Met veel genoegen keek ik naar de openingsceremonie van de Olympische Spelen in Parijs. Het was een indrukwekkend spektakel van een welhaast religieuze gepassioneerdheid, compleet met optochten, eedafleggingen en heilige vuren. Dionysos kwam voorbij en ook iets dat op het Laatste Avondmaal leek, dat alles zwevend in een verrukkelijke wolk van sensualiteit – laat dat maar aan de Fransen over.
De volgende dag las ik dat conservatieve christenen en niet-christenen die conservatieve christenen electoraal of commercieel nodig hebben, zich ernstig hadden gestoord aan het gebruik van iconische afbeeldingen uit de Europese cultuur. Met Elon Musk en Donald Trump jr. voorop, twee types die ik nooit op enige moraliteit heb kunnen betrappen. In Nederland deed behalve Don Ceder (ChristenUnie) ook Geert Wilders mee. De laatste, altijd opde bres voor de joods-christelijke traditie – leve de pogroms! – vond dat christenen weer de kop van Jut waren. In een islamitisch land zou zoiets niet kunnen.
Over de auteur
Max Pam is schrijver en columnist van de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Gelukkig bood het oerkatholieke Frankrijk gauw excuses aan. Had ik ook gedaan. Als je één keer in de vier jaar een feestje houdt en je boze buurman komt klagen dat hij stemmen op de trap heeft gehoord, geef je hem ook meteen gelijk om ervan af te wezen.
Olympische Spelen en religie hebben altijd een eenheid gevormd. De Oude Grieken gingen bij de opening in processie en hielden een groot offerfeest, waarbij honderden ossen ritueel werden gebraden. Atleten marcheerden langs het beeld van Zeus en scheidsrechters moesten ook toen een eed van eerlijkheid afleggen. Wel zouden de Oude Grieken opkijken wanneer je hun vertelt dat de moderne Spelen in het teken staan van vrede en dat deswege een oorlogvoerend land als Rusland niet wordt uitgenodigd. In Olympia deden de deelnemers mee als voorbereiding op het harde soldatenleven dat na afloop wachtte.
Bij mij bleef de vraag hangen: als christenen zich gekwetst voelen, hoe zit het dan met de volgelingen van Dionysos en dan bedoel ik niet de fans van Celine Dion. Die vraag is misschien minder gek dan u denkt, want pas sinds kort mogen Grieken officieel weer geloven in Zeus en in al die andere hellenistische goden. Dat heeft een Griekse rechtbank in 2006 (!) bepaald. Alleen de Grieks-orthodoxe kerk was, als vertegenwoordiger van het christendom en als behoeder van het enige ware geloof op aarde, mordicus tegen de uitspraak van de rechter. Onthoud dat even als u dit stukje uit hebt.
Eigenlijk zouden meer groepen zich beledigd kunnen voelen door de manier waarop zij tijdens de openingsceremonie zijn weergegeven. Neem bij voorbeeld de dragqueens en transgenders, die werden vergeleken met de twaalf apostelen van Jezus. Als ik dragqueen of transgender was, zou ik dat zeer onaangenaam vinden, want laten we eerlijk zijn: die twaalf discipelen vormden toch wel een raar stelletje ongeregeld.
In de eerste plaats waren het allemaal mannen. Dat is zo echt van het jaar 33, dat kan nu helemaal niet meer. Aan de antieke Olympische Spelen mochten ook geen vrouwen meedoen, maar dat is voorbij. Voor de discipelen van Jezus zou hetzelfde moeten gelden. Verder hebben die twaalf volgens veel historici helemaal niet bestaan en zijn ze er in de loop der jaren een voor een bij verzonnen.
Maar hoe dit ook zij, met de meeste apostelen is het niet goed afgelopen. Hier zijn ze van links naar rechts met Jezus tussen 6 en 7, zoals ze door Leonardo da Vinci zijn weergegeven: 1. Bartholomeus; 2. Jacobus de Mindere; 3. Andreas; 4. Judas Iskariot; 5. Petrus; 6. Johannes; 7. Thomas; 8. Jacobus de Meerdere; 9. Filippus; 10. Matteüs; 11. Judas Taddeüs en 12. Simon.
Bartholomeus werd gevild, Jacobus de Mindere werd gekruisigd, net als Andreas, die de naamgever werd van zijn eigen kruis. De eerste Judas werd een verrader, Petrus bleek een godsloochenaar en Johannes schreef vrijwel zeker niet het Evangelie van Johannes. Staande op zijn recht stierf Thomas een martelaarsdood, een lot dat ook Jacob de Meerdere was toebedeeld. Filippus werd vermoedelijk eerst gekruisigd en daarna ook nog eens gestenigd. Matteüs was zo’n vervelende tollenaar, die bij u aan de deur komt om belasting te innen. Het Evangelie van Matteüs is vermoedelijk niet afkomstig van Matteüs. De tweede Judas was geen verrader, maar werd wel doodgeknuppeld, terwijl Simon al predikend in Armenië terechtkwam, waar hij doormidden werd gezaagd.
Kortom, voor het gros was geen carrière weggelegd die ik voor mijn eigen zoon passend zou hebben gevonden, al is een pontificaat natuurlijk altijd mooier dan het beroep van putjesschepper, postbode of journalist.
Ten slotte nog dit: dit stukje is geen ironie, want ironie – zo heeft u dinsdag groot op de voorpagina van de Volkskrant kunnen lezen – ‘is de goedkoopste manier van omgaan met het leven’. Zoiets wil ik natuurlijk niet graag op mijn geweten hebben.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant