We zaten aan het ontbijt toen de B&B-gastvrouw, een lokale vastgoedmagnaat ergens diep in Alabama, vroeg: „Wat vinden jullie eigenlijk van Donald Trump?” Hap, slik, goedemorgen. Jij eerst, counterde ik voorzichtig, en ze begon een tirade die erop neerkwam dat het economisch eigenlijk fantastisch gaat in Amerika maar dat de Republikeinen dat niet wíllen zien. Ze is dan ook, zei ze, een „blauwe stip in een rode staat”.
In de dagen en honderden kilometers ervoor hadden we een ander Amerika gezien. Op het parkeerterrein van een hotel in West Virginia stond dagenlang een auto waarin een gezin leefde. In de bergen zagen we vervallen trailers waar ondanks alles toch nog mensen woonden. Elders in Alabama zag ik de verpletterende armoe waar Paul Theroux me in Deep South op had voorbereid. Krottenwijkjes waren het. „Things are baaaaaaad here, Mark”, had een familielid in West Virginia me zoals altijd verteld.
En ik dacht aan de derde van de vier vrijheden die Franklin Roosevelt ooit onderscheidde, later vereeuwigd in een schilderij van Norman Rockwell: de vrijwaring van gebrek.
Een paar jaar eerder begon een regionale politicus in West Virginia al over Roosevelt. Ik had hem horen praten tijdens een politiek avondje ergens in een gehucht. Hij, progressief en homo, vertegenwoordigde een district dat bij presidentsverkiezingen met overweldigende meerderheid voor Trump koos. Hoe, wilde ik weten.
Hij had, vertelde hij een dag later bij een kop koffie, veel ideeën van Bernie Sanders overgenomen, zonder hem ook maar één keer bij naam te noemen. Betaalbare zorg, het inperken van de macht van grote bedrijven, een hoger minimumloon: daar waren óók Trump-stemmers voor te paaien. Hij memoreerde dat Roosevelt de staat ooit met 60 procent won. Lang geleden, maar zijn geest waarde er nog rond. Daddy was a Democrat, verzuchtte het familielid later die avond.
Zulk economisch populisme doet er ook nu toe. Biden was een economisch populist – Harris (vooralsnog) niet. Beide running mates flirten ermee en onder Republikeinen, traditioneel pro-business, worden die ideeën populairder. Op het partijcongres sprak voor het eerst een vakbondsman, die tekeerging tegen het grootkapitaal. En nadat Tim Walz werd aangewezen als nummer twee van Harris schreef de conservatief Sohrab Ahmari dat dit hét moment was voor Trump om door te pakken: combineer ‘het gezin’ en strengere grensbewaking met een aanval op big tech en Wall Street.
Ondertussen zetten rijke donateurs Harris onder druk om voor grote bedrijven te kiezen. In de Appalachen zag ik dat er ook een alternatief is.
Source: NRC