die zich ophielden in een wapenopslag. In totaal zegt het leger de afgelopen 24 uur meer dan dertig doelen van Hamas te hebben bestookt. Het meldt niet hoeveel burgerdoden daarbij zijn gevallen.
Intussen gaan in de Qatarese hoofdstad Doha de onderhandelingen over een staakt-het-vuren in Gaza van start. Hamas is daar zelf niet bij aanwezig, hoewel het zich net als bij eerdere onderhandelingsrondes wel laat vertegenwoordigen door Egypte en Qatar. Volgens Hamas is het aan Israël om akkoord te gaan met het voorstel dat er lag na de vorige onderhandelingen over het driefasenplan van de Amerikaanse president Joe Biden.
Hamas toonde zich eerder bereid een eis te laten varen die tot dan toe een akkoord nog in de weg leek te zitten. Voor het ingaan van de eerste fase van het staakt-het-vuren (een gevechtspauze van zes weken en de vrijlating van een deel van de gijzelaars) zou Israël zich moeten committeren aan een permanent einde van de oorlog. Dat weigerde Israël steevast.
Na het loslaten van die eis zou Israël zelf met aanvullende eisen zijn gekomen. Hoewel dat door Israël wordt ontkend, zou dat volgens The New York Times wel degelijk blijken uit onderhandelingsdocumenten.
Thom Canters
Lees hier ook: Wapenstilstand of een nog grotere oorlog in het Midden-Oosten, dat is de keuze aan de onderhandelingstafel in Qatar
De Amerikaanse oud-president en presidentskandidaat voor de Republikeinen Donald Trump heeft woensdag gebeld met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. De twee zouden het hebben gehad over de onderhandelingen voor een bestand in de Gazastrook, meldt nieuwssite Axios op basis van twee Amerikaanse bronnen.
Donderdag zijn nieuwe onderhandelingen gepland in Doha, de hoofdstad van Qatar. De gesprekken moeten gaan over een voorstel tot vrijlating van Israëlische gijzelaars door Hamas in ruil voor een staakt-het-vuren. Axios schrijft dat volgens een van de bronnen het telefoongesprek bedoeld was om Netanyahu aan te moedigen met het voorstel akkoord te gaan. De bron zei echter ook niet te weten of Trump dat werkelijk heeft gedaan.
Trump en Netanyahu spraken elkaar vorige maand nog op Trumps landgoed Mar-a-Lago, tijdens een officieel bezoek van de Israëlische premier aan de Verenigde Staten. Toen Trump president was, hadden de twee een goede relatie met elkaar. Later vertroebelde die, onder meer door Trumps verwijt aan Netanyahu dat Israël te weinig had gedaan om de aanval van Hamas op 7 oktober te voorkomen.
Belga
De Verenigde Staten en Qatar hebben opgeroepen om de geplande onderhandelingen over een mogelijke wapenstilstand in Gaza niet te ‘ondermijnen’. De verhulde waarschuwing aan Iran, Hamas en Israël kwam aan de vooravond van geplande onderhandelingen.
Het hoofd van de Amerikaanse diplomatie, Antony Blinken, en de premier van Qatar, Mohammed bin Abdulrahman Al-Thani, drongen er in een telefoongesprek op aan dat ‘geen enkele speler in de regio stappen zou mogen ondernemen die de inspanningen om tot een akkoord te komen zouden ondermijnen’, aldus een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.
Het duo besprak verder ‘inspanningen om de spanningen in de regio te kalmeren en het belang om tot een staakt-het-vuren in Gaza te komen’.
Donderdag worden in Qatar op uitnodiging van Amerikaanse, Qatarese en Egyptische bemiddelaars besprekingen gehouden over een wapenstilstand in de Gazastrook.
Belga
• De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken heeft toestemming gegeven voor een omvangrijke wapendeal met Israël. Het gaat om de verkoop van gevechtsvliegtuigen en ander wapentuig voor meer dan 20 miljard dollar (18 miljard euro).
• Hamas zal donderdag niet plaatsnemen aan de onderhandelingstafel tijdens nieuwe gesprekken over een staakt-het-vuren in Gaza. Dat zegt de militante organisatie tegen persbureau Reuters. De kans op een wapenstilstand, die volgens Iraanse bronnen een Iraanse aanval op Israël zou kunnen afwenden, lijkt daarmee kleiner geworden.
• In Tel Aviv hebben de ambassadeurs van Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten er bij de Israëlische regering op aangedrongen snel tot een staakt-het-vuren te komen, om zo de Israëlische gijzelaars in Gaza vrij te krijgen. Een volgende kans zal zich wellicht niet snel meer voordoen, waarschuwden de landen.
In Tel Aviv hebben de ambassadeurs van Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten er bij de Israëlische regering op aangedrongen snel tot een staakt-het-vuren te komen, om zo de Israëlische gijzelaars in Gaza vrij te krijgen. Een volgende kans zal zich wellicht niet snel meer voordoen, waarschuwden de landen.
De ambassadeurs probeerden de druk op de Israëlische regering op te voeren tijdens een speciale persconferentie georganiseerd door het zogenoemde Hostages and Missing Families Forum, dat werd opgericht om de gijzelaars terug te krijgen. De Duitser Steffen Seibert benadrukte bij de bijeenkomst dat deze week mogelijk bepalend is voor het lot van de groep, zo bericht The Times of Israel. Hij doelde op het topoverleg dat voor morgen staat gepland en vermoedelijk in Qatar zal plaatsvinden. Hamas heeft aangegeven weg te blijven bij de gesprekken; de militante beweging wil niet opnieuw onderhandelen over de voorwaarden die ze al eerder op tafel legde.
Eerder deze week kwamen Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk al met een gezamenlijke verklaring, waarin zij hun steun uitspraken voor de pogingen van de VS, Egypte en Qatar om tot een doorbraak te komen in de onderhandelingen. Ook drongen de landen er bij Teheran op aan af te zien van een aanval op Israël.
Maartje Geels
Hamas zal donderdag niet plaatsnemen aan de onderhandelingstafel tijdens nieuwe gesprekken over een staakt-het-vuren in Gaza. Dat zegt de militante organisatie tegen persbureau Reuters. De kans op een wapenstilstand, die volgens Iraanse bronnen een Iraanse aanval op Israël zou kunnen afwenden, lijkt daarmee kleiner geworden.
Donderdag staan nieuwe gesprekken op het programma in de Qatarese hoofdstad Doha, waar eerder al onderhandelingen hebben plaatsgevonden. De verwachting was dat ook een delegatie van Hamas zou deelnemen aan die gesprekken. Een functionaris van Hamas laat echter weten dat dit niet zal gebeuren, omdat de organisatie wil vasthouden aan plannen die eerder op tafel lagen.
De functionaris doelt op het voorstel dat de Amerikaanse president Joe Biden eind mei presenteerde, waarna Hamas akkoord ging. Het betrof een driefasenplan, met een staakt-het-vuren als eerste stap. Hamas wil alleen in gesprek over implementatie van dat plan en wil Israël geen ruimte bieden om andere eisen te stellen.
Ondertussen staat de regio nog altijd onder hoogspanning. Een Iraanse vergeldingsactie voor de dood van kopstukken van Hamas en Hezbollah eind vorige maand hangt nog altijd in de lucht. Iran heeft laten doorschemeren minder hard of helemaal niet terug te slaan wanneer een staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas wordt gerealiseerd.
Jasper Daams
Bij Israëlische luchtaanvallen op verschillende doelen in Gaza zijn vanochtend minstens twintig mensen gedood. Dat meldt het Palestijnse nieuwsagentschap Wafa. De helft van die doden zou zijn gevallen bij aanvallen op woningen in de vluchtelingenkampen Nuseirat en Maghazi.
Het offensief begon volgens de Arabische nieuwszender Al Jazeera nog voor zonsopgang. Naast de vluchtelingenkampen voerde het Israëlische leger ook luchtaanvallen uit op de steden Khan Younis en Rafah, in het zuiden van Gaza. Ook werden twee Palestijnen gedood in een dorpje ten oosten van Khan Younis, naar verluidt door een Israëlische scherpschutter.
Ondanks een dreigende vergeldingsactie van Iran na de dodelijke aanslag op Hamas-leider Haniyeh in Teheran, voert het Israëlische leger onverminderd aanvallen uit in Gaza. Zo vielen zaterdag tientallen doden bij een Israëlische operatie op een school in Gaza-Stad, een van de dodelijkste sinds het uitbreken van de oorlog tussen Israël en Hamas. Gisteren zeiden Iraanse functionarissen nog dat Iran zijn aanval zou afschalen of helemaal niet zou uitvoeren als er een staakt-het-vuren komt in Gaza.
Jasper Daams
Iran heeft dinsdag Europese bemiddelingspogingen in het conflict in het Midden-Oosten verworpen. Een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken noemde telefoontjes van Europese leiders 'politiek eenzijdig en onlogisch' en verweet Europese landen Israël aan te moedigen 'nog meer misdaden te begaan in de regio.'
'Iran heeft geen advies of toestemming van het buitenland nodig om zijn veiligheid en territoriale integriteit te verdedigen', zei de woordvoerder van het ministerie daarbij ook.
Europese leiders zoals de Duitse bondskanselier Olaf Scholz, de Franse president Emmanuel Macron, de Britse premier Keir Starmer en de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel hebben de Iraanse president Masoud Pezeshkian opgeroepen om verdere militaire escalatie in het Midden-Oosten te voorkomen.
In de diverse gesprekken zou Pezeshkian hebben aangegeven dat Israël de schuldige partij is in de recente crisis en dat dat land gestraft moet worden. Als het Westen een escalatie wil voorkomen, moet het de Israëlische regering veroordelen en de oorlogsmisdaden van Israël niet langer negeren, zou de boodschap van de Iraanse president zijn geweest.
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken heeft toestemming gegeven voor een omvangrijke wapendeal met Israël. Het gaat om de verkoop van gevechtsvliegtuigen en ander wapentuig voor meer dan 20 miljard dollar (18 miljard euro).
Blinken keurde onder meer de mogelijke verkoop goed van tientallen F-15IA-toestellen en bijbehorende apparatuur. Daar is een bedrag mee gemoeid van ongeveer 19 miljard dollar. Die toestellen kunnen pas over enkele jaren worden geleverd.
Israël wil ook tankmunitie en militaire voertuigen aanschaffen voor respectievelijk 774 miljoen dollar en 583 miljoen dollar. De projectielen kunnen vrijwel onmiddellijk worden verscheept, verwacht het Pentagon.
De Amerikaanse regering besloot eerder dit jaar bepaalde zware bommen voorlopig niet te leveren vanwege de zorgen over burgerdoden. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu verweet de Amerikanen later in een video op sociale media 'wapens achter te houden'.
(Belga)
• Iran zou een aanval tegen Israël afschalen of helemaal niet uitvoeren als er een staakt-het-vuren komt in Gaza, zeggen Iraanse functionarissen. De Amerikaanse president Biden zegt daar ook van overtuigd te zijn.
• De extreem-rechtse Israëlische minister Itamar Ben-Gvir heeft zich in Israël en internationaal de woede op de hals gehaald door te bidden op de Tempelberg. De afspraak is dat joden daar niet bidden, maar Ben-Gvir, die de politie in zijn portefeuille heeft, zegt dat wel te zullen toestaan.
• De Palestijnse president Abbas was op bezoek bij de Russische president Poetin.
De Amerikaanse president Biden vermoedt dat Iran Israël niet aanvalt als er een staakt-het-vuren wordt bereikt in Gaza. Dat zei Biden tijdens een persgesprek.
Eerder vandaag meldden internationale media dat Iran overweegt om de verwachte wraakactie op Israël in ieder geval af te schalen bij een staakt-het-vuren. Biden reageerde op dat nieuws. Over een staakt-het-vuren wordt al maanden onderhandeld, maar zonder resultaat.
Deze week willen bemiddelaars Egypte, Qatar en de VS een doorbraak bewerkstelligen. Hamas zegt op dit moment echter niet te willen aanschuiven na de moordaanslag op politiek leider Haniyeh in Iran.
In reactie op die moord, die Israël niet heeft toegegeven, wacht het hele Midden-Oosten al een aantal weken op een Iraanse vergeldingsactie. De internationale gemeenschap probeert Iran te weerhouden van een stevige reactie, uit angst voor escalatie als Israël dáár weer op reageert.
Van de onderhandelingen die deze week moeten plaatsvinden wordt niet veel verwacht. Niet alleen wil Hamas niet aanschuiven, maar de Israëlische premier Netanyahu heeft opnieuw aanvullende eisen gesteld, zo meldt The New York Times.
Joram Bolle
De extreem-rechtse Israëlische minister Itamar Ben-Gvir heeft zich de woede van de internationale gemeenschap en zijn eigen premier Netanyahu op de hals gehaald door een bezoek aan de Tempelberg. Tegen de geldende afspraken in besloot Ben-Gvir om met duizenden aanhangers te bidden op de heuvel in Jeruzalem die door zowel joden als moslims als heilig wordt gezien.
De actie van Ben-Gvir is onder meer volgens de VS een ‘onacceptabele’ provocatie. Ben-Gvir, die minister van Nationale Veiligheid is en als zodanig de baas van de politie, zei dat het zijn beleid is om joden toe te staan te bidden. Daarop zei het kantoor van premier Netanyahu dat dat niet het beleid van de regering is: ‘Er is geen privébeleid voor een minister.’ Zelfs ultra-orthodoxe ministers vonden dat Ben-Gvir te ver ging.
Ben-Gvirs bezoek, dat niet het eerste is, vond plaats in het kader van Tisja Be’av, de dag waarop joden onder meer herdenken dat de tempels die ooit in Jeruzalem stonden zijn verwoest. Inmiddels staan op de Tempelberg islamitische heiligdommen, zoals de Al Aqsa-moskee. Van de joodse tempel staat alleen nog overeind wat nu de Klaagmuur is.
Nadat Israël het oude deel van Jeruzalem veroverde in 1967 is een status quo van kracht geworden. Het beheer van de Tempelberg valt onder een Jordaanse stichting en bidden op de Tempelberg is voorbehouden aan moslims. Joden mogen slechts op bepaalde tijden via een specifieke route de Tempelberg betreden. Het morrelen aan de status quo leidt geregeld tot onrust onder moslims en is menigmaal door Hamas aangegrepen om raketten af te schieten op Israël.
Toch lapt Ben-Gvir de staande afspraken aan zijn laars. Onder zijn leiding lijkt de Israëlische politie minder vaak in te grijpen als joden toch bidden op de Tempelberg. Bij het bezoek van vandaag greep de politie niet in toen tientallen joden zich op de grond worpen en luid het Sjema-gebed uitbrachten.
Joram Bolle
Hamas heeft voor het eerst sinds mei raketten afgevuurd op Tel Aviv. Dat heeft de militante beweging zelf bekendgemaakt. Het zou gaan om M-90-raketten, die een bereik hebben van 90 kilometer. In een verklaring zegt Hamas dat de raketten ‘een reactie zijn op de massamoorden op het Palestijnse volk’.
Israël bevestigt ook dat er raketten op de kuststad zijn afgevuurd. Er zijn geen gewonden gevallen. Een van de raketten kwam volgens Israël neer in zee. De andere raket is volgens het Israëlische leger de grens niet overgekomen en kwam neer in Gaza. Dat valt op dit moment niet onafhankelijk te verifiëren.
Er gingen geen waarschuwingssirenes af in Tel Aviv na de lancering van de raketten. Dat gebeurt alleen als er gevaar dreigt dat raketten neerkomen op burgerdoelwitten. De luchtafweer van het Iron Dome-systeem komt ook alleen in dat geval in actie.
Joram Bolle
Iran zal zijn aangekondigde wraakactie tegen Israël alleen uitstellen of afzwakken als er een akkoord komt over een staakt-het-vuren in de Gazastrook, zeggen vertegenwoordigers van de Iraanse autoriteiten tegen persbureau Reuters. Iran zinspeelt al twee weken op een mogelijke aanval op Israël, als reactie op de moordaanslag op Hamasleider Ismail Haniyeh in de Iraanse hoofdstad Teheran.
Het is niet duidelijk hoe lang Iran bereid is de onderhandelingen tussen Israël en Hamas af te wachten. Die onderhandelingen, waarbij de Verenigde Staten, Egypte en Qatar bemiddelen, liggen momenteel stil. Vrijdag liet de Israëlische premier Benjamin Netanyahu weten dat hij bereid is de gesprekken later deze week te hervatten. Hamas wil echter geen nieuwe onderhandelingen, maar verwijst naar het Amerikaanse voorstel dat Israël eerder heeft afgekeurd. Mochten Israël en Hamas toch nader tot elkaar komen, zal Iran genoegen nemen met een kleine ‘symbolische’ reactie, aldus een Iraanse bron tegen Reuters.
Uit vrees voor een grootschalige Iraanse aanval op Israël hebben de Verenigde Staten oorlogsschepen naar het Midden-Oosten gestuurd. Het Israëlische leger heeft beroepsmilitairen verboden naar het buitenland te reizen en van sommige militairen het verlof ingetrokken. Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk riepen Iran gisteren op af te zien van een aanval op Israël. De landen waarschuwden dat zo’n aanval de onderhandelingen over een staakt-het-vuren in de Gazastrook en het vrijkomen van Israëlische gijzelaars in gevaar zou brengen.
Daan de Vries
De Russische president Vladimir Poetin ontvangt dinsdag zijn Palestijnse ambtgenoot Mahmoud Abbas in Moskou om te spreken over de situatie in het Midden-Oosten. Dat heeft het Kremlin maandagavond bekendgemaakt.
'Er wordt verwacht dat er een gedachtewisseling zal plaatsvinden over de situatie in het Midden-Oosten in het licht van de huidige verergering van het Palestijns-Israëlische conflict en de ongekende humanitaire catastrofe in de Gazastrook', aldus een bericht van het Kremlin op Telegram.
Abbas is tot woensdag in Moskou en zal daarna naar Turkije reizen voor gesprekken met de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.
Reuters
Een 18-jarige Palestijn is maandag gedood door het Israëlische leger in Qalqilyah, op de bezette Westelijke Jordaanoever. Dat heeft het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid bekendgemaakt. Volgens het Israëlische leger (IDF) werd de jongeman 'geneutraliseerd' omdat hij op een Israëliër had geschoten.
Het leger beschuldigde de gedode Palestijn ervan 'te hebben geschoten op een Israëlische burger in de stad', hoewel de Israëlische wet het Israëliërs verbiedt Palestijnse steden binnen te gaan.
De Israëliër raakte gewond en werd in het ziekenhuis opgenomen, zei het Israëlische leger. Ook zouden twee andere Palestijnen gewond zijn geraakt, aldus de IDF.
Het geweld op de Westelijke Jordaanoever, dat al aan het toenemen was vóór de oorlog in Gaza, is sindsdien verder geëscaleerd, met toegenomen Israëlische militaire invallen, geweld door kolonisten en Palestijnse straataanvallen.
Redactie/Belga
• Hamas zegt dat het een Israëlische gijzelaar heeft gedood. Een woordvoerder van de militante beweging stelt in een verklaring op Telegram dat de gijzelaar is gedood door diens bewaker. Het is de eerste keer dat Hamas zegt dat een bewaker een gijzelaar heeft gedood. Vorige sterfgevallen weet Hamas veelal aan de Israëlische bombardementen op de Gazastrook.
• Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk hebben maandag in een gezamenlijke verklaring Iran en zijn bondgenoten opgeroepen af te zien van een aanval op Israël. Een aanval van Teheran zou de regionale spanningen ‘verder doen oplopen’ en bovendien de onderhandelingen over een staakt-het-vuren en het vrijkomen van de Israëlische gijzelaars ‘in gevaar brengen’.
• Het Israëlische leger heeft beroepsmilitairen van de luchtmacht verboden naar het buitenland te reizen, meldt The Times of Israel. Dat zou te maken hebben met de vrees dat ze het doelwit zouden kunnen worden van een Iraanse vergeldingsaanval. Het verbod op buitenlandse reizen geldt alleen voor beroepsmilitairen en niet voor dienstplichtigen.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft uitgehaald naar zijn defensieminister Yoav Gallant. In een verklaring verwijt hij Gallant zich ‘anti-Israëlisch’ op te stellen, nadat in Israëlische media berichten waren verschenen over hoe Gallant zich laatdunkend had uitgelaten over Netanyahu’s oorlogsdoelen.
Tijdens een besloten commissievergadering in het Israëlische parlement zou Gallant hebben gezegd dat politici die een ‘totale overwinning’ beloven ‘onzin’ verkopen, zo bericht The Times of Israel. Die belofte is meermaals gedaan door Netanyahu, volgens wie de oorlog in de Gazastrook niet kan eindigen voordat Hamas volledig is uitgeschakeld.
Volgens Netanyahu is Gallant net zo goed gehouden aan die belofte. Met dergelijke opmerkingen zou hij schade toebrengen aan de kansen op het bereiken van een akkoord over een staakt-het-vuren en een bijbehorende gevangenenruil. In een reactie op die verwijten stelde Gallant dat hij zich inzet voor het uitschakelen van Hamas en het terugbrengen van de gijzelaars.
