Net nu de waterkwaliteit van de Seine de goede kant opgaat, groeien de kopzorgen over de harde stroming, die zowel de botenparade van de openingsceremonie als de zwemonderdelen in de war kan schoppen.
Met een vrolijke achterwaartse plons liet de burgemeester van Parijs zich van het trappetje vallen, zo de Seine in. Kijk wereld, wilde Anne Hidalgo er deze week mee uitstralen, ons schoonmaakproject is geslaagd, je kunt hier prima zwemmen.
Hoewel je de Seine nog lang geen schone rivier kunt noemen, daalt de dosis E.colibacteriën er inderdaad dankzij grootschalige werkzaamheden aan het rioolstelsel in de aanloop naar de Olympische Spelen. Deze bacterie is een indicatie voor de mate waarin het water met uitwerpselen vervuild is.
Over de auteurs Tonie Mudde is chef van de wetenschapsredactie van de Volkskrant. Lisette van der Geest is sportverslaggever en schrijft over olympische sporten als schaatsen, zwemmen en tennis.
Minder poep dus in de Seine, maar nu doemt een nieuw gevaar op aan de horizon: de kracht van de stroming. Zo dook na de burgemeester ook een verslaggever van CNN in het water, om daar te ontdekken dat ze de zijkant van een boot moest vasthouden om niet te worden meegesleurd.
Ook topzwemmers beklagen zich over de stroming. Zo wees de Nederlandse 10-kilometerzwemster Sharon van Rouwendaal woensdag bij een persmoment op haar recente training in de Duitse Elbe, met een stroming van 0,7 meter per seconde. ‘Op dit moment is het in de Seine 1,2’, zegt de olympisch kampioen van Rio 2016.
Ondoenlijke omstandigheden, volgens de regerend wereldkampioen open water. ‘In de Elbe zwom ik afgelopen weekend al bijna achteruit. Als er te veel stroming is, heb ik na acht uur zwemmen nog geen tien kilometer gedaan.’ In Parijs zwemmen de sporters rondjes in de Seine, soms met de stroom mee, soms tegen de stroom op.
Een blik op de recente afvoer in de Seine leert dat die inderdaad historisch flink aan de hoge kant is. Zo stroomde er op 10 juli zo’n 500 kubieke meter per seconde door de rivier, vier tot vijf keer zoveel als gebruikelijk in de zomermaanden. Veel regen in het stroomgebied, met de daarbij horende sterkere stroming, leidde er vorige maand al toe dat een oefening van de openingsceremonie weken werd uitgesteld.
In tegenstelling tot eerdere edities van de Olympische Spelen is die ceremonie niet in een stadion, maar op het water. In Parijs zullen vrijdag 26 juli boten met artiesten en duizenden sporters een aantal kilometer over de Seine varen, onder het toeziend oog van toeschouwers langs de kade. De stoet vertrekt vanaf de Pont d’Austerlitz en vaart dan langs iconische gebouwen als de Notre-Dame.
De stroming kan ‘inderdaad problemen veroorzaken voor de snelheid en manoeuvreerbaarheid van boten’, zei ceremoniedirecteur Thierry Reboul eerder deze maand tegen de Franse pers. ‘We moeten voorkomen dat de Seine boven de 500 kubieke meter per seconde uitkomt.’ Het synchroon lopen van de rivierparade met de show op de kades komt dan in gevaar, aldus de evenementmanager.
Stel dat de stroming te sterk is, kan de organisatie dan tijdelijk maatregelen nemen om de watersnelheid te verlagen? Anne Baar, gespecialiseerd in watermanagement bij de TU Delft, ziet weinig mogelijkheden. ‘In de natuur kan een rivier bij hevige regenval de breedte opzoeken, waardoor de stroming enigszins beperkt blijft. Maar binnen de stad is de ruimte voor de rivier gefixeerd tussen kades, het water kan alleen vooruit. Natuurlijk, in theorie kun je bovenstrooms een bypass aanleggen of iets dergelijks. Maar in de praktijk lijkt me dat in een stad als Parijs onmogelijk, zelfs als je het jaren van tevoren bedenkt.’
Voor de zwemmers is er gelukkig wel een plan B: bij te veel vervuiling verplaatsen de atleten zich naar de roeibaan, een meer in het oosten van Parijs bij het Nautisch Stadion Vaires-sur-Marne. De organisatie heeft nog niet bekendgemaakt wat de limiet is voor de stroming, maar Van Rouwendaal verwacht dat dit 0,5 meter per seconde zal zijn.
Tot een paar dagen voor het moment suprême blijven zwemmers in onzekerheid over de locatie. Ook de zorgen over de waterkwaliteit zijn ondanks de duik van de burgemeester nog niet weg. Nederlandse triatleten gaan in overleg met de bondsarts preventief antibiotica slikken. Ook zwemster Van Rouwendaal zal dit doen, om het risico te verkleinen dat ze ziek wordt tussen trainingen en wedstrijd.
Wetenschappers als Tim van Emmerik van Wageningen Universiteit weten hoe groot de afvalproblematiek in de Seine is. Hij deed ter plekke onderzoek naar de plasticvervuiling. ‘Sinds 2010 liggen er drijvende barrières in de Seine om troep af te vangen, maar dat lukt natuurlijk alleen bij relatief grote stukken afval. Bovendien ligt er nog veel rommel uit het verleden. Zo worden er regelmatig tubes aambeienzalf gevonden van een merk dat alleen in de jaren zeventig te koop was. Tsja, daar zwem je dan tussen.’
Voorlopig lijken de weergoden grote delen van Frankrijk goed gezind. Er wordt weinig regen verwacht, waardoor de kracht van de waterstroming zal afnemen. Ook daalt bij droog weer het risico dat het riool de waterhoeveelheid niet aankan en moet overstorten op de Seine.
Dan Angelescu, directeur van Fluidion, een onafhankelijk bureau dat de waterkwaliteit in de Seine meet, reageert woensdag per e-mail: ‘Ik kan niet voorspellen hoeveel het nog zal verbeteren, maar bij droog en zonnig weer, zoals gisteren, is de kwaliteit relatief goed.’
Zou Van Rouwendaal, met al die onzekerheid over waterkwaliteit en stromingssterkte, niet liever sowieso in de roeibaan zwemmen? Daarop antwoordt ze nuchter: ‘What’s meant to be is meant to be. Alles heeft een reden. Als het de Seine is, wordt het de Seine.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant