In slechts enkele dagen is Kamala Harris uitgegroeid van tamelijk onzichtbare vicepresident tot nieuw boegbeeld van haar partij. Die opmars gaat gepaard met een stortvloed aan op haar geïnspireerde memes op sociale media. Wat betekent dat voor haar campagne?
‘You think you just fell out of a coconut tree?’ Van alle video’s van Kamala Harris die de afgelopen dagen op sociale media rondgaan, zijn die waarin ze deze quote van haar moeder aanhaalt, de meest gedeelde. Niet direct vanwege de boodschap − dat mensen gevormd worden door hun omgeving − als wel vanwege de manier waarop ze de woorden uitspreekt, ietwat theatraal gevolgd door een karakteristieke Harris-lach.
De ‘coconut tree’-uitspraken, gedaan in mei vorig jaar, zijn al langer voer voor mememakers. Maar sinds het voor president Joe Biden desastreus verlopen verkiezingsdebat van een maand geleden, die de geruchtenstroom over een vervanging door zijn vicepresident op gang bracht, hebben ze een geheel nieuwe betekenis gekregen.
Twitter bericht wordt geladen...
Onder Democraten is ‘coconut-pilled’ (een bewerking van het ‘red-pilled’ en ‘blue-pilled’ uit The Matrix) een term geworden om steun voor Harris mee aan te duiden, net als kokosnoot- en palmboomemoji’s. Video’s waarin de uitspraken, vaak vergezeld met beelden van een dansende en lachende Harris, worden geremixt met nummers van popsterren als Charli XCX en Taylor Swift gaan viraal op sociale media.
Over de auteur
Thom Canters is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Het hoort natuurlijk bij de honeymoon-fase van een kandidatuur, maar de huidige online buzz rondom Harris staat in schril contrast met het beeld dat niet lang geleden van haar bestond: onzichtbaar, onhandig en impopulair. Hebben de Democraten nu een kandidaat in handen die zich kan meten aan Donald Trumps vermogen om de digitale aandacht op zich te vestigen?
Als de Amerikaanse presidentsverkiezingen een wedstrijd om aandacht zou zijn, dan is Harris in ieder geval voortvarend van start gegaan. In tegenstelling tot Biden, wiens hoge leeftijd als een zwart gat alle belangstelling voor zijn campagne opzoog, is Harris aanzienlijk beter in het genereren van aandacht, zo schrijft de Amerikaanse techjournalist Charlie Warzel in The Atlantic.
Volgens Warzel ligt Harris’ kracht mede besloten in haar (al dan niet onbedoelde) meme-ability: haar vermogen om als bronmateriaal te dienen voor memes. Een van de redenen daarvoor is dat ‘haar publieke optredens soms onhandig kunnen zijn’.
De ‘coconut tree’-meme is namelijk slechts een voorbeeld van de karrevracht aan op Harris geïnspireerde memes die de laatste weken (opnieuw) in omloop zijn geraakt, bijvoorbeeld over hoe zij haar liefde verklaart aan Venndiagrammen (een wiskundig concept) of over de gelijkenissen met de fictieve vicepresident uit de komedieserie Veep.
Al sinds haar mislukte presidentscampagne van 2020 weet Harris zich verzekerd van een trouwe online fanschare, de KHive (een samensmelting van haar initialen en beehive), die haar populariteit online een boost probeert te geven.
Dat wil niet zeggen dat de memestorm aanvankelijk enkel positief van aard was, stelt de Amerikaanse journalist Jessica Winter in The New Yorker. Met name in de progressieve kringen zouden de memes met een zekere ironie gedeeld worden.
Zo doen ook variaties van de cop Kamala-meme, verwijzend naar Harriss’ door progressieve Amerikanen veel bekritiseerde verleden als strenge openbaar aanklager in Californië, nog veelvuldig de ronde. ‘Goedbedoelde shitposting’, noemt Winter dat, waarmee zowel enige distantie van Harris kan worden bewaard, als nieuwe (online-)energie voor haar campagne op gang is gebracht.
Twitter bericht wordt geladen...
Die online rage is van belang omdat het met name de jonge generatie is die onontbeerlijk is voor Harris om in het Witte Huis terecht te komen. Waar de historisch hoge opkomst onder jonge kiezers president Joe Biden in 2020 naar de overwinning stuwden, zakten zijn rapportcijfers onder die kiezersgroep, mede door zijn ‘onwankelbare steun’ aan Israël, de afgelopen tijd tot een dieptepunt.
Niet voor niets dook Harris’ campagne op de ogenschijnlijke steunbetuiging die ze maandag kreeg van de Britse popster Charli XCX, wier onlangs uitgebrachte album brat onder Gen-Z’ers een (internet)fenomeen is geworden. Met brat − volgens de zangeres iemand met ‘een pakje sigaretten, een BIC-aansteker en een wit topje met spaghettibandjes en geen bh’ − heeft Charli XCX muzikale vorm gegeven aan een verlangen naar een ongegeneerd, hedonistisch en gelukkig leven. ‘I don’t fucking care what you think’, zingt ze op albumopener 360.
Twitter bericht wordt geladen...
En dus namen de sociale media-accounts van Harris’ campagne onmiddellijk de huisstijl van brat aan. Op haar officiële campagne-account op X prijkt sinds maandag een neongroenkleurige banner met daarop ‘kamala hq’ (headquarters), in het simpele lettertype arial dat ook de popster heeft omarmd.
In hoeverre haar dat ook concreet iets op gaat leveren, blijft gissen. Charli XCX is per slot van rekening zelf geen Amerikaan − hoewel online fanbases geen grenzen kennen. Maar ook in het geval van een mogelijke steunbetuiging van de Amerikaanse superster Taylor Swift is het maar zeer de vraag of die direct de aanleiding vormen voor een Republikein om de overstap naar de Democraten te maken.
Bovendien: culturele trends komen en gaan en het sluiten van de stembussen is nog meer dan honderd dagen weg. Na het toenemende pessimisme over Bidens kandidatuur was er mogelijk ook weinig nodig om Democraten weer te enthousiast te krijgen voor hun kansen.
Hoe dan ook zal Harris iedere kans aangrijpen om politieke munt te slaan uit de culturele trends van het moment. Met een gigantisch bedrag van 100 miljoen dollar aan donaties en honderden miljoenen nieuwe volgers op sociale media in de eerste dagen van haar campagne, zal ze niet ontevreden zijn met hoe haar dat vergaat.
Geselecteerd door de redactie
Wie wordt de running mate van Kamala Harris? Deze vijf gooien hoge ogen
Source: Volkskrant