Het is niet de eerste keer dat het rommelt tussen Netanyahu en Gallant. In mei botsten de twee al over de vraag wat er met de Gazastrook moet gebeuren als de oorlog voorbij is. Waar Gallant meent dat de enclave onder Palestijns bestuur moet komen te staan (zonder overigens specifiek te zijn over wie dat op zich moet nemen), wordt dat door Netanyahu categorisch van de hand gewezen. Voor zowel Hamas als Fatah, dat delen van de bezette Westelijke Jordaanoever bestuurt, is wat Netanyahu betreft geen plaats in een toekomstig bestuur van Gaza.
Thom Canters
Hamas zegt dat het een Israëlische gijzelaar heeft gedood. Een woordvoerder van de militaire tak van Hamas in Gaza, de Al-Qassambrigades, stelt in een verklaring op Telegram dat de gijzelaar is gedood door diens bewaker.
Bij een ander incident zouden twee gijzelaars bovendien gewond zijn geraakt. Naar beide incidenten, waar geen verdere details over naar buiten zijn gebracht, zal naar eigen zeggen een onderzoek worden ingesteld.
Hoewel Hamas in de verklaring zonder duidelijke reden stelt dat Israël verantwoordelijk is voor de incidenten, is het de eerste keer dat de militante beweging zegt dat een bewaker een gijzelaar heeft gedood. Vorige sterfgevallen weet Hamas veelal aan de Israëlische bombardementen op de Gazastrook.
Bovendien schoof Hamas Israël de dood van drie gijzelaars in de schoenen, die zouden zijn omgekomen tijdens een Israëlische bevrijdingsactie begin juni. Het Israëliche leger wist toen vier gijzelaars levend de Gazastrook uit te krijgen.
Op dit moment bevinden zich nog 111 gijzelaars in de Gazastrook. Het Israëlische leger heeft van 39 van hen bevestigd dat zij inmiddels om het leven zijn gekomen. Vooralsnog heeft het leger nog niet gereageerd op het bericht van Hamas over het meest recente sterfgeval.
De terugkeer van de (lichamen van) de gijzelaars is al maanden de inzet van onderhandelingen over een staakt-het-vuren in Gaza. Vooralsnog hebben die geen resultaat opgeleverd.
Thom Canters
Het Israëlische leger heeft beroepsmilitairen van de luchtmacht verboden naar het buitenland te reizen, meldt The Times of Israel. Dat zou te maken hebben met de vrees dat ze het doelwit zouden kunnen worden van een Iraanse vergeldingsaanval. Het verbod op buitenlandse reizen geldt alleen voor beroepsmilitairen en niet voor dienstplichtigen.
Sinds de aanslag op Hamas-leider Ismail Haniyeh in de Iraanse hoofdstad Teheran twee weken geleden, naar alle waarschijnlijk het werk van Israël, zinspeelt Iran op wraak. De doorgaans goed ingevoerde nieuwssite Axios meldt vandaag op basis van twee anonieme ingewijden dat de Israëlische veiligheidsdiensten verwachten dat Iran een directe aanval op Israël zal uitvoeren. Dat zou ergens in de komende twee dagen moeten gebeuren.
De Israëlische nieuwszender Kan meldt bovendien dat Israël alle militairen die met verlof zijn in Georgië en Azerbeidzjan heeft opgedragen onmiddellijk terug te keren naar Israël. De Iraanse Revolutionaire Garde zou afgelopen week namelijk ook gedreigd hebben met vergeldingsacties op doelwitten buiten Israël.
Thom Canters
Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk hebben maandag in een gezamenlijke verklaring Iran en zijn bondgenoten opgeroepen af te zien van een aanval op Israël. Een aanval van Teheran zou de regionale spanningen ‘verder doen oplopen’ en bovendien de onderhandelingen over een staakt-het-vuren en het vrijkomen van de Israëlische gijzelaars ‘in gevaar brengen’.
In de verklaring spreken de drie landen hun steun uit voor de pogingen van de Verenigde Staten, Egypte en Qatar om tot een doorbraak te komen in de onderhandelingen tussen Hamas en Israël.
De laatstgenoemde drie landen treden al maanden als bemiddelaars op, maar de onderhandelingen lijken volledig spaak te zijn gelopen. ‘De gevechten over en weer moeten stoppen en de gijzelaars die door Hamas worden vastgehouden, moeten worden vrijgelaten. De Palestijnen in Gaza hebben dringend hulp nodig’, schrijven Duitsland, Frankrijk en het VK in de verklaring. Over eventuele sancties tegen Israël wordt niet gerept.
De Duitse regering liet gisteren ook al apart van zich horen. In een regeringsverklaring staat dat bondskanselier Scholz en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu telefonisch contact hadden. De Duitse leider zou Netanyahu ervan hebben geprobeerd te overtuigen dat Israël veel van haar militaire doelen in Gaza al heeft bereikt. Een staakt-het-vuren zou volgens Berlijn bovendien het beginpunt van de-escalatie van de spanningen in de hele regio kunnen betekenen.
De oproepen komen na een zeer bloedig weekend in Gaza. Bij een Israëlische aanval op een school in Gaza Stad werden volgens Palestijnse autoriteiten zeker 90 mensen gedood. De Israëlische strijdkrachten houden vol dat het pand een bolwerk van Hamas was en dat bij de aanval 19 jihadisten en strijders van de militante beweging werden uitgeschakeld. In het pand werden zo’n duizend Gazanen opgevangen die eerder nog een evacuatiebevel van het Israëlische leger hadden gekregen.
Een ooggetuige die in de buurt van de school woont, sprak met de BBC over de aanval: ‘Het was afschuwelijk. Er lagen overal lichaamsdelen en het bloed droop van de muren’. De aanval op het pand op zaterdag leidde internationaal tot ophef, zo ook onder bondgenoten van Israël. Andere landen in de regio stelden dat de aanval bewijst dat Israël helemaal geen einde aan de oorlog wil.
Maartje Geels
Het Amerikaanse ministerie van Defensie stuurt een met raketten uitgeruste onderzeeër naar het Midden-Oosten. Dat kondigde het Pentagon zondagavond aan nadat de Amerikaanse minister van Defensie Lloyd Austin en zijn Israëlische ambtgenoot Yoav Gallant overleg hadden gehad. Nieuwssite Axios meldt dat Gallant tijdens dat gesprek waarschuwde voor een grote militaire aanval van Iran. Austin heeft daarnaast opdracht gegeven de verplaatsing van ander materieel en manschappen naar het Midden-Oosten te versnellen, met het oog op verdere escalatie in de regio.
Al dagen wordt gevreesd dat een Iraanse aanval op Israël op handen is omdat vorige week twee kopstukken van zowel Hamas als Hezbollah werden gedood. Teheran steunt beide groeperingen. Israël heeft de aanval op Hamas-leider Haniyeh niet toegegeven, maar aangenomen wordt dat het land wel degelijk achter de moordaanslag zit.
De aanval op Haniyeh vond bovendien plaats op Iraans grondgebied en Teheran heeft dan ook wraak gezworen. Het besluit van de VS om nu snel extra materieel te sturen, toont de vastberadenheid van Washington om Israël te steunen bij zowel aanvallen van Iran als van Hezbollah. De militante beweging in Libanon heeft eveneens gezegd terug te zullen slaan. Libanese media melden vandaag echter dat Hezbollah zijn volledige hoofdkwartier in Beiroet heeft geëvacueerd, met het oog op Israëlische aanvallen.
Maartje Geels
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog tussen Israël en Hamas van afgelopen week:
• Het blokkeren van humanitaire hulp naar de Gazastrook is legitiem en ethisch, wat de Israëlische extreemrechtse financiënminister Bezalel Smotrich betreft. Zelfs als dit twee miljoen Palestijnse doden tot gevolg heeft. Zolang de Israëlische gijzelaars die in oktober door Hamas werden ontvoerd niet zijn teruggehaald, mag Israël volgens Smotrich hulp tegenhouden.
• Het Israëlische leger heeft de inwoners van een noordelijke wijk van Khan Younis opgeroepen te vertrekken. De strijdkrachten zeggen in het gebied van de stad in het zuiden van de Gazastrook ‘aanzienlijke terroristische activiteiten’ te hebben waargenomen en bereiden een aanval voor. De wijk Al Jalaa behoort daarom niet langer tot een ‘humanitaire zone’, een gebied dat militair wordt ontzien.
• Bij een Israëlische aanval op een school in Gaza-stad zijn zaterdag tientallen mensen omgekomen. Francesca Albanese, speciaal rapporteur van de Verenigde Naties voor de bezette Palestijnse gebieden, ziet hierin nieuw bewijs voor een Israëlische volkerenmoord tegen de Palestijnen. Albanese uitte de afgelopen maanden vaker felle kritiek op het optreden van het Israëlische leger.
Lees hier het volledige liveblog van vorige week terug.
Source: Volkskrant