In Parijs vindt van vrijdag 26 juli tot en met zondag 11 augustus 2024 de 30e editie van de moderne Olympische Spelen plaats. Atleten van over de gehele wereld strijden in 32 verschillende disciplines om 329 gouden medailles. De Verenigde Staten van Amerika veroverde tijdens de vorige editie in Tokio de meeste medailles.
De auto- en motorsport is geen Olympische discipline in Parijs, maar is dat eerder wel eens het geval geweest? Motorsport.com dook de geschiedenisboeken in.
Gemotoriseerde sporten hebben tweemaal deel uitgemaakt van de Olympische Zomerspelen, al was het in beide gevallen geen officieel onderdeel van het programma.
Dat komt omdat de eerste editie van de Spelen, in 1900 ook in Parijs, samenviel met de Wereldtentoonstelling. Die duurde zeven maanden om de grootste prestaties van de vorige eeuw te vieren. Onder meer ballonvaren, cricket en de duivensport stonden op het programma, net als gemotoriseerde sporten. De strijd op het asfalt was onderverdeeld in liefst veertien categorieën voor onder meer auto’s met twee, vier, zes en zeven zitplaatsen, taxi’s, bestelbusjes en vrachtwagens. Het ging meer om de fabrikanten dan om de personen achter het stuur. Merken die aan de start verschenen waren onder meer Renault en Panhard. Beiden namen deel aan het belangrijkste onderdeel: de race Parijs-Toulouse-Parijs.
Circuit of the Americas, Austin, Texas, Verenigde Staten van Amerika. Zondag 22 oktober 2017. Usain Bolt voert zijn kenmerkende pose uit op de grid voor de start
Foto door: Steven Tee / Motorsport Images
De race over bijna 1350 kilometer was onderverdeeld in twee klassen - grote en kleine auto’s - en vond plaats op de openbare weg. Wie het eerst over de finish kwam, won. Louis Renault, medeoprichter van de Franse fabrikant, zegevierde in de race voor kleine auto’s. Renault scoorde zelfs een 1-2-3, al waren het ook meteen de enige drie - van de acht deelnemers - die de finish haalden.
De race voor grotere wagens werd gewonnen door de Fransman Alfred Velghe namens Mors. Panhard eindigde op de tweede en derde plaats. Renault won ook de gouden medaille in de tweezitter-race voor auto’s lichter dan 400 kilogram. Peugeot was eveneens aanwezig en pakte de eerste plaats in de klasse voor tweezitters zwaarder dan 400 kilogram. Ook in diverse vrachtwagencategorieën was Peugeot succesvol. Slechts één discipline werd niet door een Fransman gewonnen: de Amerikaan Gilbert Brown zegevierde in de klasse voor brandweerwagens.
Het duurde vervolgens 36 jaar voordat er weer geracet werd tijdens de Olympische Spelen. In 1936, tijdens de Spelen onder het naziregime in Berlijn, stond er een rally op het programma. De Britse Elizabeth Haig won met co-piloot Joyce Lambert goud met haar zescilinder Singer Nine Le Mans. Dat was natuurlijk tegen het zere been van de nazipartij, die daardoor flink in verlegenheid werd gebracht.
De Olympische rally werd in 1972 herhaald in München. Deze race vond echter al plaats voordat de Spelen officieel gestart waren, dus kan niet gezien worden als onderdeel van het sportspektakel. Er werden ook geen gouden, zilveren en bronzen medailles uitgereikt. De winnaar? Ene Jean Todt, later F1-teambaas voor Ferrari en FIA-president, in een Alpine A110.
En hoewel het Circuit de Barcelona-Catalunya gebruikt werd tijdens de Olympische Spelen van 1992, om nota bene een wielrenwedstrijd te huisvesten, heeft de autosport niet meer op het programma gestaan.
Alex Zanardi won 2 gouden en 1 zilveren medaille in de categorie H4 Handcycling als onderdeel van de Paralympische Spelen.
Foto door: Gary Hawkins
Wel werden er in 2018 een kartwedstrijd verreden tijdens de Youth Olympics in Buenos Aires. Dit was echter enkel een demonstratiesport, waardoor er geen prijzen werden uitgereikt. De kartrace was een initiatief van voormalig Formule 1-coureur en toenmalig FIA Karting-president Felipe Massa, met als doel om een plekje te verdienen op de Spelen van dit jaar in Parijs. Het evenement vond plaats op de Kartodromo van de Autodromo Juan y Oscar Galvez. Er werd in teams gestreden, elk team bestond uit een jongen en een meisje. De equipes gingen op elektrische karts de strijd met elkaar aan. Een van de deelnemers was Franco Colapinto, momenteel actief in de Formule 2 en opgenomen in het talentenprogramma van het Williams F1 Team. Hij won samen met Maria Garcia Puig de race vanaf pole-position.
