De bedoeling van het extraparlementaire kabinet met de PVV was om er mensen met kennis en kunde voor uit te zoeken, onafhankelijke, partijloze geesten met grote bestuurskracht. Maar die wilden niet en toen hadden ze van VVD en NSC de ministersploeg maar met mensen uit de eigen gelederen gevuld.
Over de auteur
Peter Middendorp is schrijver en columnist van de Volkskrant. Van zijn hand verschenen onder meer de romans Vertrouwd voordelig en Jij bent van mij. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Yesilgöz (VVD) en Omtzigt (NSC) zijn bewust met de PVV gaan regeren. Ze kozen voor een strategie die in de geschiedenis al vaak is ingezet, maar nog nooit heeft gewerkt, behalve averechts. Eenmaal geconfronteerd met de weerbarstige werkelijkheid van het dagelijkse bestuur, zouden de scherpe kantjes er bij de PVV vanzelf wel afgaan. En zo niet – nog geen man overboord. Want dan zien de kiezers dat de PVV wel kan schreeuwen, maar niet leveren, en stemmen ze de volgende keer vanzelf op een normale partij.
De afgelopen weken hebben we kunnen zien: de geschiedenis klopt. Je kunt niet samenwerken met extreemrechts, omdat extreemrechts niet wil samenwerken, maar uitschakelen. Het eerste dat volgens het draaiboek kapot gaat, zijn de partijen die ze aan de macht hebben geholpen. Daarna wordt langzaam alles afgebroken wat de democratie in leven houdt, zodat democratie een onmogelijkheid wordt.
Tijdens het debat over de regeringsverklaring zaten de nieuwe bewindslieden vorige week in het regeringsvak van de Tweede Kamer bijeen. Een ploegje zonder veel vaardigheden of geestkracht, een enkeling niet te na gesproken. Eén van de zeer weinige groepen die je volgens mij uit de bevolking kunt samenstellen waarin Sophie Hermans opvalt als een positieve uitzondering. Aangevuld met een paar wilsonbekwame PVV’ers, door Wilders afgevaardigd om de boel ook van binnenuit te kunnen saboteren.
Eén blik op de nieuwe ministers en je zag: niet de PVV is ingekapseld, het is andersom gebeurd. Om minister te kunnen worden in een kabinet met de PVV hadden ze veel moeten goedpraten, principes moeten inleveren, zelfrespect. En nu zaten ze daar, geringeloord en in het pak genaaid, door Wilders bespot, beledigd en ondermijnd, met niets in de bagage om zich er ook maar enigszins tegen teweer te stellen.
Ik heb het laatst weer ergens gelezen: er is bijna niets dat we erger vinden dan ontdekken dat we ethisch uit de bocht zijn gevlogen, of daarvan te worden beschuldigd. We raken in paniek, beginnen wild te ontkennen of rijden door na een ongeluk, zoals de bestuurders van het kabinet.
Het gevolg van doorrijden is: met iedere kilometer die je je verder van het ongeluk verwijdert, wordt je schuld groter, en je verantwoordelijkheid, zodat het met iedere kilometer ook steeds belangrijker wordt te doen alsof dit ‘gewoon een normaal kabinet’ is, om even met een NOS-duider te spreken.
In theorie zouden mensen altijd op hun schreden moeten kunnen terugkeren. Misschien kunnen ze van VVD en NSC ook vandaag nog zeggen: sorry, ik heb mijn ziel aan de duivel verkocht, verblind door ijdelheid, maar nu heb ik geleerd dat ik toch niet belangrijker ben dan democratie, dus ik kap ermee.
Maar eigenlijk vrees ik dat dit stadium al is gepasseerd. Als je met extreemrechtse omvolkers in een regeringsbootje bent gestapt, ben je te al te ver van de werkelijkheid afgedreven. Je kunt je er niet meer afspringen zonder te verdrinken.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant