We zouden er alleen op WhatsApp over moeten speculeren, of hooguit fluisterend, aldus een goede vriendin over de nog altijd onbekende motieven van Gerben van V., de Stampergatse man die in de nacht van 10 op 11 juli zijn buurman Hamza el Baghdadi doodde.
Ja, Van V.’s socialemedia-uitingen stonden bol van de bloeddorstige moslimhaat, maar zolang er geen relatie is gelegd tussen zijn gedachtegoed en de moord, is al het andere dat er publiekelijk over gezegd wordt vooral speculatie, of erger: een verschrikkelijke daad inzetten om politieke puntjes te scoren en persoonlijke vetes uit te vechten.
Een soortgelijke reflex zag je ook na de mislukte aanslag op Donald Trump. Socialemediagebruikers aller landen, en de nodige journalisten, doken diep het internet in en gingen op zoek naar flintertjes informatie die op een politieke gezindheid van de 20-jarige schutter wijzen. Niet waarheidsvinding leek het doel, maar het opdiepen van een paar flinke stokken om de tegenstander mee af te ranselen.
Over de auteur
Hassan Bahara is sinds 2021 media- en cultuurredacteur van de Volkskrant en deze zomer columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier de richtlijnen van de Volkskrant.
Haha, het joch is een geregistreerde Republikein, klonk het aanvankelijk opgetogen. Dit is waar de dictatoriale geweldsfantasieën van Donald Trump toe kunnen leiden. Zelfs zijn eigen Republikeinen krijgen er kortsluiting van in het brein.
Haha, hij heeft ooit in het verleden een paar dollars overgemaakt naar een campagnegroep voor de Democraten. Zie je wel, hij is een linkse extremist die, gedreven door een vijandige pers, dacht met zijn AR-15 de volgende Hitler te kunnen uitschakelen.
Inmiddels is de mobiele telefoon van de schutter uitgelezen, zijn nagenoeg al zijn gangen nagelopen door media en autoriteiten, en valt er nog altijd niks met zekerheid over zijn motieven te zeggen. Hij zocht online naar de momenten waarop zowel Trump als Biden publiekelijke bijeenkomsten zou houden, en had volgens zijn ouders niet een heel uitgesproken politieke voorkeur.
Publiek en media hadden het hierna snel bekeken. Met de apolitieke achtergrond van de schutter viel niets te beginnen, je kon er je politieke tegenstanders niet mee pootje haken, tv-debatjes over de vraag of de kogel van links danwel rechts kwam waren ook niet meer mogelijk.
De mislukte aanslag had wel andere debatten een slinger kunnen geven, die over een falende geestelijke gezondheidszorg bijvoorbeeld (de schutter googelde op depressieve stoornissen), of over wapenbezit, maar daar liepen maar weinig mensen warm voor.
Wat over bleef: een bleke, vereenzaamde twintiger, nu dood, die door niemand opgeëist kan worden als de verpersoonlijking van een bepaald politiek kwaad.
Wat Gerben van V. dreef is nog onderwerp van onderzoek. Alle scenario’s zouden voor mogelijk gehouden moeten worden, ook die waarin zijn haatdragende politieke overtuigingen geen rol spelen. Tot die tijd zou het verstandig zijn om de conclusies iets minder boud te formuleren. Dus geen persberichten de wereld insturen waarin met veel aplomb gerept wordt over de ‘klaarblijkelijke islamofobe overtuigingen’ van de dader, zoals de Utrechtse advocaat Anis Boumanjal afgelopen week deed. En gebruik de moord liever ook niet om appeltjes te schillen met de talloze extreemrechtse knoeiers op X, al dan niet in dienst van De Telegraaf.
Straks blijkt de zaak heel anders in elkaar te steken en blijf je zitten met het vies gevoel dat je een laffe moord voor je eigen politieke karretje hebt proberen te spannen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant