Op het olympisch zwemtoernooi in Parijs is na vijf dagen slechts één wereldrecord gesneuveld. Heeft het minder diepe zwembad in La Défense Arena zijn weerslag op de tijden of is dat een fabeltje?
Op iedere Olympische Spelen kun je er de klok op gelijkzetten: er sneuvelen wereldrecords in het zwembad. In 2016 werden er in Rio de Janeiro acht wereldrecords gebroken, in Tokio bestond de oogst drie jaar geleden na een week zwemmen uit zes mondiale toptijden. Op het olympisch zwemtoernooi van Parijs stokt de teller vooralsnog bij één wereldrecord. Hoe is dat mogelijk? Binnen en buiten de zwemwereld wordt er gewezen op het mindere diepe zwembad in La Défense Arena.
Met een diepte van 2,15 meter is het olympisch strijdtoneel van de zwemmers in Frankrijk aanzienlijk minder diep dan de standaardafmeting van 3 meter. Ook op de voorgaande twee Olympische Spelen werd een baddiepte van 3 meter aangehouden. Het tijdelijk aangelegde zwembad in de multifunctionele accommodatie in Parijs voldoet weliswaar aan de minimale eis van 2 meter diepte, maar het minder diepe bad voedt speculaties over minder snelle tijden.
Over de auteur
Natasja Weber schrijft voor de Volkskrant over olympische sporten als hockey, zwemmen en paardensport.
Bewegingswetenschapper Sander Schreven, gepromoveerd op vermogen en weerstand bij zwemmen, noemt het ‘heel opvallend’ dat er in Parijs weinig toptijden worden gezwommen. Afgezien van het ene wereldrecord – een bizar snelle tijd van 46,40 op de 100 vrij van de Chinees Zhanle Pan – vindt Schreven het eveneens opmerkelijk dat weinig zwemmers hun persoonlijk record (pr) weten te verbeteren. ‘Alle zwemmers leven al maanden naar de Olympische Spelen toe om hier op de toppen van kunnen te presteren. Iedereen is in topvorm en dan is het wel heel raar dat er zo weinig pr’s sneuvelen’, zegt Schreven die werkzaam is in InnoSportlab De Tongelreep in het Eindhovense zwemstadion.
De bewegingswetenschapper is voorzichtig met trekken van harde conclusies. ‘Bij zwemmen draait het om een zeer complex samenspel van weerstand, golfvorming, kracht en ook de diepte van het bad speelt een rol. In hoeverre die componenten elkaar beïnvloeden is heel moeilijk te zeggen. De theorie die in algemene zin wel bekend is over golfvorming’ is dat een golf bij een dieper bad minder terugkaatst van de bodem dan bij een ondiep bad.’ In hoeverre deze turbulentie zijn weerslag heeft op de zwemsnelheid durft Schreven niet in te schatten. ‘Maar het is wel duidelijk dat er iets aan de hand is in het zwembad.’
Volgens een analyse in het Australische tijdschrift The Conversation kan diepte zowel invloed hebben op onderwatergolven als op golfvorming aan de oppervlakte. In een zwembad van 2,15 meter bewegen de oppervlaktegolven iets langzamer dan in een 3 meter diep bad waar zwemmers beter in staat zijn hun voordeel uit de golven te halen. Doordat het bad in Parijs minder diep is, is hierdoor de zogenoemde rompsnelheid van de olympische zwemmers iets lager, stellen Australische wetenschappers.
Schreven vindt het jammer dat er discussie is over de diepte van het zwembad. ‘Zwemmers willen altijd een referentiekader hebben. Je wilt je tijden vergelijken met andere grote wedstrijden en daar horen gelijke omstandigheden bij. Ik vind het een bijzondere keuze om te kiezen voor een zwembad met een afwijkende diepte. Natuurlijk, goud blijft goud en de omstandigheden zijn voor alle deelnemers hetzelfde, maar alleen al de twijfel over de tijden is niet goed voor de zwemsport.’
Zelf keek Schreven met verbazing naar de tijden in de mannenfinale van de 100 meter schoolslag. De drie mannen op het podium zwommen allemaal een 59’er terwijl het wereldrecord 56,8 is en Arno Kamminga in 2021 in Tokio een tijd van 57,8 klokte. ‘De schoolslag is een zwemslag waarbij vertraging in de beweging zit’, licht Schreven toe. ‘Door de combinatie van versnellen en vertragen creëer je mogelijk meer beweging van het water. Het zou kunnen dat schoolslagzwemmers in een ondiep bad meer last hebben van het terugkaatsen van golven dan bij een meer gelijkmatige zwemslag als de borstcrawl het geval is. Maar op dit moment blijft dat gissen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant