Woensdag tien jaar geleden maakte een buk-raket een einde aan het leven van alle 298 inzittenden van vlucht MH17. Een tijdlijn van de ramp en de lange nasleep ervan.
283 passagiers en 15 bemanningsleden vertrekken om 12.14 uur vanaf Schiphol naar de Maleisische hoofdstad Kuala Lumpur. De Boeing 777 van Malaysia Airlines met vluchtnummer MH17 vliegt de gebruikelijke route: via Duitsland, Polen en Oekraïne richting Maleisië.
Rond 15.00 uur krijgt de bemanning van de Oekraïense luchtverkeersleiding toestemming om iets naar links af te buigen vanwege onweer. Vlak voor en achter MH17 vliegen ook toestellen. Alles gaat volgens plan.
MH17 vliegt boven Oost-Oekraïne. Oorlogsgebied. In maart 2014 heeft Rusland het Oekraïense schiereiland de Krim geannexeerd en in de maanden die volgen, proberen pro-Russische rebellen met geweld ook Oost-Oekraïne te bezetten. Een Russische buk-raket die vanaf de grond wordt afgevuurd, komt linksboven de cockpit tot ontploffing. Door de kracht van de klap scheurt de cockpit los van de rest van het toestel. Twee piloten en een purser in de cockpit zijn op slag dood.
De rest van het vliegtuig raakt flink beschadigd door de raket en de drukgolf. Het toestel stort naar beneden. De meeste inzittenden maken dit waarschijnlijk niet bewust mee, doordat hun lichamen worden blootgesteld aan abrupte afremming en vervolgens een versnelling, extreme kou en een zeer krachtige luchtstroom. Later wordt duidelijk dat een van de slachtoffers wel de tijd heeft gehad om een zuurstofkapje op te zetten.
Als de Oekraïense luchtverkeersleiding iets ziet misgaan op de radar, probeert ze tevergeefs contact te maken met het toestel. "Malaysia 17, how do you read me?"
De wrakstukken van het toestel komen neer op zes verschillende plekken, verspreid over een gebied van zo'n 50 vierkante kilometer. Inwoners van Oost-Oekraïne melden op sociale media dat wrakstukken en lichamen in hun achtertuin zijn beland.
De eerste berichten over een op Oekraïens grondgebied neergestort passagiersvliegtuig komen binnen. Een half uur later bevestigt Malaysia Airlines dat het contact met MH17 is verbroken. Daarna volgen snel berichten van reisorganisaties die melden hoeveel Nederlanders ze aan boord hadden. Nederland verkeert in shock.
Schiphol richt een ruimte in voor de nabestaanden. Premier Mark Rutte breekt zijn vakantie af en keert onmiddellijk terug naar huis. Op Schiphol geeft hij een persconferentie. "Deze zomerse dag eindigt in alle opzichten gitzwart." Hij belooft dat de "onderste steen bovenkomt".
Hulpdiensten halen de lichamen die op de plek van de crash zijn aangetroffen weg. In de dagen daarvoor wordt met afschuw gereageerd op pro-Russische rebellen die lichamen verslepen en spullen van slachtoffers meenemen.
De lokale hulpdiensten brengen de stoffelijke overschotten naar het station van het Oekraïense Torez, waar ze in koelwagons worden gelegd. De trein naar Kharkiv mag van pro-Russische rebellen pas een dag later vertrekken.
Ondertussen woeden gevechten tussen het Oekraïense leger en de Russische rebellen. Daardoor is het voor Nederlandse onderzoekers en marechaussees onmogelijk om het rampgebied te bereiken. Het is te onveilig.
Na een ceremonie in Kharkiv vliegen de eerste twee vliegtuigen met veertig lichamen naar de luchtbasis in Eindhoven. De kisten worden door acht militairen een voor een uit de toestellen gedragen en voorzichtig in de rouwauto's geplaatst. Bij de ceremonie zijn duizenden nabestaanden aanwezig. Rond 16.00 uur, als de vliegtuigen zijn aangekomen, wordt een minuut stilte gehouden.
De kisten vertrekken vervolgens in een lange colonne en onder politiebegeleiding naar Hilversum, waar onderzoekers de stoffelijke overschotten identificeren. De snelwegen A2 en A27 zijn deels afgesloten. Honderden mensen staan langs de snelweg om de slachtoffers hun laatste eer te bewijzen. Sommigen gooien bloemen richting de rouwauto's.
In de maanden daarna volgen regelmatig nieuwe kisten met stoffelijke overschotten. Pas in mei 2015 komen de laatste kisten aan op het vliegveld in Eindhoven. Bij iedere aankomst vindt er een ceremonie plaats.
Meer dan zestienhonderd nabestaanden zijn aanwezig bij de nationale herdenking in de RAI in Amsterdam. Ook tientallen nabestaanden uit het buitenland wonen de ceremonie bij.
Verschillende nabestaanden houden een toespraak, onder wie de destijds dertienjarige Gita, die haar moeder verloor bij de vliegramp. "Het laatste sms'je dat ik van haar kreeg was: 'Tot over vier weken schatje, pas goed op jezelf.' Toen ik het nieuws hoorde, kwam het als een klap in mijn gezicht. Ik wilde en kon het niet geloven", vertelt Gita in een indrukwekkende toespraak. "Het idee dat ik haar voor vier weken zou moeten missen, was verschrikkelijk. Maar dit, dit is veel verschrikkelijker."
Sinds die herdenking wordt de ramp met vlucht MH17 elk jaar op 17 juli herdacht. In 2017, drie jaar na de vliegramp, wordt in Vijfhuizen het Nationaal Monument MH17 onthuld. Het monument bestaat uit een gedenkteken en 298 bomen die staan voor groei, hoop en leven. Ieder slachtoffer heeft een eigen boom met een naamplaatje.
Ook dit jaar vindt de herdenking plaats bij het Nationaal Monument in Vijfhuizen. Premier Dick Schoof houdt daar een toespraak, waarbij zo'n dertienhonderd nabestaanden aanwezig zijn. Tijdens de ceremonie worden de namen van alle slachtoffers voorgelezen. Ook wordt er twee minuten stilte gehouden. Na afloop spreken de koning en de minister-president met nabestaanden en betrokkenen.
Source: Nu.nl algemeen