In sneltreinvaart kreeg Kamala Harris de neuzen in haar partij dezelfde kant op: haar kant. Ze wordt vrijwel zeker de nieuwe Democratische presidentskandidaat. De volgende grote vraag in de VS is: wie wordt de kandidaat voor het vicepresidentschap? Vijf kanshebbers uitgelicht.
De lijst met potentiële running mates voor Harris verandert met de dag. Twee grote namen vielen al af. Gretchen Whitmer, gouverneur van Michigan, zegt geen interesse te hebben in de baan, en de veelbesproken gouverneur Gavin Newsom lijkt uitgesloten. Harris en Newsom komen beiden uit Californië. Het twaalfde amendement van de grondwet verbiedt dat kiesmannen stemmen voor zowel een president als vicepresident uit dezelfde staat als zijzelf. Zou Harris voor de populaire Newsom kiezen, dan glippen de kiesmannen van Amerika’s grootste staat haar door de vingers. Ondenkbaar.
De buzz is vrijwel onweersproken: wie Josh Shapiro hoort spreken, denkt aan Barack Obama. De kersverse gouverneur van Pennsylvania is charismatisch, energiek en oratorisch gezegend. Bijna dwangmatig wordt hij bestempeld met het label ‘nieuwe generatie’. Onbetwist is Shapiro een van de grote beloften in de huidige Democratische Partij.
Over de auteur
Thomas Rueb is correspondent in de Verenigde Staten voor de Volkskrant. Hij woont in New York.
Alles over de Amerikaanse verkiezingen leest u in dit dossier.
De naam Shapiro komt deze dagen om meer redenen bovendrijven. Zijn thuisstaat Pennsylvania is de belangrijkste swingstate die de Democraten in november moeten zien te behouden. En Shapiro kan – als populaire, jonge ‘Rust Belt’-gouverneur – tegenwicht bieden aan JD Vance, de running mate van Trump, die afkomstig is uit buurstaat Ohio.
Wat ook helpt: Harris en Shapiro kennen elkaar goed. Net als zij begon Shapiro zijn carrière als aanklager namens de overheid. Mocht hij worden genomineerd en vervolgens winnen, dan zou Shapiro de eerste Joodse vicepresident in de Amerikaanse geschiedenis worden – dienend onder de eerste vrouw. Er is geen kandidatenlijst waarop de naam Shapiro momenteel niet prijkt.
Voordeel: Zijn staat Pennsylvania is de belangrijkste swingstate van deze verkiezingen.
Nadeel: Shapiro heeft als voormalige aanklager dezelfde achtergrond als Harris en, net als zij, relatief korte politieke ervaring.
Presidentskandidaten kiezen graag iemand naast zich met een evident ander profiel dan zijzelf. Mark Kelly heeft zo’n constrasterend profiel. Om te beginnen: hij is een voormalige astronaut. Kelly reisde meer dan 32 miljoen kilometer door de ruimte als deelnemer aan NASA-missies.
Ook zijn politieke vernuft staat buiten kijf. In 2020 verwierf Kelly een plek in de Senaat namens zijn thuisstaat Arizona. Hij verving de overleden Republikein John McCain, die in 2008 tegenkandidaat was van Barack Obama.
Kelly zou als running mate twee belangrijke troeven inbrengen. Hij kan helpen kiezers te enthousiasmeren in Arizona: een swingstate die door Joe Biden werd gewonnen, maar volgens recente peilingen buiten het Democratisch bereik raakt. Daarnaast kan Kelly, als senator van een grensstaat, één van Harris’ grootste kwetsbaarheden verzachten: het immigratiedossier. Ook over wapenwetgeving heeft hij wat te zeggen. Kelly’s echtgenoot is Gabby Giffords, een voormalig Congreslid dat in 2011 zwaargewond raakte bij een schietpartij.
Voordeel: Kelly kan kiezers in grensstaat Arizona enthousiasmeren en is bekend met het migratiedossier.
Nadeel: Jonge kiezers, een cruciaal deel van het electoraat, lopen wellicht minder met hem weg.
De naam Andy Beshear dwingt onder Democraten diep respect af. Tweemaal won de 46-jarige politicus het gouverneurschap van Kentucky – geen sinecure voor een Democraat in deze dieprode staat. Beshear heeft het niet van een vreemde. Zijn vader Steve deed hetzelfde in 2007 en 2011.
Andy Beshear is een gematigd linkse politicus onder wiens hoede de economie van Kentucky afgelopen jaren opvallend floreerde. Hij noemde zijn staat ‘een model voor de rest van het land’. Beshear heeft duidelijk grotere ambities.
De gouverneur heeft onder kiezers een uitzonderlijk breed bereik. Zijn gematigde standpunten en tone of voice maken hem in zijn staat niet alleen populair op links, maar ook onder conservatieven die worstelen met Donald Trump. Dat maakt Beshear tot een echte kanshebber. Volgens ingewijden lopen er zelfs al gesprekken tussen Harris en hem.
Voordeel: Aantrekkelijk voor conservatieven die twijfelen over Trump.
Nadeel: Kentucky is géén swingstate; lokale populariteit levert geen kiesmannen op.
De geruchten groeien over gouverneurs die weten te winnen in ‘moeilijke’ staten. Zo weerklinkt ook de naam Roy Cooper steeds opnieuw. Cooper verwierf tweemaal het gouverneurschap van de staat North Carolina: een doorgaans ‘rode’ staat die door campagne van Joe Biden desondanks als doel was aangemerkt. Trump won er in 2020 maar nipt – en Roy Cooper bleef gouverneur.
Cooper heeft zich afgelopen jaren bewezen als hondsloyale bondgenoot van de regering Biden-Harris. Maar liefst elfmaal ontving hij de president of vicepresident in zijn staat. Zijn veertigjarige politieke resumé is indrukwekkend. Hij zou ervaring inbrengen naast Harris’ relatief korte tijd in de politiek.
En hij is beschikbaar. In november komt Coopers tweede termijn, wettelijk bepaald zijn laatste, ten einde. Naar verluidt heeft de gouverneur Harris deze week al minstens één keer aan de telefoon gehad voor een verkennend gesprek.
Voordeel: North Carolina prijkt hoog op het Democratische wensenlijstje en Cooper is politiek door de wol geverfd.
Nadeel: Roy Cooper onder Amerikaanse kiezers niet de bekendste naam.
‘Ik luister zeker’, zei Tim Walz toen hij deze week werd gevraagd naar aanzwellende geruchten over een mogelijk vicepresidentschap. En inderdaad, de gouverneur van Minnesota zou geen gekke keuze zijn als running mate.
Walz is een ervaren politicus die tegelijk te boek staat als uiterst progressief. Onder zijn leiding veranderde Minnesota, volgens NBC News, in een ‘progressief laboratorium’. Walz versterkte de toegang tot abortus, legaliseerde marijuana en maakte het moeilijker om vuurwapens te kopen: wapenfeiten die door linkse kiezers zeker worden gewaardeerd.
Vergeleken met een aantal andere namen springt die van Walz er net wat minder uit. De voornaamste reden: Minnesota stemt al decennia netjes ‘blauw’ – hoewel Joe Biden er volgens sommige recente peilingen alsnog dreigde te verliezen.
Voordeel: politieke ervaring én progressieve wapenfeiten.
Nadeel: Minnesota stemt doorgaans al Democratisch.
Geselecteerd door de redactie
Als vicepresident was Harris onzichtbaar, maar: ‘Zwarte vrouwen worden pas gezien als ze nodig zijn’
Source: Volkskrant