Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
De Belarussische president Aleksandr Loekasjenko meldt dat de Belarussische luchtverdediging verschillende doelen in het eigen luchtruim heeft neergehaald. Het gaat volgens hem vermoedelijk om drones uit Oekraïne.
Volgens Loekasjenko ging het om ‘ongeveer een dozijn’ doelen in de aan Rusland grenzende regio Mogilev. ‘Om 19.04 uur op een hoogte van 1,5 kilometer en over een afstand van 6,5 kilometer, heeft de luchtverdediging verschillende doelen boven het grondgebied van Belarus vernietigd. Gedurende de nacht en deze ochtend is een zoektocht gaande naar wat is vernietigd’, zei Loekasjenko in een video die gedeeld is door staatspersbureau Belta.
De president voegde eraan toe dat andere doelen ‘overgedragen’ zijn aan Rusland en later zijn vernietigd in de buurt van de Russische stad Jaroslavl. In de gelijknamige regio zijn zes drones onderschept, meldde het Russische ministerie van Defensie eerder op zaterdag. Oekraïne heeft vooralsnog niet gereageerd.
Redactie
Rusland heeft de versleutelde chatdienst Signal geblokkeerd. Dat blijkt uit een mededeling van de Russische mediawaakhond Roskomnadzor. Signal houdt zich niet aan de geldende regels voor de aanpak van terrorisme en extremisme, zo luidt de verklaring.
Signal is ontwikkeld in de Verenigde Staten. Door de stevige versleuteling beschouwen gebruikers het als een bijzonder veilig communicatiemiddel.
Rusland blokkeert vaker buitenlandse internetdiensten. Donderdag meldden gebruikers ook problemen met YouTube.
Sinds de Russische inval in Oekraïne, in februari 2022, zijn ook grote Amerikaanse sociaalnetwerksites als X en Facebook in de ban geslagen. Die websites kunnen enkel bereikt worden met een VPN-verbinding.
Belga
Rusland heeft zaterdag antiterreurmaatregelen genomen in drie regio's die grenzen aan Oekraïne, melden Russische persbureaus. Volgens regionale gouverneurs en het Nationale Antiterrorismecomité gaan de speciale maatregelen gelden in de regio's Koersk, Belgorod en Brjansk.
Volgens persbureau RIA Novosti houden de maatregelen onder meer een mogelijke verplaatsing van bewoners in, beperkingen op vervoer in specifieke gebieden, verhoogde beveiliging rond gevoelige locaties en het afluisteren van telefoonverkeer en andere communicatiemiddelen.
Rusland heeft ook meer troepen naar Koersk gestuurd om een aanval van Oekraïense legereenheden af te slaan. Volgens het Russische ministerie van Defensie zijn er raketwerpers, artillerie, tanks en ander zwaar materieel gestuurd om de verdediging in deze regio te versterken.
Volgens Moskou waren zo'n duizend Oekraïense soldaten en meer dan twee dozijn pantserwagens en tanks betrokken bij de aanval. Later verklaarde Moskou dat het veel meer militair materieel had vernietigd.
Oekraïne heeft het offensief niet officieel toegegeven, hoewel de Oekraïense president Volodymyr Zelensky wel heeft gezegd dat Rusland de gevolgen van de invasie moet 'voelen'.
ANP
• Het Oekraïense leger is nog altijd actief in de Russische grensprovincie Koersk. Volgens Russische militaire bloggers zijn de Oekraïners verder opgerukt. Vrijdagavond kwam de stad Koertsjatov, in de Russische provincie Koersk, zonder stroom te zitten na een Oekraïense droneaanval.
• Een militair vliegveld in de provincie Lipetsk, op zo’n 300 kilometer van de grens met Oekraïne, is getroffen door een Oekraïense droneaanval. Lipetsk grenst aan de provincie Koersk, waar Oekraïne eerder deze week begon aan een offensief.
• Bij een Russische raketaanval op een winkelcentrum Kostjantynivka, in de Oekraïense provincie Donetsk, zijn veertien mensen omgekomen. Meer dan veertig mensen raakten gewond.
Koertsjatov, een stad in de Russische provincie Koersk, zit zonder stroom na een Oekraïense droneaanval. Dat schrijft Aleksej Smirnov, de gouverneur van Koersk, op Telegram. Ook inwoners van vier omliggende districten hebben te maken met elektriciteitsuitval. Volgens Smirnov kwamen brokstukken van een neergehaalde Oekraïense drone terecht op een onderdeel van het hoogspanningsnet. Voor zover bekend heeft de aanval geen gevolgen voor de kerncentrale van Koertsjatov, een van de grootste van Rusland.
Oekraïense troepen staken eerder deze week de Russische grens over in Koersk, en zijn op sommige plaatsen inmiddels enkele tientallen kilometers opgerukt op Russisch grondgebied. Het Russische leger is er niet in geslaagd de Oekraïense inval af te slaan. Ook voerde Oekraïne vanochtend een droneaanval uit op een militair vliegveld in de naburige provincie Lipetsk, waarbij een wapenopslag zou zijn vernietigd.
Daan de Vries
Speciale eenheden van de Oekraïense militaire veiligheidsdienst GOeR hebben een aanval uitgevoerd op een door Rusland bezet schiereiland in de Zuid-Oekraïense provincie Mykolajiv. Dat meldt de GOeR in een verklaring. Bij de aanval zegt Oekraïne zes Russische pantservoertuigen te hebben vernietigd en ongeveer dertig Russische soldaten te hebben verwond of gedood. Russische staatsmedia maken eveneens melding van de Oekraïense operatie, maar schrijven dat Rusland de aanval heeft afgeslagen.
De operatie vond plaats op de Kinburnschoorwal, een smal stuk land in de Zwarte Zee, ten zuiden van de stad Mykolajiv. Het schiereiland wordt sinds de zomer van 2022 door Rusland bezet. Mede daardoor kan Oekraïne al twee jaar geen gebruik maken van de havens van Mykolajiv en Cherson: vanaf de schoorwal zouden Russische troepen schepen onderweg naar die havens onder vuur kunnen nemen.
Ook voert Rusland regelmatig artilleriebeschietingen uit op steden en dorpen aan de overkant van de baai, die in Oekraïense handen is. Om die dreiging te verminderen heeft Oekraïne de Russische troepen op het schiereiland vaker aangevallen met drones.
Daan de Vries
Het dodental van de Russische raketaanval op een winkelcentrum in de Oekraïense stad Kostjantynivka is opgelopen tot veertien, melden de lokale autoriteiten. Zeker 43 mensen raakten gewond. Bij de aanval raakte vanmiddag een supermarkt zwaar beschadigd, ook een postkantoor dat in het winkelcentrum is gevestigd werd getroffen. Volgens Oekraïne maakte Rusland gebruik van een luchtdoelraket.
Kostjantynivka, in de Oost-Oekraïense provincie Donetsk, ligt op minder dan vijftien kilometer van het front. Rusland boekte de afgelopen maanden op verschillende plaatsen aan het front in Donetsk terreinwinst, waaronder in het gebied ten oosten van Kostjantynivka.
Daan de Vries
Bij een Russisch bombardement op een supermarkt in de Oekraïense provincie Donetsk zijn elf mensen omgekomen. Eerder berichtte Oekraïense president Volodymyr Zelensky via Telegram over vier overledenen. Volgens minister van Binnenlandse Zaken, Ihor Klymenko, is het dodental inmiddels opgelopen tot elf mensen.
De supermarkt en een aangrenzend postkantoor in het plaatsje Kostjantynivka zouden zijn getroffen door het Russische bombardement, waarna er brand uitbrak. Op videobeelden is te zien hoe reddingswerkers de brand proberen te blussen en mensen proberen te redden. Er zijn 37 gewonden gemeld.
Dana Holscher
De gevechten in de Russische grensregio Koersk zijn nog gaande. Dat meldt persbureau Reuters op basis van een Russische functionaris. Sinds gisteren geldt de noodtoestand in het gebied, die ook vandaag nog van kracht is.
Volgens de functionaris vinden de gevechten ‘enkele tientallen kilometers van Koertsjatov’ plaats, waar een kernreactor staat. De uitspraken zijn niet onafhankelijk geverifieerd. Het Russische ministerie van Defensie zegt extra troepen naar het gebied te sturen, meldt het Russische persbureau Interfax.
Dinsdag trokken grondtroepen vanuit Oekraïne zo’n tien kilometer het Russische gebied in. Het is voor het eerst sinds de Russische invasie in 2022 dat Oekraïne op die manier aanvalt. Oekraïne heeft zich nog niet uitgelaten over de aanval, wel zei de stafchef van de Oekraïense president Zelensky in algemene zin dat operaties in de Russische grensregio voor een betere uitgangspositie in eventuele toekomstige vredesonderhandelingen moeten zorgen.
In de berichtgeving over de inval lijkt Rusland de grootte ervan te willen bagatelliseren. Over de hoeveelheid soldaten en oorlogsvoertuigen aan de grens bestaat onduidelijkheid, en eerder meldde Rusland de aanval te hebben afgeslagen. Dat bleek uiteindelijk niet het geval.
Dana Holscher
In Lipetsk, een plaats in het zuidwesten van Rusland, kondigen autoriteiten de noodtoestand af. Eerder vandaag meldde de gouverneur van het gebied Igor Artamonov een grootschalige droneaanval op Lipetsk. Daarbij zouden zes mensen gewond zijn geraakt. Oekraïne heeft de aanval bevestigd.
Als gevolg van de droneaanval brak vanochtend brand uit op een militair vliegveld in de regio. Dorpen rond het vliegveld zijn geëvacueerd. Volgens lokale autoriteiten zijn er stroomstoringen in het gebied en is het openbaar vervoer stilgelegd. De vliegbasis ligt op zo’n 280 kilometer van de Oekraïense grens.
Dana Holscher
In de zuidwestelijke Russische regio Lipetsk, op zo’n 300 kilometer van de grens met Oekraïne, staat een militaire vliegbasis in brand. De Russische staatspersbureaus TASS en Ria Nostovi meldden eerder een grootscheepse Oekraïense droneaanval in het gebied.
‘Er brak brand uit uit op een militair vliegveld in de regio Lipetsk’, aldus de persbureaus, verwijzend naar het regionale ministerie van Noodsituaties, zonder te specificeren of de brand al dan niet te wijten was aan de Oekraïense aanval.
De gouverneur van de regio, Igor Artamonov, kondigde vrijdagochtend in een door TASS geciteerd bericht op Telegram de evacuatie van meer dan vierhonderd huizen aan. Bussen zouden onderweg zijn om bewoners te evacueren.
Belga
De regio Lipetsk, in het zuidwesten van Rusland, is getroffen bij een grootschalige Oekraïense droneaanval, meldt gouverneur Igor Artamonov, die werd geciteerd door het Russische staatspersbureau TASS. ‘De luchtverdediging werkt die tegen’, schreef hij op Telegram.
Volgens Artamonov raakte bij het neerstorten van een drone een elektrisch systeem beschadigd, met stroomstoringen tot gevolg. Ook vond er, ver weg van de civiele infrastructuur, een ‘explosie van gevaarlijke stoffen’ plaats en zijn reddingswerkers ingezet.
Ook zouden er ’s nachts ook hevige explosies en branden zijn geweest in de Russische stad Rilsk in de regio Koersk, meldt de Oekraïense krant The Kyiv Independent, verwijzend naar pro-Russische Telegram-kanalen. De oorzaak van de explosies is nog onduidelijk.
De door de Russische autoriteiten verstrekte informatie kon niet onafhankelijk worden bevestigd. Vanuit Oekraïne kwam geen officiële bevestiging van de aanvallen.
ANP
• Oekraïne is bezig aan een opmars in de Russische grensregio Koersk, bevestigt de onafhankelijke denktank Institute for the Study of War (ISW). Volgens ISW zijn Oekraïense troepen met gepantserde voertuigen zeker 10 kilometer Rusland binnengetrokken. Ze zouden al zo’n 45 vierkante kilometer en elf nederzettingen hebben veroverd in Koersk.
• Het Duitse defensiebedrijf Rheinmetall ziet de orders hard stijgen door de oorlog in Oekraïne en de grote overheidsinvesteringen in defensie. Volgens het bedrijf is daardoor het totale orderboek aan het eind van de eerste jaarhelft gegroeid naar het recordniveau van 48,6 miljard euro. Een jaar eerder was dat 30 miljard.
• Mexico zal de Russische president Poetin niet arresteren als hij besluit de inauguratie van de volgende president in oktober bij te wonen. In maart vorig jaar vaardigde het ICC een arrestatiebevel uit tegen Poetin, vanwege zijn vermoedelijke betrokkenheid bij de deportatie van Oekraïense kinderen.
Mexico zal de Russische president Vladimir Poetin niet arresteren als hij besluit in oktober de inauguratie van de volgende president bij te wonen. Dat heeft de Mexicaanse president Andrés Manuel López Obrador gezegd tijdens een persconferentie.
Poetin werd deze week uitgenodigd voor de beëdiging. ‘Standaardprotocol’, zo legde het Mexicaanse ministerie van Buitenlandse Zaken de uitnodiging uit in gesprek met persbureau Reuters. Alle landen en organisaties waarmee Mexico betrekkingen heeft, hebben een uitnodiging voor de inauguratie ontvangen.
Formaliteit of niet, gisteren riep de Oekraïense ambassade in Mexico de regering aldaar op om de Russische president te arresteren als hij aanwezig zou zijn bij de inauguratie van Claudia Sheinbaum. ‘We vertrouwen erop dat de Mexicaanse regering het arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof (ICC) zal respecteren’, aldus de ambassade.
In maart vorig jaar vaardigde het ICC een arrestatiebevel uit tegen Poetin, vanwege diens vermeende betrokkenheid bij de deportatie van Oekraïense kinderen. Mexico is aangesloten bij het ICC, en zou daarom het arrestatiebevel moeten naleven wanneer de Russische leider voet zet op Mexicaanse bodem.
‘Dat kunnen we niet doen, dat is niet aan ons’, zei López Obrador over het Oekraïense verzoek. Het Kremlin liet eerder al weten te overwegen een andere hooggeplaatste functionaris te sturen. Sheinbaums inauguratie vindt plaats op 1 oktober.
Jasper Daams
Lees ook: Mexico nodigt Poetin uit voor inauguratie nieuwe president, ondanks internationaal arrestatiebevel
De Europese Unie noemt de Oekraïense operaties in de Russische grensregio Koersk onderdeel van een ‘legitieme verdedigingsoorlog’. Dat zegt een woordvoerder van EU-buitenlandchef Josep Borrell. Volgens de EU mag Oekraïne zichzelf verdedigen, ook door ‘de vijand te treffen op zijn grondgebied’.
De EU neemt dit standpunt in na de Oekraïense opmars in de Russische grensregio. Volgens de onafhankelijke denktank Institute for the Study of War (ISW) zijn Oekraïense troepen met gepantserde voertuigen ruim 10 kilometer over de Russische grens getrokken. De gouverneur in Koersk heeft inmiddels de noodtoestand uitgeroepen.
Hoewel Oekraïne officieel nog niets heeft losgelaten over de operaties, hintte president Volodymyr Zelensky vanmiddag naar de aanvallen in een toespraak. ‘Iedereen kan zien dat het Oekraïense leger in staat is om te verrassen en resultaten te boeken’, zei hij. ‘Dit is te zien op het slagveld, waar onze soldaten niet alleen de overweldigende macht van de bezetters weten te weerstaan, maar die ook vernietigen op een manier die noodzakelijk is om Oekraïne, onze staat en onafhankelijkheid, te beschermen.’
Oekraïne kan rekenen op de ‘volledige steun’ van de EU, zei Borrels woordvoerder over het Oekraïense offensief, ‘in de legitieme zelfverdediging tegen de agressie’. Die steun is ‘politiek, financieel, humanitair, diplomatiek en militair’.
Jasper Daams
Operaties van Oekraïne in Russische grensregio’s moeten Oekraïne een betere uitgangspositie verschaffen bij eventuele vredesonderhandelingen, doordat de blik van Russen op de oorlog erdoor wordt veranderd. Dat zegt Michailo Podoljak, de stafchef van president Zelensky en een van zijn belangrijkste adviseurs.
Podoljaks opmerkingen volgen op de inval van Oekraïense troepen in de Russische regio Koersk. Op die operatie gaat hij niet specifiek in, Oekraïense functionarissen onthouden zich vooralsnog van commentaar op het offensief in Koersk.
Wel wilde Podoljak in algemene zin ingaan op Oekraïense acties in het grensgebied. Met enige regelmaat voert Oekraïne luchtaanvallen en droneaanvallen uit in de regio’s Koersk en Belgorod. Pro-Oekraïense milities uit Rusland zijn bovendien eerder over de grond Rusland binnengetrokken, al is onduidelijk hoe groot de steun van Oekraïne daarbij was.
Volgens Podoljak is het doel van alle operaties in het grensgebied vooral psychologisch: ‘Zullen gebeurtenissen in de ene of de andere Russische regio een psychologisch effect hebben op de Russische maatschappij? Zonder twijfel’, aldus Podoljak. ‘Als je de Russische verliezen laat stijgen, als je hun oorlogskosten opvoert met vernietigde militaire apparatuur, verloren territorium, menselijke verliezen, beïnvloedt dat hoe ze naar de oorlog kijken? Zonder twijfel.’
Joram Bolle
Lees ook: Leger Oekraïne trekt Rusland tot 10 kilometer binnen, doel gewaagde inval onduidelijk
Het Duitse defensiebedrijf Rheinmetall ziet de orders hard stijgen door de oorlog in Oekraïne en de grote investeringen van overheden in defensie. Volgens het bedrijf is daardoor het totale orderboek aan het eind van de eerste jaarhelft gegroeid naar het recordniveau van 48,6 miljard euro. Een jaar eerder was dat 30 miljard.
Topman Armin Papperger zegt nog nooit zo’n sterke groei te hebben gezien voor het bedrijf. Volgens hem neemt de omzet de komende tijd jaarlijks met ongeveer 2 miljard euro toe. Om aan de sterke vraag te kunnen voldoen, bouwt Rheinmetall nieuwe fabrieken in Litouwen, Roemenië, Hongarije en Oekraïne.
Rheinmetall is producent van de Leopard-tanks en andere pantservoertuigen en een grote munitieleverancier, bijvoorbeeld van artilleriegranaten. Door de oorlog in Oekraïne vergroten landen hun defensiebudgetten en er worden ook veel wapens en munitie naar Oekraïne gestuurd voor de strijd tegen het Russische leger.
Het bedrijf uit Düsseldorf zag de verkopen in de eerste helft van dit jaar met een derde stijgen tot 3,8 miljard euro. De operationele winst sprong met 91 procent omhoog tot 404 miljoen euro. Rheinmetall profiteerde daarbij ook van de overname van een Spaanse munitiefabrikant. Het is daarnaast een industriële toeleverancier, waaronder aan de autosector.
ANP
Oekraïne is bezig aan een opmars in de Russische grensregio Koersk, bevestigt de onafhankelijke denktank Institute for the Study of War (ISW). Volgens ISW zijn Oekraïense troepen met gepantserde voertuigen zeker 10 kilometer Rusland binnengetrokken. Ze zouden al zo’n 45 vierkante kilometer en elf nederzettingen hebben veroverd in Koersk.
Rusland probeert het Oekraïense offensief waarschijnlijk kleiner te maken dan het is. Gisteren zei het Kremlin dat een Oekraïense aanval was afgeslagen, maar daar is volgens het ISW geen sprake van. In Koersk is door de gouverneur de noodtoestand uitgeroepen. Aan de andere kant wil het Kremlin ook doen overkomen alsof het om een grote escalatie van Oekraïne gaat, aldus ISW.
In de grensregio’s Koersk en Belgorod is vaker sprake geweest van aanvallen over de grond. Daarbij ging het echter vaak om pro-Oekraïense Russische milities. Dit keer is er sprake van een offensief van het Oekraïense leger.
Het Russische leger krijgt in eigen land kritiek van sommige militaire bloggers. Zij schrijven dat Oekraïne al tijden troepen opbouwde aan de grens en dat de aanval op Koersk voorkomen had moeten worden.
Joram Bolle
De Oekraïense ambassade in Mexico heeft de Mexicaanse regering woensdag opgeroepen om de Russische president Vladimir Poetin te arresteren in het geval hij aanwezig zal zijn bij de inhuldiging van de nieuwe Mexicaanse president Claudia Sheinbaum. ‘We vertrouwen erop dat de Mexicaanse regering het arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof (ICC) zal respecteren’, aldus de ambassade.
Het ICC in Den Haag vaardigde dat arrestatiebevel in maart 2023 uit wegens Poetins vermoedelijke betrokkenheid bij de deportatie van Oekraïense kinderen, een oorlogsmisdaad. De Oekraïense ambassade hoopt dat de Mexicaanse autoriteiten Poetin aanhouden wanneer hij zich bij de inhuldiging van Sheinbaum vertoont, die op 1 oktober in Mexico plaatsvindt.
Poetin werd deze week uitgenodigd voor de inhuldiging. Juan Ramón de la Fuente, de beoogde minister van Buitenlandse Zaken, liet weten dat het ‘standaardprotocol’ is om de leiders van elk land waarmee Mexico diplomatieke betrekkingen onderhoudt uit te nodigen voor inauguraties. Ook de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is uitgenodigd. (Belga)
• Niger heeft per direct alle diplomatieke banden met Oekraïne verbroken. Het Afrikaanse land beschuldigt Kyiv ervan ‘terroristische groepen’ te steunen. Buurland Mali verbrak zondag ook al de betrekkingen met Oekraïne, omdat dat land de Toeareg-rebellen zou hebben geholpen in hun strijd tegen het Malinese regeringsleger.
• De gouverneur van de Russische provincie Koersk, Aleksej Smirnov, heeft de noodtoestand afgekondigd in het gebied. Driehonderd troepen vanuit Oekraïne, met ondersteuning van tanks en pantservoertuigen, zouden volgens het Russische ministerie van Defensie tijdelijk de Russische grens zijn overgestoken.
• De stafchef van het Russische leger, Valeri Gerasimov, heeft gezegd dat een Oekraïense inval in de westelijke Russische regio Koersk is afgeslagen. Oekraïne heeft zelf niet officieel gereageerd op de berichten.
De gouverneur van de Russische provincie Koersk, Aleksej Smirnov, heeft de noodtoestand afgekondigd in het gebied. Rusland maakte gisteren melding van een Oekraïense inval in de grensprovincie. De Oekraïense regering noch de militaire leiding van het land heeft dat officieel bevestigd, maar verschillende militairen lager in rang deden dat wel.
Eerder vandaag stelde de stafchef van het Russische leger, Valeri Gerasimov, nog dat de Oekraïense aanval was afgeslagen. In een bericht op Telegram stelt Smirnov echter dat de ‘operationele situatie ernstig blijft’. Wat hij daar precies mee bedoelt en in hoeverre er nog gevechten plaatsvinden met Oekraïense troepen is onduidelijk.
Gerasimov droeg inwoners van het grensgebied vandaag al op te evacueren. Datzelfde deed de gouverneur van de Oekraïense provincie Soemy, dat grenst aan Koersk. Volodymyr Artjoech maakte vandaag bekend dat 23 grensplaatsen worden geëvacueerd, zonder daar een reden voor aan te voeren.
Intussen zeggen de Verenigde Staten contact te gaan opnemen met Oekraïne om meer te weten te komen over de aanval. Een woordvoerder van het Witte Huis meldt dat de VS niet van tevoren op de hoogte zijn gesteld van een op hande zijnde aanval, maar dat Oekraïense acties die uit ‘gezond verstand’ zijn ondernomen om Russische aanvallen te stoppen wel gesteund worden.
Thom Canters
De stafchef van het Russische leger, Valeri Gerasimov, heeft gezegd dat een Oekraïense inval in de westelijke Russische regio Koersk is afgeslagen. In een toespraak op nationale televisie verklaarde Gerasimov dat zijn troepen doorgaan met het ‘vernietigen van de vijand’ in het grensgebied.
Oekraïne zou gisteren met honderden militairen Koersk zijn binnengevallen. Hoewel de leiding van het Oekraïense leger dat vooralsnog niet officieel bevestigd heeft, deden verschillende militairen lager in rang dat al wel.
Het onafhankelijke Russische nieuwsmedium Novaja Gazeta Europe meldde op basis van een anonieme bron binnen het Russische leger dat Oekraïense troepen afgelopen nacht zijn opgerukt tot 15 kilometer in Russisch grondgebied. Volgens de waarnemend gouverneur van Koersk, Aleksej Smirnov, moesten burgers die in de buurt van de frontlinie wonen worden geëvacueerd.
Rusland beweerde eerder vandaag al dat het gisteren de inval al had gestopt, maar moest daar later weer op terugkomen. Naar eigen zeggen heeft het Russische leger 260 Oekraïense militairen en tientallen gepantserde voertuigen uitgeschakeld, waaronder ook zeven tanks. Dat kan niet onafhankelijk geverifieerd worden.
Thom Canters
De Russische president Vladimir Poetin noemt de inval vanuit Oekraïne op Russisch grondgebied ‘een grote provocatie’. Volgens het Russische ministerie van Defensie zijn gisteren ongeveer driehonderd troepen vanuit Oekraïne de Russische regio Koersk binnengetrokken. De gevechten zouden nog steeds gaande zijn.
In een eerste reactie op de inval beschuldigde Poetin de Oekraïense troepen ervan ervan ‘willekeurig te schieten’ op burgergebouwen. Eerder zei de gouverneur van de regio Koersk, Aleksej Smirnov, dat vijf mensen waren omgekomen door een Oekraïense droneaanval. Die Russische claims konden niet onafhankelijk worden geverifieerd.
De Oekraïense autoriteiten hebben nog niet officieel op de ontwikkelingen gereageerd, maar meerdere Oekraïense militairen deden dat al wel via onofficiële kanalen. Tegenover het nieuwskanaal Nexta zei een Oekraïense kolonel, Vladyslav Seleznjov, dat het gaat om een ‘preventieve’ aanval, gericht op het verstoren van een grote Russische troepenopbouw in de grensregio.
Anders dan wat de Russen eerder claimden, blijkt de militaire operatie nog gaande te zijn. In een inmiddels verwijderd bericht zei het Russische ministerie van Defensie gisteren dat ‘een Oekraïense sabotagegroep’ zware verliezen had geleden en weer was teruggetrokken over de Oekraïense grens. Een Oekraïense militaire functionaris weersprak dat. Vandaag rond het middaguur meldde het Russische ministerie van Defensie dat er nog altijd wordt gevochten in het grensgebied.
Tom Kieft
Twitter bericht wordt geladen...
Rusland zegt gisteren een offensief van ‘Oekraïense militanten’ in de Russische grensregio Koersk te hebben afgeslagen. Driehonderd troepen vanuit Oekraïne, met ondersteuning van tanks en pantservoertuigen, zouden volgens het Russische ministerie van Defensie tijdelijk de Russische grens zijn overgestoken.
Het Oekraïense militaire leiderschap heeft nog niet op de berichtgeving gereageerd, maar Andrii Kovalenko, een lager geplaatste Oekraïense functionaris, schreef in een statement dat troepen de grens zijn overgestoken.
Kovalenko weerspreekt bovendien dat Rusland de troepen terug over de grens heeft weten te dringen. ‘Russische soldaten liegen over de mate waarin de situatie bij Koersk onder controle is. Rusland heeft de grens niet onder controle.’
De Russische autoriteiten erkennen dat ze verliezen hebben geleden, maar claimen ook een tiental Oekraïense pantservoertuigen en tanks te hebben uitgeschakeld. Oekraïne heeft zich niet over verliezen of schade uitgesproken. Op sociale media circuleren drone- en videobeelden van verwoeste Russische militaire trucks en tanks, naar verluidt gemaakt op Russisch grondgebied. Die beelden kunnen niet onafhankelijk worden geverifieerd.
Het is niet voor het eerst dat het strijdtoneel zich naar Russisch grondgebied heeft verplaatst. Vorig jaar eisten het Vrijheid-van-Rusland-Legioen en het Russische Vrijwilligerskorps meerdere kortstondige aanvallen op Russisch grondgebied op. Deze korpsen bestaan naar eigen zeggen uit Russische strijders die aan de kant van Oekraïne vechten en zich verzetten tegen het regime van de Russische president Poetin. Het is nog niet bekend of deze groepen ook bij de huidige aanval betrokken zijn.
Tom Kieft
Niger heeft per direct alle diplomatieke banden met Oekraïne verbroken. Het Afrikaanse land beschuldigt Kyiv ervan ‘terroristische groepen’ te steunen.
Buurland Mali verbrak zondag ook al de betrekkingen met Oekraïne, omdat dat land de Toeareg-rebellen zou hebben geholpen in hun strijd tegen het Malinese regeringsleger. Eind vorige maand kwamen niet alleen veel regeringstroepen van Mali om het leven bij een gevecht met de separatisten, maar ook veel Russische huurlingen. Een woordvoerder van de Oekraïense militaire inlichtingendienst leek zondag te suggereren dat die rebellen hulp hadden gekregen van de Oekraïners, omdat ze vochten tegen leden van het Russische Africa Corps, de opvolger van de Wagner Groep. Die is ook actief in Niger.
Niger wordt net als Mali geregeerd door een militaire junta. Het land wil dat de VN-Veiligheidsraad zich nu gaat buigen over de Oekraïense ‘agressie’.
Bloomberg heeft een journalist ontslagen vanwege het verbreken van een embargo rondom de vrijlating van Evan Gershkovich en andere gevangenen. Volgens Bloomberg had dit de onderhandeling en daarmee de veiligheid van de Amerikaanse gevangenen in gevaar kunnen brengen.
De informatie werd gepubliceerd nog voordat de gevangenen werden vrijgelaten. De gevangenen zaten op dat moment nog in een vliegtuig onderweg naar de uitwisseling. Er waren afspraken met het Witte Huis over wanneer media erover mochten publiceren, onduidelijk is waarom Bloomberg die afspraken schond.
Op maandag schreef hoofdredacteur John Micklethwait in een e-mail dat er maatregelen zouden worden getroffen tegen betrokken medewerkers. Hoewel het artikel uiteindelijk de ruildeal niet dwarsboomde, was het een duidelijke schending van de redactionele normen, vond de hoofdredacteur.
Het lijkt erop dat minstens een verslaggever is ontslagen. Een poging van The Guardian om een van de journalisten, Jennifer Jacobs, te bereiken op haar e-mailadres, leverde een automatisch bericht op dat haar accountgegevens waren gewijzigd. In een statement op X schrijft de journalist dat ze tijdens het schrijven van het verhaal nauw samenwerkte met eindredacteuren om zich te houden aan redactionele normen en richtlijnen. Ze heeft volgens haar verklaring nooit bewust iets gedaan wat in strijd was met het embargo.
Het is onduidelijk of ook leidinggevenden van de journalist gevolgen ondervinden van de fout. Volgens Jacobs besliste zij niet zelf wanneer het verhaal werd gepubliceerd, een onderdeel van de gebruikelijke checks-and-balances in de journalistiek.
Julia Hensbergen
De Europese lidstaten hebben vandaag het eerste deel van een nieuw steunpakket voor Oekraïne formeel goedgekeurd. Het gaat om een betaling van 4,2 miljard euro, die bedoeld is om bij te dragen aan de heropbouw, modernisering en financiële stabiliteit van Oekraïne.
Het steunpakket is deel van een programma van de Europese Unie dat ‘Faciliteit voor Oekraïne’ heet. Dat programma is erop gericht om in de periode 2024-2027 structurele financiële steun te kunnen leveren, mede zodat Oekraïne op den duur tot de EU kan toetreden.
Voorwaarde voor de steun is dat Oekraïne zelf ook structurele hervormingen doorvoert. Dat heeft het volgens de Europese Commissie voldoende gedaan voor een eerste betaling. Zo voerde Kyiv maatregelen in om belastingontwijking en bedrijfscriminaliteit efficiënter te kunnen bestrijden, en stelde het een nationaal energie- en klimaatplan op.
Het steunpakket namens de gehele Europese Unie is al maanden in de maak. Het totale budget bedraagt 50 miljard euro, waarvan 33 miljard euro aan leningen.
Dana Holscher
Bij een Russische aanval op een gezondheidscentrum in Charkiv zijn een dode en twaalf gewonden gevallen. Onder de slachtoffers is ook een baby. Dat melden de gouverneur van de regio en de Oekraïense luchtmacht op Telegram. De aanval zou zijn uitgevoerd met een Iskander-raket, een korteafstandsraket die Rusland veelvuldig inzet.
Volgens Rusland zijn er bij Oekraïense aanvallen ook slachtoffers gevallen aan Russische kant. Oekraïne viel in de grensregio Koersk met twee drones aan, waarbij twee doden vielen, aldus gouverneur Alexei Smirnov. Bij zijn berichtgeving voegde Smirnov toe dat Oekraïne vandaag grondaanvallen uitvoerde op de landsgrens in de regio Koersk.
Het Russische ministerie van Defensie spreekt ook van een Oekraïense inval. Driehonderd Oekraïense strijders zouden aanvallen hebben uitgevoerd in het grensgebied. Die bewering valt niet onafhankelijk te verifiëren.
Volgens The Moscow Times zijn er sinds het begin van de oorlog in Oekraïne meerdere gewapende invallen geweest in de Russische grensregio’s. Die zouden volgens de krant voornamelijk zijn uitgevoerd door Russische groeperingen die tegen het Kremlin zijn.
Dana Holscher
Rusland beweert dat Oekraïne een aanval beraamde tijdens de Russische marinedagparade vorige maand in Sint-Petersburg, waarbij ook de Russische president Poetin aanwezig was. Dat meldt de Russische staatstelevisie. Het vermoeden zou zo sterk zijn geweest, dat Moskou contact opnam met Washington.
Omdat het gaat om een geheim onderzoek, geeft de Russische staatstelevisie geen verdere informatie en kan de berichtgeving niet onafhankelijk worden geverifieerd. Wel berichtte The New York Times vorige week dat de Amerikaanse minister van Defensie, Lloyd J. Austin, op 12 juli een telefoongesprek voerde met zijn Russische evenknie Andrej Belooesov over een ‘geheime Oekraïense operatie’.
Belooesov zou Austin hebben gevraagd of de VS op de hoogte waren van het plan. Volgens de Amerikaanse krant wist het Pentagon niets af van een dergelijk plan. De Amerikanen zouden naderhand contact hebben opgenomen met Kyiv met het verzoek geen operatie uit te voeren.
Oekraïne is volgens The New York Times niet altijd transparant tegen de VS als het gaat om militaire operaties, ondanks de sterke afhankelijkheid van de Amerikanen. Met name de operaties op Russisch grondgebied zouden vaak in het geheim gebeuren, tot frustratie van Amerikaanse functionarissen. Oekraïne zou met die acties riskeren dat het Europese bondgenoten van zich vervreemdt.
Jasper Daams
Bij de omvangrijke ruil kwamen vorige week enkele Russische politieke gevangenen vrij, maar nog altijd zitten ruim 1.300 mensen vast op basis van dubieuze, politiek gemotiveerde aanklachten. Zeker sinds de oorlog in Oekraïne dulden de Russische autoriteiten geen tegenspraak meer.
Lees hier het volledige artikel.
• Er zijn alweer twee topfunctionarissen van het Russische ministerie van Defensie gearresteerd. Dit keer gaat het om Vjatsjeslav Achmedov, hoofd van het militaire congrescentrum Patriot Park, en generaal-majoor Vladimir Shesterov, plaatsvervangend hoofd van de innovatieafdeling van het ministerie van Defensie. De twee worden beschuldigd van het verduisteren van overheidsgeld dat bestemd was voor een militaire tentoonstelling in het westen van de Russische hoofdstad Moskou.
• De voorzitter van de Russische veiligheidsraad Sergej Sjojgoe is maandag in Iran gearriveerd voor een werkbezoek. Hij zal daar spreken met het Iraanse leiderschap, onder wie de nieuwe president, Masoud Pezeshkian, zo bericht de Russische staatspers
• De Russische pianist en anti-oorlogsactivist Pavel Koesjnir (39) is op 28 juli in een Russische gevangenis overleden nadat hij in hongerstaking was gegaan. Dat bevestigt zijn moeder vandaag in Russische media. Een woordvoerder van de Europese Unie noemde de gebeurtenis op X ‘een schokkend geval van politieke repressie’.
De Russische pianist en anti-oorlogsactivist Pavel Koesjnir (39) is op 28 juli in een Russische gevangenis overleden nadat hij in hongerstaking was gegaan. Dat bevestigt zijn moeder vandaag in Russische media. Een woordvoerder van de Europese Unie noemde de gebeurtenis op X ‘een schokkend geval van politieke repressie’.
De moeder van Koesjnir vertelde vandaag in de Russische nieuwswebsite Mediazona dat ze de dood van haar zoon op 28 juli bevestigd kreeg van een Russische veiligheidsmedewerker. Koesjnir zat toen in voorlopige hechtenis vast in Birobidzjan, in het verre oosten van Rusland.
Een Telegram-kanaal meldde in mei al dat Koesjnir was gearresteerd en beschuldigd werd van het aanzetten tot ‘terroristische activiteiten’. Dat gebeurde nadat de pianist ‘anti-oorlogsmateriaal’ online had geplaatst.
Een onafhankelijke Siberische politicus, Svetlana Kaverzina, zei dat Koesjnir geïsoleerd en zonder steun was achtergelaten omdat de mensen niet van zijn zaak op de hoogte waren en hij geen gelijkgestemden om zich heen zou hebben gehad. ‘We konden niet meedoen en hem geen advocaat sturen, omdat we niet op de hoogte waren van zijn gevangenschap’, zegt de politicus op Telegram.
Hoe lang hij al in hongerstaking was, is niet duidelijk. Zijn moeder zegt dat hij voeding kreeg via een infuus. Koesjnir was een ervaren concertpianist en studeerde aan het Tsjaikovski-conservatorium in Moskou.
Mensenrechtengroep Memorial zegt dat Rusland nog 333 mensen als politieke gevangenen vasthoudt en dat het sinds de invasie van Oekraïne harder is gaan optreden tegen inwoners met een afwijkende mening.
Yassin Boutayeb
Er zijn alweer twee topfunctionarissen van het Russische ministerie van Defensie gearresteerd. Dit keer gaat het om Vjatsjeslav Achmedov, hoofd van het militaire congrescentrum Patriot Park, en generaal-majoor Vladimir Shesterov, plaatsvervangend hoofd van de innovatieafdeling van het ministerie van Defensie. De twee worden beschuldigd van het verduisteren van overheidsgeld dat bestemd was voor een militaire tentoonstelling in het westen van de Russische hoofdstad Moskou.
De arrestaties zijn onderdeel van een groter onderzoek naar ambtsmisbruik binnen de top van het Russische leger. Een speciale onderzoekscommissie van de Russische president Vladimir Poetin is bezig met het schoonvegen van het ministerie. Eerder deze maand werden meerdere militaire functionarissen gearresteerd die deel uitmaakten van de kring rond oud-minister van Defensie Sergej Sjojgoe. Zo ook Sjojgoes plaatsvervanger Timoer Ivanov, die sinds april vastzit vanwege omkoping.
Poetin ontsloeg Sjojgoe al kort na zijn aanstelling wegens zijn logistieke wanbeleid tijdens de eerste maanden van de Russische invasie in Oekraïne en zijn toenadering tot de omgekomen huurlingenleider Jevgeni Prigozjin
Yassin Boutayeb
De voorzitter van de Russische veiligheidsraad Sergej Sjojgoe is maandag in Iran gearriveerd voor een werkbezoek. Hij zal daar spreken met het Iraanse leiderschap, onder wie de nieuwe president, Masoud Pezeshkian, zo bericht de Russische staatspers.
Ook staan gesprekken met de secretaris van de Hoge Raad voor Nationale Veiligheid en met de stafchef van het leger op het programma. Wat er precies besproken zal worden is niet bekendgemaakt, maar aannemelijk is dat de verhoudingen tussen Iran, Hamas en Hezbollah enerzijds en Israël en westerse bondgenoten anderzijds niet overgeslagen zullen worden.
Het bezoek van Sjojgoe, die voormalig minister van Defensie is, komt te midden van hoog opgelopen spanningen in het Midden-Oosten. Vorige week werd de hoogste leider van Hamas, Ismail Haniyeh, gedood in de Iraanse hoofdstad en hoewel Israël de verantwoordelijkheid voor de aanval niet heeft opgeëist, wijst Iran - een belangrijke bondgenoot van de militante beweging - wel met de beschuldigende vinger naar dat land.
Afgelopen vrijdag schaarde Moskou zich bovendien nog achter Teheran, toen die laatste de aanval op Haniyeh sterk veroordeelde. Rusland waarschuwde toen voor ‘de uiterst gevaarlijke gevolgen van dergelijke acties’, zonder in detail te treden.
Sinds de oorlog in Oekraïne trekt Rusland overigens al meer naar Teheran toe; het gebruikt onder meer Iraanse drones om het buurland structureel te bestoken. Afgelopen februari werd ook duidelijk dat Teheran Moskou had voorzien van ballistische raketten. Eerder deze zomer waarschuwden de Verenigde Staten al dat Rusland meer naar Iran toetrekt, zowel waar het aankomt op bewapening als op defensiegebied.
Maartje Geels
In een uitgebreid interview met de BBC heeft de Brits-Russische oppositiepoliticus Vladimir Kara-Moerza vandaag voor het eerst uitgebreid gereflecteerd op zijn gevangenschap in Rusland en de gevangenenruil tussen Moskou en het Westen die vorige week tot stand kwam. ‘Ik dacht dat ik in een cel van Poetin zou sterven’, aldus Kara-Moerza.
Sinds hij in het voorjaar van 2022 in Moskou werd gearresteerd, heeft Kara-Moerza zijn familie en vrienden niet gezien. In twee jaar tijd mocht hij slechts twee keer contact hebben met zijn thuisfront. De rechter veroordeelde hem vorig jaar nog tot 25 jaar cel; hij bracht uiteindelijk 11 maanden in eenzame opsluiting door. ‘Je wordt snel gek: je verliest het besef van tijd en ruimte’, verklaarde de dissident tegenover de BBC. ‘Je doet niets, je gaat nergens heen, praat met niemand. En dat dag na dag’.
Kara-Moerza overleefde tien jaar geleden al een vergiftiging, waaraan hij zenuwschade overhield. Afgelopen september gaven artsen hem in gevangenschap nog maximaal 18 maanden te leven. Vorige week kwam aan zijn opsluiting plotseling een einde, toen hij uit zijn cel in een complex in Omsk werd gehaald. Zelf had hij geen idee wat er gebeurde: ‘Ik dacht dat ik naar buiten werd gebracht en daar zou worden doodgeschoten’.
In plaats daarvan werd hij afgevoerd naar de beruchte Lefortovo-gevangenis in Moskou, vanuit waar hij uiteindelijk met andere dissidenten in een busje werd gezet. Zonder te zijn ingelicht werd de groep vervolgens op een vliegtuig gezet, verklaart Kara-Moerza tegenover de BBC. ‘We werden als vee afgevoerd en weggevlogen’.
Niet alleen de politicus werd uitgeruild, ook onder meer de Amerikaanse journalist Evan Gershkovich en drie medewerkers van de overleden Russische oppositiepoliticus Aleksej Navalny werden vrijgelaten. Moskou kreeg er geheim agent Vadim Krasikov voor terug, die in Duitsland tot levenslang werd veroordeeld voor moord. Kara-Moerza: ‘Tegen iedereen met kritiek op die gang van zaken zou ik willen zeggen: zie het niet als gevangenenruil maar als het redden van levens.’
Maartje Geels
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van afgelopen week:
• De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft bevestigd dat F-16-gevechtsvliegtuigen zijn geleverd aan zijn land. De toestellen worden al ingezet in het luchtruim boven Oekraïne. De komst van de F-16’s is een belangrijke mijlpaal voor Oekraïne. Lange tijd moest Oekraïne bij westerse bondgenoten aandringen om dit soort gevechtsvliegtuigen tot zijn beschikking te krijgen. Of de vliegtuigen een groot verschil gaan maken op het slagveld, blijft ondertussen de vraag. Volgens Zelensky heeft Oekraïne daarvoor nog onvoldoende toestellen en piloten.
• Rusland en de Verenigde Staten hebben afgelopen week de grootste gevangenenruil sinds de Koude Oorlog voltooid. De VS en vier bondgenoten droegen acht gevangenen aan Moskou over, onder wie Vadim Krasikov die in Duitsland vastzat voor moord. Andersom kreeg het Westen zestien gedetineerden terug. Onder hen waren journalist Evan Gershkovich, de Amerikaanse oud-marinier Paul Whelan en meerdere Russische dissidenten.
• De overleden Russische oppositieleider Aleksej Navalny was een van de mensen die de Verenigde Staten probeerden vrij te krijgen bij de uitruil van gevangenen in het Westen en in Rusland. ‘We werkten met onze partners aan een deal waarvan ook Aleksej Navalny onderdeel zou uitmaken, maar helaas overleed hij’, verklaarde de Amerikaanse veiligheidsadviseur Jake Sullivan.
Lees hier het volledige liveblog van vorige week terug.
Source: Volkskrant