Een 58-jarige man heeft 3 jaar cel gekregen voor het slaan van een politieagent in Southport, waar vorige week drie kinderen werden gedood bij een steekpartij. In de geweldsuitbarsting die daarop volgde zijn meer dan vierhonderd rechts-extremistische relschoppers gearresteerd. Tegen ruim honderd van hen liggen aanklachten op tafel.
De autoriteiten hebben zo’n zesduizend speciaal getrainde agenten opgeroepen om de gewelddadige rellen te beteugelen, zo werd woensdag duidelijk. Een eenvoudige taak is dat allerminst: online gaat inmiddels een lijst rond van dertig plaatsen in het Verenigd Koninkrijk waarop relschoppers het deze week gemunt zouden hebben.
Het politiekorps in Londen, de Metropolitan Police, sprak woensdag van ‘haatzaaiende groeperingen’, die er bewust op uit zouden zijn onrust te stoken in de straten van de hoofdstad. Burgemeester Sadiq Khan zag zich genoodzaakt inwoners op te roepen om moslims en andere minderheden een hart onder de riem te steken: ‘Ik vraag mijn stadgenoten om te kijken naar hun vrienden en buren, en te laten zien dat deze stad wordt gedreven door zorg en compassie.’
Over de auteur
Maartje Geels is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
De autoriteiten wijzen al dagen naar de rol van desinformatie bij de rellen. Hoewel de politie kort na de aanval al een verdachte in beeld had, een 17-jarige jongen uit Cardiff, zwol speculatie over de afkomst van de dader aan in de dagen na de steekpartij, gevoed door onlineberichten van Tesla-topman Elon Musk en de prominente extreemrechtse activist Tommy Robinson.
De online speculatie over de identiteit en afkomst van de verdachte leidde de voorbije dagen tot gewelddadige taferelen in Britse steden. Asielzoekers en immigranten moesten het daarbij ontgelden. In het noordelijke Rotherham probeerden relschoppers een hotel in brand te steken waarin vluchtelingen werden opgevangen. In Tamworth, nabij Birmingham, werden benzinebommen naar een Holiday Inn gegooid. Op verschillende plaatsen werden moskeeën bekogeld en beklad met racistische anti-migratieleuzen.
Op dinsdag leidden de online ophitsingen voor het eerst tot een veroordeling. Een 28-jarige man werd schuldig bevonden aan aanzetten tot haat, nadat hij op Facebook had opgeroepen in Leeds een hotel aan te vallen waarin asielzoekers werden gehuisvest. Hoewel er geen aanwijzingen waren dat de man zelf naar het hotel ging, oordeelden de autoriteiten dat hij wel degelijk debet had aan het feit dat er stenen richting het pand werden gesmeten. Vrijdag hoort hij zijn straf.
Dezelfde dag kwam het voor de tweede maal tot een zogeheten Cobra-crisisoverleg onder leiding van premier Keir Starmer. De rellen zijn voor hem de eerste serieuze uitdaging van zijn kersverse premierschap; hij heeft zich sinds vorige week dan ook meermaals publiekelijk laten gelden. Na afloop van het crisisoverleg dreigde Starmer dat er zware straffen zullen volgen voor de relschoppers en dat online haatzaaiers niet uitgezonderd worden.
De eerste veroordelingen voor fysiek geweld volgden woensdagmiddag. Een 58-jarige man kreeg een celstraf van 3 jaar opgelegd vanwege het slaan van een politieagent in Southport. Hij is de eerste die de gevangenis in gaat voor zijn aandeel aan de rellen. Twee andere mannen kregen respectievelijk 28 en 30 maanden cel voor onder meer racisme en het in brand steken van een politiebusje.
Eerder zegde de Britse regering toe dat er vijfhonderd extra cellen beschikbaar komen voor relschoppers die mogelijk nog veroordeeld worden. Ook wat dat betreft staat de regering-Starmer, die net een maand aan de macht is, voor een uitdaging: het Britse gevangeniswezen piept en kraakt al veel langer door personeelstekorten en ruimtegebrek.
De Britse regering lijkt de strijd tegen het extreemrechtse geweld ondertussen op meerdere fronten te willen voeren. Zo riep de Britse minister van Justitie, Heidi Alexander, Elon Musk op zich ‘verantwoordelijk’ op te stellen in zijn berichtgeving op X. Eerder nog had Musk op zijn eigen platform geschreven dat een ‘burgeroorlog onvermijdelijk is’. Alexander deed die taal af als onacceptabel.
Een woordvoerder van de premier stelde gisteren dat er momenteel onderzoek wordt gedaan naar de rol van buitenlandse machten in het online aanjagen van de rellen. Volgens de zegsman, die overigens geen specifiek land noemde, zijn er aanwijzingen dat bots actief zijn waar het op de online berichtgeving aankomt.
Lagerhuisvoorzitter Lindsay Hoyle heeft parlementariërs opgeroepen de komende tijd zoveel mogelijk thuis te werken. Lagerhuis-leden die op een makkelijk te traceren kantoor in hun eigen district werken, kunnen dat voorlopig beter mijden, schreef hij in een e-mail aan de parlementariërs.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant