Het VK wordt in de greep gehouden van een geweldsuitbarsting na de moord op drie meisjes in Southport. Premier Keir Starmer heeft maandag zijn kabinet bijeengeroepen voor crisisoverleg. Nepnieuws voedde de extreemrechtse rellen, en die blijken moeilijk onder controle te krijgen.
Wat is de aanleiding voor de rellen?
Het epicentrum van de geweldsgolf die over het Verenigd Koninkrijk trekt is Southport, een badplaats ten noorden van Liverpool, waar vorige week maandag drie meisjes werden vermoord bij een steekpartij op een vakantiekamp voor Taylor Swift-fans. De 17-jarige Brit die wordt verdacht van de gruweldaad, is vorige week voorgeleid voor de rechter.
Kort na de aanslag verspreidden rechtse accounts op sociale media niet-geverifieerde berichten over de identiteit van de dader. Hij zou een islamitische asielzoeker zijn die illegaal naar het Verenigd Koninkrijk is gekomen. In werkelijkheid gaat het om een jongen die is geboren in Cardiff, Wales, en wiens ouders afkomstig zijn uit Rwanda.
De politie van het graafschap Merseyside, waarin Southport ligt, zag zich dinsdag genoodzaakt een verklaring uit te brengen om te waarschuwen voor de desinformatie over de dader.
Over de auteur
Thom Canters is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Dat bleek niet genoeg om de geest weer in de fles te krijgen. Nadat rechtse relschoppers uit het hele land dinsdagavond al slaags waren geraakt met de lokale politie in Southport, braken in de dagen daarna ook rellen uit in onder meer Londen, Liverpool en Manchester. Daarbij is het in verschillende steden ook tot confrontaties gekomen met anti-racisme-demonstranten.
Wie zijn er verantwoordelijk voor het geweld?
Extreemrechtse actiegroepen hebben de vermeende afkomst van de dader aangegrepen om zich uit te spreken tegen de volgens hen te hoge immigratie naar het Verenigd Koninkrijk. De politie van Merseyside heeft de English Defence League, een rechts-nationalistische en anti-islamitische groepering, aangewezen als een van de hoofdverantwoordelijken voor de rellen in Southport.
De relschoppers hebben onder meer moskeeën en asielzoekerscentra als doelwit. In Rotherham, even buiten Sheffield, bestormde een menigte zondag een hotel waarin asielzoekers worden gehuisvest. Op beelden van de BBC is te zien hoe de groep, van wie een deel gezichtsbedekkende kleding draagt, het gebouw bekogelt met stenen en stukken hout. Zeker tien agenten die het gebouw bewaakten raakten gewond.
Een soortgelijke aanval vond eerder die dag ook plaats in Tamworth, nabij Birmingham, waar brandbommen werden gegooid naar een ander hotel voor asielzoekers. In Sunderland kwam het tot een confrontatie met politieagenten die een moskee bewaakten. In heel het Verenigd Koninkrijk zijn volgens de Britse zender Sky News zeker 140 mensen gearresteerd.
In veel van de steden waar rellen zijn uitgebroken, kwam de anti-immigratiepartij Reform UK bij de parlementsverkiezingen van begin deze maand als tweede of derde uit de bus. Hoewel dat in het districtenstelsel van het Verenigd Koninkrijk weinig zetels opleverde, vertegenwoordigt de partij van Nigel Farage daarmee een flink deel van de Britten die menen dat het aantal immigranten sterk moet worden teruggebracht. Farage was een van de drijvende krachten achter het Brexit-referendum van 2016, dat in belangrijke mate werd gevoed door eenzelfde anti-immigratiesentiment.
Farage zelf sprak maandag op X zijn afschuw uit over de rellen. ‘Dit soort intimidatie en levensbedreigingen horen niet thuis in een goed functionerende samenleving.’ Tegelijkertijd liet hij het niet na om zich wederom uit te spreken tegen de ‘massale ongecontroleerde immigratie’ die ten grondslag zou liggen aan de onvrede onder de Engelse bevolking.
Hoe wordt er vanuit de regering gereageerd?
De rellen vormen het eerste grote hoofdpijndossier in het nog prille premierschap van Keir Starmer. Maandag voerde zijn Labour-kabinet crisisoverleg met adviseurs voor de openbare orde en veiligheid. Hij beloofde een ‘staand leger van gespecialiseerde agenten’ in te zetten om de onlusten te bestrijden.
In een toespraak die zondagavond werd uitgezonden op televisie waarschuwde Starmer dat zowel de relschoppers als de mensen die ‘de onrust online hebben aangewakkerd’ daar ‘spijt van zullen krijgen’.
De Britse regeringsadviseur voor politiek geweld en ordeverstoringen, John Woodcock, stelde zondag dat ‘corona-achtige’ maatregelen nodig zijn om het geweld te stoppen. Starmers minister van Binnenlandse Zaken, Yvette Cooper, liet dezelfde dag weten dat moskeeën extra zullen worden beveiligd. ‘We zullen crimineel gedrag, gevaarlijk extremisme en racistische aanvallen die ingaan tegen alles waar ons land voor staat, niet tolereren.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant