Een rechtbank in Abu Dhabi heeft 40 dissidenten woensdag levenslange gevangenisstraffen opgelegd. Een van hen is mensenrechtenverdediger Nasser Bin Ghaith. De veroordelingen passen bij de repressieve koers van de Verenigde Arabische Emiraten.
Een prominente mensenrechtenverdediger in de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) is veroordeeld tot een levenslange celstraf. Het gaat om Nasser Bin Ghaith, een van de bekendste dissidenten in de autoritair geleide oliestaat. Hij zit al een celstraf uit vanwege kritische berichten op sociale media over de mensenrechtensituatie in Egypte en de VAE. In totaal veroordeelde een rechtbank in de hoofdstad Abu Dhabi veertig dissidenten tot levenslang. Vier anderen kregen woensdag gevangenisstraffen van 15 jaar.
Volgens Emiraatse staatsmedia zijn Bin Ghaith en de anderen veroordeeld voor het steunen en/of financieren van een ‘terroristische organisatie’, een verwijzing naar een tak van de Moslimbroederschap die door de VAE in de ban is gedaan. Onafhankelijke mensenrechtenorganisaties nemen die claims niet serieus, en noemen de rechtsgang oneerlijk. In een reactie spreekt Amnesty International van een ‘schaamteloze parodie op gerechtigheid’ die in strijd is met de ‘fundamentele rechtsbeginselen’.
Over de auteur
Jenne Jan Holtland is correspondent Midden-Oosten voor de Volkskrant. Hij woont in Beiroet. Hiervoor was hij correspondent Centraal- en Oost-Europa.
Naar buiten toe presenteert de VAE zich graag als een luilekkerland voor jetset-miljonairs en Instagram-modellen, met de wolkenkrabbers van Dubai als uithangbord. Achter die glanzende façade gaat echter een harde politiestaat schuil die geen enkele tegenspraak duldt. Oppositiepartijen en burgerlijke vrijheden zijn er niet, iedereen wordt geacht in de pas te lopen bij president Sheikh Mohammed bin Zayed.
Illustratief is de zaak van Bin Ghaith, een man die carrière maakte in de wetenschap en tot 2015 economie doceerde aan een in Abu Dhabi gevestigd filiaal van de Universiteit van Sorbonne. Hij werd opgepakt vanwege een reeks tweets waarin hij kritiek leverde over een bloedbad onder Moslimbroeders in de Egyptische hoofdstad Caïro, enkele jaren eerder. Dat zijn opmerkingen bij de autoriteiten in het verkeerde keelgat schoten, hoeft niet te verbazen: de Egyptische regering is een belangrijke bondgenoot van Abu Dhabi, en met de ‘Arabische lente’ van 2011 – waar het bloedbad op volgde – wil het bewind van president Bin Zayed niets van doen hebben.
Voor zijn tweets kreeg Bin Ghaith 10 jaar cel. ‘Dit vonnis bewijst dat er in dit land geen plaats is voor vrijheid van meningsuiting’, schreef hij in een brief aan de buitenwereld. Het duurde acht maanden voor hij zijn advocaat mocht spreken en familieleden mocht zien. De medische zorg die hij nodig had, werd hem ontzegd. Daarop ging hij in hongerstaking. Nu komt daar deze veroordeling overheen.
Bin Ghaith behoort tot een groep van 84 critici die zijn aangeklaagd voor hun veronderstelde steun aan de Moslimbroederschap. De helft wacht nog op een vonnis. Mogelijk behoort ook Ahmed Mansoor, ’s lands bekendste mensenrechtenactivist, tot die groep. Talloze verdachten zijn in eenzame opsluiting vastgehouden, en mogen zelden tot nooit met familie bellen. Hun advocaten kregen geen kopietjes van hun dossiers.
Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch wees er woensdag op dat zestig verdachten al eens veroordeeld werden op basis van dezelfde feiten, hetgeen erop wijst dat de VAE een belangrijk juridisch beginsel (niemand mag twee keer voor dezelfde feiten worden vervolgd) schendt. ‘Dit kan niet eerlijk zijn’, zo zei een van de verdachten tijdens het proces.
Het is geen geheim dat de regering in Abu Dhabi de Moslimbroederschap als een bedreiging beschouwt, zowel binnen als buiten de eigen landsgrenzen. Vorig jaar onthulden NRC en andere kranten dat de Emiraten jarenlang Zwitserse privédetectives betaalden om met desinformatiecampagnes bepaalde publieke figuren af te schilderen als aanhangers van de Moslimbroederschap. Onder hen was GroenLinks-politicus Kauthar Bouchalikt.
Ook op andere terreinen wordt kritiek in de VAE niet gewaardeerd. Toen een internationale student tijdens een recente afstudeerceremonie de woorden ‘Free Palestine’ riep, werd hij kort daarop het land uitgezet. De Emiraten hebben sinds 2020 een vredesverdrag met Israël, en willen ten koste van alles voorkomen dat de woede over de Gaza-oorlog omslaat in publiek gemor over diezelfde vredesdeal. Wie de kenmerkende, zwartwit geblokte kuffiyeh (een sjaal) om de nek draagt, krijgt vaak geen toegang tot culturele evenementen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant