Het Israëlische leger meldt op X dat Mohammed Deif, de militaire leider van Hamas, gedood is. Hij was het doelwit van de dodelijke Israëlische aanval in Gaza op 13 juli. De ‘wandelende geest’ wist zeven keer eerder aan Israël te ontkomen.
Over Mohammed Deif, de mysterieuze militaire leider van Hamas, zijn er vooral vragen. Hoe hij eruit ziet bijvoorbeeld, of hoeveel armen en benen hij nog over heeft na alle aanslagen die Israël op hem heeft gepleegd. En daar kan na dit weekeinde een vraag aan toe worden gevoegd. Leeft hij nog?
Afgelopen zaterdag voerde Israël een vernietigende luchtaanval uit, waarbij meerdere gebouwen tegen de grond gingen en zeker negentig mensen om het leven zijn gekomen. Het doelwit was Deif, maar zaterdagavond zei de Israëlische premier Netanyahu al dat hij ‘niet zeker’ wist of de man daadwerkelijk was omgekomen. Op zondag stelde Hamas dat het ‘goed’ ging met de militaire leider, en dat hij gewoon aan het werk was.
Over de auteur
Sacha Kester is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over België, Israël en de Palestijnse gebieden, en het Midden-Oosten.
Mohammed Deif, die eigenlijk Mohammed Diab Ibrahim al-Masri heet, is het enige Hamaskopstuk dat begin jaren negentig al deel uitmaakte van de militaire vleugel van Hamas, en nog steeds in leven is. Israël heeft al zeker zeven keer eerder geprobeerd om hem te vermoorden, en het feit dat hij telkens weer wist te ontkomen, maakt hem voor veel Palestijnen en soort superheld. Hij wordt de kat met negen levens genoemd, een ‘wandelende geest’.
Of hij daadwerkelijk kan wandelen is overigens niet zeker: lange tijd ging het verhaal dat Deif nog maar één arm, één been, en één oog zou hebben. Niemand wist het zeker, want de enige foto die er van hem leek te bestaan, was een korrelig exemplaar uit zijn jeugd. Eind vorig jaar vond het Israëlische leger in Gaza echter ‘nieuwe’ beelden. Op een foto, vermoedelijk in 2018 gemaakt, had Deif weliswaar een toegeknepen oog, maar op basis van videomateriaal moest het leger toegeven dat de hardnekkige geruchten over zijn slechte gezondheid niet klopten. Er werd door het leger nog wel een foto van een rolstoel bij een tunnel vrijgegeven, om te ‘bewijzen’ dat Deif niet goed ter been is.
Volgens Israëlische media werd Deif in 1965 geboren in het vluchtelingenkamp Khan Younis op de Gazastrook. Hij sloot zich als tiener al aan bij de Moslimbroederschap (de organisatie waar Hamas uit is voortgekomen) en studeerde natuurkunde, scheikunde en biologie aan de universiteit van Gaza. Tijdens de Eerste Intifada kwam hij in contact met de beruchte bommenmaker Yahya Ayyash, en belandde Deif zestien maanden in een Israëlische cel.
Na zijn vrijlating ging het snel met zijn ‘carrière’ binnen Hamas. Al sinds 1995 geldt Deif als een van de meest gezochte mannen voor zijn rol in bloedige aanslagen op Israëlische autobussen, en in 2002 kreeg hij de leiding over de Al-Qassem brigades, de militaire vleugel van de organisatie. Deif was ook een van de drijvende krachten achter het tunnelsysteem onder Gaza, dat werd aangelegd toen Israël het gebied begon af te sluiten. Hij wordt samen met Yahya Sinwar, de leider van Hamas in Gaza, gezien als het brein achter de aanval van Hamas op 7 oktober op Israël. Het Internationaal Strafhof heeft een arrestatiebevel tegen hem uitgevaardigd.
Dat Deif al die jaren onder de radar van het Israëlische leger wist te blijven, is hem misschien gelukt door nooit op dezelfde plek te slapen. Zijn zelfgekozen achternaam ‘Deif’ betekent in het Arabisch ‘de gast’, en hij laat de wereld graag in de veronderstelling dat hij elke nacht bij iemand anders in de Gazastrook logeert. Volgens deskundigen is het echter waarschijnlijker dat hij al jaren in het ondergrondse tunnelnetwerk bivakkeert.
Ook al wist hij zelf telkens te ontkomen, heeft Deif wel een hoge prijs betaald voor zijn strijd tegen Israël. Bij een raketaanval in 2014 werden onder meer zijn vrouw, zijn 3-jarige dochter, en zijn acht maanden oude zoon gedood.
Mocht hij bij de aanval van zaterdag zijn omgekomen, zou dat een flinke opsteker zijn voor Israël, dat de grote kopstukken van Hamas na ruim negen maanden oorlog nog steeds niet te pakken heeft gekregen. De kans bestaat echter dat de kat met negen levens deze achtste aanval ook heeft overleefd.
Dit is een bewerkte versie van een eerder gepubliceerd profiel.
Geselecteerd door de redactie
VN: Israël martelt gedetineerde Palestijnen met stroomstoten, waterboarding en honden
Belangrijkste Hamas-leider Haniyeh waande zich onschendbaar in Qatar
Live Israël - Gaza: Israëlisch leger zegt dat militaire leider Hamas gedood is
Source: Volkskrant