In 2021 werd de autosport wel opgenomen in het programma van de Olympic Virtual Series, een initiatief dat inspeelt op de almaar groeiende populariteit van esports. Er werd gestreden in de game Gran Turismo. Het evenement begon met een 10-daagse challenge om een tijd neer te zetten. De zestien snelste deelnemers kwalificeerden zich voor het hoofdevenement, bestaande uit drie races. De Italiaan Valerio Gallo pakte de winst. Ook in 2023 stond deze discipline op de virtuele kalender. Afgelopen editie ging de winst naar Kylian Drumont uit Frankrijk, voor de Brit William Murdoch en de Chileen Angel Inostraza.
Hoewel de ambities van Massa een flinke knauw kregen toen karting niet werd opgenomen voor de editie van 2024, was er nog een kleine kans dat de racerij zou worden opgenomen voor 2028 vanwege een uitdijend programma. In Los Angeles debuteren squash en flag football (een vorm van American football) op de Spelen, terwijl cricket en lacrosse terugkeren. Toch bleek er opnieuw geen plek voor autosport of karting. Daardoor is het zeer twijfelachtig in hoeverre gemotoriseerde sporten in de toekomst wel op het programma komen, zeker omdat het lastig is om de vorm te bepalen waarin het zou moeten plaatsvinden.
De A1GP World Cup of Motorsports
Foto door: A1GP
Zevenvoudig Formule 1-kampioen Lewis Hamilton heeft zo zijn twijfels over racen tijdens de Olympische Spelen: “Ik denk gewoon niet dat het een Olympische sport is”, aldus de Brit. Die mening wordt gedeeld door regerend wereldkampioen Max Verstappen. “Nee, niets voor mij. Het is te veel afhankelijk van de auto.” Dat is in lijn met een regel uit het Olympisch Manifest, waarin staat dat "sporten, disciplines of evenementen waarbij de prestaties voornamelijk afhangen van mechanische aandrijving niet worden geaccepteerd".
Verstappen voegde toe: “Coureurs zijn niet opgegroeid in die Olympische omgeving. Ik denk niet dat we op dat podium thuishoren. En dat is prima, want we hebben ons eigen kampioenschap dat zeer goed ontvangen wordt.” Toch zijn er mensen die hopen dat de autosport wordt toegevoegd aan het Olympische programma. Onder hen Ferrari F1-coureur Charles Leclerc, die in de aanloop naar de Spelen in Parijs de vlam door Monaco mocht dragen. “Het was een enorme eer”, aldus de Monegask. “Het zou geweldig zijn om autosport op de Olympische Spelen te hebben. Het is echter lastiger te organiseren dan andere sporten, want we rijden in de Formule 1 allemaal voor verschillende constructeurs met verschillende wagens. Maar het is zeker mogelijk, en ik zou dolgraag Monaco vertegenwoordigen.”
Het is dus vooral de vraag hoe een autorace tijdens de Spelen eruit zou moeten zien. De beste optie is om een eenheidsklasse te gebruiken, waarbij alle rijders in dezelfde wagens stappen. Maar wie bepaalt dan met welke auto er geracet wordt? Wordt het een formulewagen, of een raceversie van een straatauto gebouwd door een fabrikant die een link heeft met het land waarin de Spelen georganiseerd worden? En dan is er het vraagstuk over de rijders. Zouden dat enkel de twintig F1-coureurs moeten zijn - momenteel zijn er vijftien nationaliteiten vertegenwoordigd op de grid - of mogen ook rijders uit IndyCar, F2, F3 of zelfs het World Endurance Championship deelnemen? Wanneer enkel F1-coureurs mogen deelnemen, staat Engeland voor een lastige keuze. Wie mag het land dan vertegenwoordigen: Lewis Hamilton, George Russell of Lando Norris?
Foto door: Glenn Dunbar / Motorsport Images
Een andere optie is het organiseren van een rally, zoals in 1936. Dat lijkt op papier eenvoudiger, aangezien er geen twijfel is over hoeveel races er verreden moeten worden, op welk circuit of met welk format. Of moet het juist een race voor motoren worden, zoals MotoGP of het WK Superbikes? De derde optie is een kartrace, maar ook hier zit je met verschillende fabrikanten, klassen (schakelkarts of automaat?), circuits en dergelijke.
Er zijn dus veel vraagtekens die beantwoord moeten worden voordat gemotoriseerde sporten worden toegelaten tijdens de Olympische Spelen.
Sinds 2019 organiseert de FIA het autosportequivalent van de Olympische Spelen: de Motorsport Games. Elke twee jaar komen landen en coureurs bijeen om in diverse disciplines te strijden om medailles. Het concept is vergelijkbaar met de Olympische Spelen, maar dan puur voor de racerij. De eerste editie vond in 2019 plaats in Rome, waarbij geracet werd op het circuit van Vallelunga. In 2022 stonden al zestien verschillende klassen op het programma, destijds op Paul Ricard in Frankrijk. In totaal stonden 463 coureurs uit 72 landen aan het vertrek. De editie van 2024 vindt plaats op en rond het Circuit Ricardo Tormo in Valencia. Wederom is er flink uitgebreid, met in totaal 27 categorieën.
Tom Coronel in actie voor Team Nederland tijdens de FIA Motorsport Games.
Foto door: SRO
Source: Motorsport