Een man in een Hart van Nederland-voxpop had afgelopen week wel een oplossing voor de probleemwolf: ‘De landsgrenzen over zetten.’ Een vrouw van middelbare leeftijd wilde niet alle wolven over één kam scheren, maar wolven die kinderen beten, moesten wel worden afgemaakt. Een jonge vrouw met kind op de arm vond afmaken zielig: ‘Ze horen hier toch?’ Een bakfietsmoeder vertelde met het gezin vlak bij het wolvennest op de camping te staan. En gewoon rustig te slapen.
Wie momenteel vluchtig naar het nieuws kijkt, krijgt het idee dat 1 op de 10 Nederlanders deze zomervakantie gebeten is door een wolf. RTL Nieuws, Hart van Nederland, maar ook het NOS Journaal en Nieuwsuur verslaan wekelijks wolvenincidenten – bijgestaan door de eerste ‘wolvenexperts’. Ondertussen publiceert De Telegraaf over een naderende ‘wolvenlockdown’ – allemaal thuisblijven omwille van de door links vereerde predator – terwijl Trouw en NRC columns delen over een respectvolle wolf-mens-samenleving en analyses over het ‘roodkapjesyndroom’.
‘Nog mensen opgegeten bij jou in de buurt?’, vroeg Wilfred Genee eind juni aan Johan Derksen bij VI. Derksen kon daar niet om lachen, vond Genee ‘echt zo’n westerling.’ Daarmee was de functie van de probleemwolf voor deze zomer officieel: het dier is de perfecte bliksemafleider voor een land dat zo gepolariseerd is, dat het zich direct gaat vervelen als er een paar weken geen mensen over het Binnenhof lopen om boos over te twitteren, geen uitspraken gedaan worden in talkshows om verontwaardigd over te zijn. Gewenst of niet, de wolf is een ideale vreemdeling in een land dat alsmaar op zoek is naar nieuwe subjecten om de collectieve verslaving aan voor of tegen zijn op los te laten.
Wie wil weten waar de wolf – niet het dier an sich, maar ‘onze wolf’ – vandaan komt, doet er goed aan Wolvenland van Niek Koppen te kijken op NPO Start. Deze documentaire laat zien hoezeer de ‘probleemwolf’ een menselijke creatie is – de wilde antagonist tegenover onze orde. Een hobbyherder die haar schapen namen geeft als Mathilde en Kroezebetje, vertelt aan het begin dat ze in de dorpsraad zit en van plan is ‘ons terrein’ tegen wolven te beschermen. Haar schapen zijn haar vriendinnen, zegt ze. Die laat ze niet doodbijten.
Later in de film blijken niet al haar schapen evenveel vriendin – rammenlaat ze afmaken. ‘Tja’, zegt ze, ‘het leven is hard.’
Wolvenland toont een land dat totaal in paniek raakt zodra iets of iemand onze status quo komt bevragen – een land waarin doodgebeten schapen razendsnel escaleren tot actiegroepen die verkondigen dat er straks in het hele land geen schaap meer over zal zijn. Een land waarin een wolfwerend hek een nationaal persmoment wordt. ‘Ik dacht, u zal wel in Den Haag zitten’, zegt Friesland-commissaris Hans Wiegel tegen de haag journalisten als hij het hek onthult. ‘Daar zijn ze tenminste wat aan het doen.’ De journalisten filmen onbewogen door. Wiegel is kennelijk de enige die daarover verbaasd is.
Over de auteur
Doortje Smithuijsen is filosoof en journalist. Voor de Volkskrant schrijft ze essays en reportages en doet ze eens in de vijf weken dienst als tv-recensent.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant