Voormalig YouTube-baas en Susan Wojcicki wilde een lichtend voorbeeld zijn voor vrouwen in de techindustrie. De vrouw in wier garage in Californië de latere zoekgigant Google tot volle wasdom zou komen, overleed vrijdag op 56-jarige leeftijd aan de gevolgen van kanker.
Susan Wojcicki werkte in 2006 al een paar jaar bij Google en had daar een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van de advertentietak van de zoekmachine – de belangrijkste inkomstenbron van het techbedrijf. Maar als eindverantwoordelijke voor Google Video moest ze het afleggen tegen een kleine start-up: in een jaar tijd wist het bedrijf bijna de helft van de onlinevideomarkt in handen te krijgen. Dagelijks werden meer dan honderd miljoen video’s bekeken op de website van haar (en Googles) concurrent: YouTube.
‘Ik wist dat het heel moeilijk zou worden om ze in te halen, dat dit iets serieus was’, zei ze daar later over. ‘Ik begreep het, omdat we ons eigen product hadden.’ Binnen een dag stelde ze een financieel plan op voor de overname van YouTube en presenteerde dat aan het bestuur van Google. Uiteindelijk mocht Wojcicki de overname zelf in goede banen leiden.
Over de auteur
Maarten Albers is economieverslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft onder meer over landbouw en de voedingsindustrie.
Het was zeker niet de laatste keer dat Wojcicki te maken kreeg met YouTube. Als directeur van het videoplatform zou ze enkele jaren later uitgroeien tot de ‘machtigste vrouw van het internet’. Wojcicki werd mikpunt van kritiek over de omgang met haatzaaien en desinformatie op het platform, dat ze van 2014 tot 2023 leidde, maar ook een rolmodel en fel pleitbezorger voor meer vrouwen in de techindustrie. Wojcicki overleed vrijdag op 56-jarige leeftijd aan longkanker.
Susan Wojcicki werd in 1968 geboren in het Santa Clara, Californië, op een paar kilometer van waar tegenwoordig het hoofdkantoor van Google staat. Haar moeder Esther was journalist, haar vader Stanley, die op 12-jarige leeftijd met zijn moeder en broer Polen ontvluchtte vanwege de communistische machtsovername, hoogleraar natuurkunde aan de Universiteit van Stanford.
Aanvankelijk lag ook voor Wojcicki een carrière in de academische wereld in het verschiet, maar na studies geschiedenis en literatuur aan het niet minder prestigieuze Harvard besloot ze dat ze de techsector in wilde. Ze volgde een master economie in Californië en kreeg een baan bij chip- en computerfabrikant Intel.
Haar leven had vermoedelijk een andere wending genomen als ze niet door een gemeenschappelijke kennis in contact was gebracht met Sergey Brin en Larry Page. In hun zoektocht naar kantoorruimte voor hun start-up Google kwamen de twee in 1998 uit bij de garage van Wojcicki, die ze van haar huurden en die het eerste Google-hoofdkwartier zou worden.
Een jaar later werd Wojcicki de zestiende medewerker van de zoekmachinereus. In die beginjaren ontwikkelde ze succesvolle marketingcampagnes en was ze de drijvende kracht achter de zogeheten Google Doodles, de logo’s op de homepage van de zoekmachine, die thematisch aangepast werden tijdens feestdagen en evenementen.
Maar de grootste invloed op Google had Wojcicki op het gebied van advertenties. Ze leidde de ontwikkeling van AdSense, dat andere websites in staat stelt geld te verdienen aan het vertonen van Google-advertenties. Wojcicki trad toe tot de bestuurskamer van Google, en werd daar eindverantwoordelijk voor alle advertenties.
Toen Google internetverkeer steeds nauwer begon te volgen om gebruikers zo gerichte en lucratieve adverenties te kunnen vertonen, was Wojcicki daar nauw bij betrokken. Het kwam haar op stevige kritiek te staan van privacyvoorvechters.
In 2014 maakte Wojcicki de overstap naar YouTube, het videoplatform dat ooit op haar aandringen was overgenomen. Onder haar leiding verdubbelde het aantal gebruikers naar twee miljard per maand.
Als hoogste baas werd Wojcicki uitgesprokener over de plek die vrouwen innemen in de mannenwereld van Silicon Valley. Zo pleitte ze in het jaar dat ze aantrad in The Wall Street Journal voor betaald moederschapsverlof, kort voordat ze dat zelf voor de vijfde keer zou opnemen. In het stuk onthulde ze dat ze toen ze in 1999 bij Google in dienst trad vier maanden zwanger was geweest.
In 2015 riep Time Wojcick uit tot ‘machtigste vrouw op het internet’. Toch had ook zij te maken met vooroordelen over haar kwaliteiten en toewijding, schreef ze nadat een Google-medewerker had gesuggereerd dat biologie de reden zou zijn dat er weinig vrouwen in de techindustrie werken. ‘Ongeacht hoe vaak dat gebeurde, het bleef pijn doen.’
Wojcicki stond bekend als een rustige en evenwichtige manager, die successen graag deelde met haar medewerkers. ‘Een van de meest actieve en levendige mensen die ik ooit heb ontmoet’, aldus Google-baas Sundar Pichai in reactie op haar overlijden. ‘Susan stelde anderen altijd voorop, zowel in haar waarden als in het dagelijkse.’
Pichai memoreert hoe vriendelijk Wojcicki voor hem was toen hij twintig jaar geleden voor het eerst bij Google binnenliep. ‘Tijdens mijn sollicitatiegesprek nam ze me mee om een ijsje te halen en een rondje over de campus te lopen.’
Een hoofdpijndossier voor Wojcicki bij Youtube was het weren van ongewenste video’s. Zo moest het platform, nadat was gebleken dat advertenties van de Britse overheid en grote bedrijven werden vertoond bij video’s van terroristische bewegingen, zijn controles aanscherpen.
Ook nepnieuws werd de laatste jaren een probleem, bijvoorbeeld over vaccins. Factcheckorganisaties noemden YouTube in 2022 in een aan Wojcicki geadresseerde brief ‘een van ’s werelds belangrijkste onlineverspreidingskanalen voor desinformatie en misinformatie’.
In februari 2023 kondigde Wojcicki haar vertrek aan bij Youtube, ze wilde zich meer op haar ‘familie, gezondheid en persoonlijke projecten’ richten. Haar man Dennis Troper, eveneens werkzaam bij Google, maakte zaterdag bekend dat Wojcicki al twee jaar leed aan longkanker. De ziekte werd haar uiteindelijk fataal.
3 × Susan Wojcicki
• Over Brin en Page: ‘Ik kan niet zeggen dat ik dacht, ‘Oh, ze hebben een geweldig idee, ik ga de garage aan hen verhuren omdat ik er een aandeel in wil hebben’ of iets dergelijks. Ik wilde gewoon de huur.’
• ‘Ik heb geprobeerd om in mijn rol als een van de eerste vrouwen bij Google, de eerste vrouw die een baby kreeg, de toon te zetten dat dit een geweldige plek is om te werken vanwege de diversiteit.’
• Wojcicki’s zus Anne is directeur van dna- en stamboomonderzoeker 23andMe. Haar andere zus Janet is hoogleraar kindergeneeskunde.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant