Donald Trump heeft de jonge senator J.D. Vance gekozen als zijn ‘running mate’. Op de Republikeinse Conventie in Milwaukee reageert het publiek uitzinnig. ‘Met hem gaan we de Rust Belt heroveren!’
Ze schrijven met wat ze kunnen vinden. Pennen, markers, desnoods lippenstift. Bezoekers van de Republikeinse Conventie in Milwaukee, een wirwar van duizenden mensen in een knalrood uitgedost stadion, buigen zich over hun campagnebordjes. Er moet nog een naam bij – onder die van Donald Trump.
Op het scherm verscheen zojuist een man met een grijzend baardje. Donderend gejuich. Een voor een vliegen de borden weer omhoog. Daarop prijkt nu ook, handgeschreven: ‘Vance’.
Even later verschijnt hij in de zaal. J.D. Vance (39) worstelt zich door een woud aan opgestoken telefoons. Hij zwaait. ‘We love you!’, schreeuwt iemand. De kersverse kandidaat-vicepresident heeft tranen in zijn ogen.
Over de auteur
Thomas Rueb is correspondent in de Verenigde Staten voor de Volkskrant. Hij woont in New York.
Alles over de Amerikaanse verkiezingen leest u in dit dossier.
Dit moment heeft lang op zich laten wachten. Trump behandelde de keuze voor zijn ‘vp’ alsof het een spelshow was. Talloze namen liet hij plagerig voorbijkomen tijdens campagne-optredens, zijn achterban kreeg kleurrijke keuzeformulieren toegestuurd. Daar zat bijvoorbeeld de gematigde senator Marco Rubio tussen, die met zijn Cubaanse achtergrond het Latijns-Amerikaanse electoraat zou kunnen aanspreken. Ook de strenggelovige Tim Scott werd geopperd, de enige zwarte Republikein in de Senaat. Zij grijpen mis.
Trump heeft gekozen voor iemand die vaak wordt geduid als een jonge versie van hemzelf. Daarmee richt hij zich op een andere, al even essentiële doelgroep: de witte Amerikaanse Rust Belt.
‘Geweldige keuze! Fantastisch!’ Republikein Stacy Garrity (59) kan op de conventie haar geluk niet op. Garrity – rood haar, wit spijkerjack – vertegenwoordigt als gedelegeerde in Milwaukee de belangrijke swingstate Pennsylvania. Die koos in 2020 voor Joe Biden. Garrity balt haar vuisten. ‘Met Vance als vice gaan we de Rust Belt heroveren.’
James David ‘J.D.’ Vance is senator van haar buurstaat Ohio. Die wordt, net als Pennsylvania, beschouwd als hart van de Amerikaanse industrie. Deze zogenoemde ‘Rust Belt’ omvat tevens de swingstates Michigan en Wisconsin. De kandidaat die deze staten wint, wordt vrijwel zeker president. En weinig politici die de ziel van de Rust Belt zo weten te beroeren als Vance.
In Ohio groeit Vance op in armoede, als zoon van een alleenstaande, drugsverslaafde moeder. Na de middelbare school gaat hij in dienst. Vance belandt als marinier in Irak. Vervolgens kan hij, na een veilige terugkomst, studeren aan de prestigieuze ‘Ivy League’-universiteit Yale. Bij de conservatieve investeerder Peter Thiel maakt hij carrière.
Het grote publiek leert Vance op een andere manier kennen. In 2016 – het jaar dat Trump wordt verkozen – verschijnt zijn memoir Hillbilly Elegy. Deze bejubelde roman, door Netflix verfilmd, beschrijft zijn eigen jeugd in Ohio. Tegelijk dient het boek als een grauw maar liefdevol portret van het leven in Amerika’s Rust Belt: drugsmisbruik, economische neergang en een tergend gevoel van uitzichtloosheid dat witte-middenklassengezinnen aldaar direct herkennen. Het wordt een bestseller.
Vance verwerft in die tijd ook bekendheid vanwege iets anders. De jonge chroniqueur van de Rust Belt ventileert wijdverbreid zijn afschuw voor de man die hij ‘Amerika’s Hitler’ noemt: Donald Trump.
J.D. Vance is een man van grote transformaties. De schrijver Vance, dan nog gladgeschoren, noemt zichzelf een ‘Never Trumper’. In de de media waarschuwt hij voor de demagoog die zijn geliefde middenklasse naar ‘een duistere plek’ leidt. ‘Culturele heroïne’, noemt hij de president. Maar wanneer Vance zelf politieke ambities ontwikkelt, verandert hij radicaal van gedachten.
In 2022 stelt Vance zich, inmiddels bebaard, verkiesbaar voor de Senaat. Als geen ander weet hij Trumps masculiene populisme te emuleren en versterken. Daar zit een flinke dosis opportunisme bij. ‘Ik moest een keuze maken’, geeft Vance toe aan The Washington Post. Voor politiek succes, zegt hij, kun je ‘niet saai zijn’.
Vance ontpopt zich tot de opvallendste en jongste vaandeldrager van Trumps cultureel regressieve ‘MAGA’-beweging, naar de slogan Make America Great Again. Klimaatverandering noemt hij ‘geen bedreiging’. Hij fulmineert tegen migratie, abortus en steun voor Oekraïne.
Haast geen Amerikaanse politicus gaat verder in het verdedigen van Trump tegen diens vermeende vijanden. Onvermoeibaar herhaalt en verspreidt Vance leugens over fraude na de verkiezingen van 2020. Hij koopt toegang tot de ‘inner circle’. Daar raakt Vance bevriend met Donald jr., Trumps zoon, die openlijk campagne voert voor zijn kandidatuur en met wie hij een opvallende, veelbesproken uiterlijke gelijkenis deelt.
Deze week was Vance veruit de luidste stem na de aanslag op Trumps leven in Pennsylvania. Zonder schroom schoof hij president Biden de schuld in de schoenen. ‘Bidens retoriek’, zei Vance, ‘heeft direct geleid tot Trumps mislukte liquidatie’.
‘Wat wil je nog meer?’, joelt Stacy Garrity in Milwaukee. ‘Kijk hoe piepjong hij is! En ook nog een veteraan die armoede heeft gekend.’ Verderop, omringd door acolieten, zuigt Vance het applaus in zich op. Zijn onderkaak trilt.
Trump had de keuze een gematigdere stem aan zijn zijde te vragen. Dat heeft hij niet gedaan. De keuze voor Vance is een keuze voor een nieuwe generatie radicaal-rechts.
Per acclamatie wordt zijn kandidatuur in het stadion formeel bevestigd. ‘Wie is er voor?’ De zaal schreeuwt: ‘Aye!’ Bij de vraag wie er tegen is, blijven de duizenden gedelegeerden collectief muisstil.
Die avond, terwijl de bliksem lange strepen trekt boven Milwaukee, maakt ook Trump zijn opwachting. Het is zijn eerste publieke optreden sinds de beschieting. Trumps oor is ingepakt met verband. De oud-president bestijgt de trap van de vip-tribune en loopt met grote passen naar de man die hij net heeft gekroond tot zijn nummer twee.
‘Fight!’ scandeert het publiek, Trumps hartenkreet na de aanslag. ‘Fight, fight.’ Ze schudden elkaar de hand, de oude en de nieuwe. Beiden grijnzen.
Geselecteerd door de redactie
Biden blijft Trump een gevaar voor de democratie noemen, maar heeft spijt van ‘bullseye’-opmerking
Krijgen we na de aanslag op zijn leven een ‘mildere’ Trump te zien?
Federale rechter seponeert zaak tegen Trump wegens achterhouden geheime documenten, OM in beroep
Source: Volkskrant