Bijna een op de drie mensen heeft last van een slechte adem. Hoe ontstaat die? En hoe kom je er vanaf?
Een slechte adem ontstaat meestal door bacteriën in de mondholte. Die bacteriën zitten vaak achter op de tong, maar kunnen ook op de tanden, onder het tandvlees of in gaatjes zitten. Ze breken eiwitten uit bijvoorbeeld etensresten af en produceren daarbij zogeheten vluchtige zwavelverbindingen. Die ruiken naar rotte eieren of een recent uitgebarsten vulkaan.
Speeksel bevordert een frisse adem, omdat het de vluchtige zwavelverbindingen neutraliseert en wegspoelt. Mensen die last hebben van een droge mond, bijvoorbeeld vanwege medicijngebruik of bestraling van de speekselklieren, hebben dan ook vaker last van een slechte adem. En omdat je ’s nachts minder speeksel aanmaakt dan overdag, worden veel mensen wakker met een stinkende adem, al is dat vaak tijdelijk.
In de rubriek Beter/Leven beantwoorden we, samen met experts, praktische vragen op het terrein van o.a. gezondheid, geld en duurzaamheid. Zelf een vraag voor deze rubriek? beterleven@volkskrant.nl
Meer dan 30 procent van de mensen heeft last van een aanhoudend slechte adem, maar niet iedereen is zich daarvan bewust. Het is lastig om je eigen ademgeur vast te stellen, zegt tandarts Marja Laine, hoogleraar orale diagnostiek aan het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (Acta) van de VU Amsterdam. De neus raakt namelijk gewend aan geuren die hij langere tijd ruikt. Om dezelfde reden valt ook een sterk parfum na verloop van tijd niet meer op.
Wie erachter wil komen of zijn adem wel of niet fris ruikt, kan dat dus het best aan iemand anders vragen, bijvoorbeeld aan een partner of goede vriend(in). ‘Als je dat te dichtbij vindt, kun je naar de mondhygiënist of tandarts gaan om het objectiever te laten beoordelen’, tipt mondhygiënist en klinisch epidemioloog Eveline van der Sluijs, net als Laine werkzaam bij Acta.
Volgens Laine en Van der Sluijs is een goede mondhygiëne essentieel om bacteriën uit de mondholte te verwijderen en zo een slechte adem te verminderen of te voorkomen. Poets het gebit daarom twee keer per dag twee minuten lang met fluoridehoudende tandpasta, maak tussen de tanden en kiezen schoon met bijvoorbeeld een tandenstoker of rager en bezoek twee keer per jaar de tandarts.
Bij een aanhoudend slechte adem is het extra belangrijk om naar de tandarts of mondhygiënist te gaan. Zitten er namelijk bacteriën in open gaatjes, of wordt de slechte adem veroorzaakt door een diepe ontsteking van het tandvlees, dan kunnen alleen zij deze problemen oplossen.
Wie last heeft van stankproducerende bacteriën op de tong, kan zijn tong een of twee keer per dag schoonmaken met een tandenborstel of speciale tongschraper. Bij veel patiënten gaat de voorkeur uit naar een schraper, omdat een tandenborstel dikker is en daarom sneller voor een kokhalsneiging zorgt.
‘De tongschraper mag helemaal naar achteren op de tong, want daar zitten de meeste bacteriën’, legt Van der Sluijs uit. Om tot de achterkant te komen, kun je het best de tong uitsteken en eventueel het puntje vasthouden. ‘Maak niet alleen het middelste gedeelte van de tong schoon, maar neem ook de zijkanten mee.’
Daarnaast kun je een spoelmiddel specifiek tegen slechte adem gebruiken. Ingrediënten zoals zink, tin en chloorhexidine kunnen stinkende geurtjes neutraliseren en de groei van bacteriën remmen. Het is belangrijk om niet alleen te spoelen, maar ook te gorgelen met deze middelen, zodat ze goed achter op de tong terechtkomen.
Behalve bacteriën beïnvloeden ook leefgewoonten de ademgeur. Wie fris uit zijn mond wil ruiken, doet er goed aan om knoflook, uien, gekruid voedsel, koffie en alcohol te vermijden en niet te roken.
Laine adviseert wel om geregeld iets te eten of te drinken. ‘Want dat stimuleert de speekselaanmaak, zodat de concentratie van de zwavels omlaaggaat. Dat betekent niet dat je constant moet snoepen, maar eet bijvoorbeeld drie hoofdmaaltijden en twee of drie tussendoortjes per dag.’
Heb je een belangrijke werkafspraak of een eerste date, dan kunnen suikervrije kauwgom en pepermuntjes een stinkende adem tijdelijk verbloemen. Uit het promotieonderzoek van Van der Sluijs bleek ook dat een glas water drinken of het spoelen van de mond met wat water een vieze mondgeur kan verminderen. Ze waarschuwt wel: ‘We weten niet hoelang dit effect aanhoudt.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant